Taittiriyabrahmana 3.8.3
Taittirīyabrāhmaṇa 3.8.3
- Language
- Sanskrit
3.8.3.1
yó vái bráhmaṇe devébhyaḥ prajā́patayé 'pratiprocyā́śvaṃ médhyaṃ badhnā́ti /
ā́ devátābhyo vṛścyate /
pā́pīyān bhavati /
yáḥ pratiprócya /
ná devátābhya ā́vṛścyate /
vásīyān bhavati //
yád ā́ha /
bráhmann áśvaṃ médhyaṃ bhantsyāmi devébhyaḥ prajā́pataye téna rādhyāsam íti /
bráhma vái brahmā́ /
bráhmaṇa evá devébhyaḥ prajā́pataye pratiprócyā́śvaṃ médhyaṃ badhnāti //
3.8.3.2
ná devátābhya ā́vṛścyate /
vásīyān bhavati //
devásya tvā savitúḥ prasavá íti raśanā́m ā́datte prásūtyai /
aśvínor bāhúbhyām íty āha /
aśvínau hi devā́nām adhvaryū́ ā́stām /
pūṣṇó hástābhyām íty āha yátyai //
vyṛ̀ddhaṃ vā́ etád yajñásya /
yád ayajúṣkeṇa kriyáte /
imā́m agṛbhṇan raśnā́m ṛtásya_íty ádhivadati yájuṣkṛtyai /
yajñásya sámṛddhyai //
3.8.3.3
tád āhuḥ /
dvā́daśāratnī raśanā́ kartavyā́3 tráyodaśāratnī́3r íti /
ṛṣabhó vā́ eṣá ṛtūnā́m /
yáthā saṃvatsaráḥ /
tásya trayodaśó mā́so viṣṭápam /
ṛṣabhá eṣá yajñā́nām /
yád aśvamedháḥ /
yáthā vā́ ṛṣabhásya viṣṭápam /
evám etásya viṣṭápam /
trayodaśám aratním̐ raśanā́yām upā́dadhāti //
3.8.3.4
yáthā_ṛṣabhásya viṣṭápam̐ sam̐skaróti /
tādṛ́g evá tát //
pū́rva ā́yuṣi vidátheṣu kavya_íty āha /
ā́yur evā́smin dadhāti /
táyā devā́ḥ sutám ā́babhūvur íty āha /
bhū́tim evá_upā́vartate //
ṛtásya sā́mant sarám ārápantī́ty āha /
satyáṃ vā́ ṛtám /
satyéna_eváinam ṛténa_ā́rabhate //
abhidhā́ asī́ty āha //
3.8.3.5
tásmād aśvamedhayājī́ sárvāṇi bhūtā́ny abhíbhavati /
bhúvanam asī́ty āha /
bhūmā́nam evá_upaiti /
yantā́_asī́ty āha /
yantā́ram eváinaṃ karoti /
dhartā́_asī́ty āha /
dhartā́ram eváinaṃ karoti /
sò 'gníṃ vaiśvānarám íty āha /
agnā́v eváinaṃ vaiśvānaré juhoti /
sáprathasam íty āha //
3.8.3.6
prajáya_eváinaṃ paśúbhiḥ prathayati /
svā́hākṛta íty āha /
hóma evā́sya_eṣáḥ /
pṛthivyā́m íty āha /
asyā́m evá_enaṃ prátiṣṭhāpayati /
yantā́ rā́ḍ yantā́_asi yámano dhartā́_asi dharúṇa íty āha /
rūpám evā́syaitán mahimā́naṃ vyā́caṣṭe /
kṛṣyái tvā kṣémāya tvā rayyái tvā póṣāya tvā_íty āha /
āśíṣam evá_etā́m āśāste //
svagā́ tvā devébhya íty āha /
devébhya evá_enam̐ svagā́ karoti /
svā́hā tvā prajā́pataya íty āha /
prājāpatyó vā́ áśvaḥ /
yásyā evá devátāyā ālabhyáte /
táyā_evá_enam̐ sámardhayati //
Commentaries (1)
- Taittirīyabrāhmaṇabhāṣya (Sāyaṇa) — Sāyaṇa, Sanskrit