Pramāṇa · Search · About · API

Angirasi 355: atha saptaviṃśaḥ prapāṭhakaḥ

Aṅgirasī 355

Language
Sanskrit

atha saptaviṃśaḥ prapāṭhakaḥ

355.31

pra ya̍ccha̱ parru̱ṃ tvara̍yā haraiauṣa̱mahi̍ṃsant oṣa̍dhīrdāntu̱ parva̍n
yāsā̱ṃ soma̱ḥ pari̱ rājya̍ṃ ba̱bhūvāma̍nyutā no vī̱rudho̍ bhavantu

355.32

nava̍ṃ ba̱rhiro̍da̱nāya̍ stṛṇīta pri̱yāṃ hṛ̱daścakṣu̍ṣo̱ valgva̍stu
tasmi̍nde̱vāḥ saha daivī̱rviśa̍ntvi̱maṃ prāśna̍ntvṛ̱tubhi̍rni̱ṣadya̍

355.33

vana̍spate stī̱rṇamā sī̍da ba̱rhiri̱maṣṭomai̱ḥ saṃmi̍to de̱vatā̍bhiḥ
tvaṣṭre̍va rū̱paṃ su̍kṛ̱taṃ svadhi̍tyai̱nā ehāḥ pari̍ pā̱tre da̍dṛśrām

355.34

ṣa̱ṣṭyāṃ śa̱ratsu̍ nidhi̱pā a̱bhīcchā̱tsva̍ḥ pa̱kkenā̱bhya̍śvavātai
u̱paina̍ṃ jī̱vānpi̱tara̍śca pu̱trā e̱taṃ sva̱rgaṃ ga̍ṃmayānta̱magne̍ḥ

355.35

dha̱rtā śri̱yasya̱ dharu̍ṇe pṛthi̱vyā acyu̍taṃ tvā de̱vatā̍ścyāvayantu
taṃ tvā̱ daṃpa̍tī jī̱vantau̍ jī̱vapu̍trāvudvāsayāta̱ḥ parya̍gnidhānā̍t

355.36

sarvā̱ntsa̱māgā̍ a̱bhijitya̍ lo̱kānyāva̍nta̱ḥ kāmā̱ḥ sama̍tītṛ̱pastān
vi gā̍hethāmā̱yava̍naṃ ca̱ darvi̱reka̍sminpā̱tre adhyu̱ddharainam

355.37

upa̍ stṛṇīhi prathaya̍ pura̱stā̍dghṛ̱tena̱ pātra̱mabhi ghā̍rayaitat
vā̱śrevo̱tsā ta̍ru̱ṇaṃ sta̱nyu̱mima̍ṃ de̱vāso̍ a̱bhihiṅkṛ̍ṇota

355.38

upā̍starīra̱karo̍ lo̱kame̱tamuru̍ḥ prathatāma̱sama̍ḥ sva̱rgaḥ
tasmi̍ñchrayā̱tai ma̱hiṣa̍ḥ su̍pa̱rṇo de̱vā e̍naṃ de̱vatā̍bhya̱ḥ pra ya̍cchān

355.39

yadya̍ñjā̱yā paca̍ti̱ tvatpu̱raḥ para̱ḥ pati̍rvā jāye̱ tvatti̍raḥ
saṃ tatsṛ̍jethā̱ṃ saha̍ vā̱ṃ tada̍stu sa̱ṃpādya̍ntau sa̱ha lo̱kameka̍m

355.40

yāva̍nto a̱syāḥ pṛ̍thi̱vīṃ saca̍nte a̱smatpu̱trāḥ pari̍ ye sa̍ṃba̱bhūvu̍ḥ
sarvā̍stām̐ upa̱ pātrai̍ hvayethāṃ nā̱bhiṃ jā̍nā̱nāḥ śiśa̍vaḥ samā̱yon

355.41

va̱soryā dhārā̱ madhu̍nā̱ prapī̍nā ghṛ̱tena̍ mi̱śrā a̱mṛta̍sya̱ nābha̍yaḥ
sarvā̍stā arva rundhe sva̱rgaḥ ṣa̱ṣṭyāṃ śa̱ratsu̍ nidhi̱pā a̱bhīcchyāt

355.42

ni̱dhiṃ ni̍dhi̱pā a̱bhye̍ni̱micchyā̱danī̍śvarā a̱bhita̍ḥ santu̱ ye'nye̍
a̱smābhi̍rda̱tto nihi̍taḥ sva̱rgāstribhi̍ḥ kā̱ṇḍairvā̱ntsva̱rgā̍narakṣata

355.43

a̱gnī rakṣa̍stapatu̱ yaddvi̱deva̍ṃ kra̱vyātpi̍śā̱ca i̱ha mā pra pā̍sta
nu̱dāma̍ ena̱mapa̍ ru̱dhmo a̱smadā̍di̱tyā e̍nama̱ṅgira̍saḥ sacantām

355.44

ā̱di̱tyebhyo̱ aṅgi̍robhyo̱ madhvi̱daṃ ghṛ̱tena̍ mi̱śraṃ prati̍ vedayāmi
śu̱ddhaha̍stau brāhma̱ṇyārniha̍tyai̱taṃ sva̱rgaṃ su̍kṛ̱tāvapī̍tam

355.45

ida̱ṃ prāpa̍mutta̱maṃ kāṇḍa̍masya̱ yasmā̍llo̱kātpa̍rame̱ṣṭhī sa̱māpa̍ṃ
ā si̍ñca sa̱rpirghṛ̱tava̍tsa̱maṅgdhye̱ṣa bhā̱go aṅgi̍raso̱ no atra̍

355.46

sa̱tyāya̍ṃ ca̱ tapa̍se de̱vatā̍bhyo ni̱dhiṃ śeva̍dhiṃ pari̍ dadma e̱tam
mā nau̍ dyū̱teve gā̍nmā sami̍tyā̱ṃ mā smā̱nyasmā̱ utsṛ̍jatā pu̱rā mat

355.47

a̱haṃ pa̍cāmya̱haṃ da̍dāmi̱ mamedu̱ karma̍nkaruṇe̱dhi jā̱yā
kau̱mā̱ro lo̱ko aja̍niṣṭa pu̱tro'nvāra̍bhethā̱ṃ vaya̍ utta̱rāva̍t

355.48

na kilbi̍ṣa̱matra̱ nādhā̍ro asti̱ na yanmi̱traiḥ sama̍mamā̱na eti̍
anū̍na̱ṃ pātra̱ṃ nihi̍ta̱ṃ na e̱tatpa̱ktāra̍ṃ pa̱kvaḥ puna̱rā vi̍śāti

355.59

pri̱yaṃ pri̱yāṇā̍ṃ kṛṇavām tama̱ste ya̍ntu ya̱tame̱ dviṣanti̍
dhe̱nura̍na̱ṅgānya̍yovaya̱ āya̍ddeva pauru̱ṣeyamapa̍ mṛ̱tyuṃ nu̍dantu

355.50

sama̱gmayo̍ vidu̱ranyo̱ anya̱ṃ ya oṣa̍dhīḥ saca̍te̱ yaśca̱ sindhū̍n
yāva̍nto de̱vā di̱vyā1̱̍'tarpa̍nti hira̍ṇya̱ṃ jyoti̍ḥ paca̱to ba̱bhūva̍

355.51

e̱ṣā tvacā̱ṃ puru̍ṣe̱ saṃ ba̍bhūvāna̍gnāḥ sarvai̍ pa̱śavo̱ ye a̱nye
kṣetre̱ṇātmāna̱ṃ pari̍ dhāpayāthomotaṃ vāso̱ mukha̍moda̱nasya̍

355.52

yada̱kṣeṣu̍ va̱dā yatsa̱mityā̱ṃ yadvā̱ vadā̱ anṛ̍taṃ vitta̱kāmyā̍
sa̱māna̱ṃ tantu̍ma̱bhi sa̱ṃvasā̍nau̱ tasmi̍ntsarva̱ṃ śama̍laṃ sādayāthaḥ

355.53

varṣa̍ va̍nu̱ṣvāpi̍ gaccha de̱vāṃstvaco̱ dhūma̍ṃ paryutpā̍tayāsi
vi̱śvavya̍cā ghṛ̱tapṛ̍ṣṭho bhaviṣyantsayo̍nirlo̱kamupa̍ yāhyetam

355.54

ta̱nva̍ṃ 1̱̍ sva̱rgo ba̍hu̱dhā vi ca̍kre yathā̍ vi̱d ā̱tmanna̱nyava̍rṇām
a̱pā̱ṃjaitkṛ̱ṣṇāṃ ruśa̍tīṃ punā̱no yā lohi̍nī̱ tāṃ te̍ a̱gnau ju̍homi

355.55

prā̱cyai tvā̱ diśe̍1̱̍'gnaye'dhi̍pataye'si̱tāya̍ rakṣi̱tra ā̍di̱tyāyeṣu̍mate
e̱taṃ pari̍ dadmastaṃ nau̍ gopāyatāsmāka̱maito̍:
diṣṭa̍ṃ no̱ atra̍ ja̱rase̱ ni nai̍ṣajja̱rā mṛ̱tyave̱ pari̍ ṇo dadātvatha̍ pa̱kvena̍ sa̱ha saṃ bha̍vema

355.56

da̱kṣi̱ṇāyai̍ tvā̱ diśa̱ indrā̱yādhi̍pataye tira̍ścirājayi rakṣi̱tre ya̱māyeṣu̍mate
e̱taṃ pari̍ dadmastaṃ nau̍ gopāyatāsmāka̱maito̍:
diṣṭa̍ṃ no̱ atra̍ ja̱rase̱ ni nai̍ṣajja̱rā mṛ̱tyave̱ pari̍ ṇo dadātvatha̍ pa̱kvena̍ sa̱ha saṃ bha̍vema

355.57

pra̱tī̱cyai tvā̱ diśe̱ varu̍ṇā̱yādhi̍pataye pṛdā̍kave rakṣi̱trennā̍yeṣu̍mate
e̱taṃ pari̍ dadmastaṃ nau̍ gopāyatāsmāka̱maito̍:
diṣṭa̍ṃ no̱ atra̍ ja̱rase̱ ni nai̍ṣajja̱rā mṛ̱tyave̱ pari̍ ṇo dadātvatha̍ pa̱kvena̍ sa̱ha saṃ bha̍vema

355.58

udī̍cyai tvā̱ diśe̱ somā̱yādhi̍pataye sva̱jāya̍ rakṣi̱tre'śanyā̍ iṣu̍ma̱tyai
e̱taṃ pari̍ dadmastaṃ nau̍ gopāyatāsmāka̱maito̍:
diṣṭa̍ṃ no̱ atra̍ ja̱rase̱ ni nai̍ṣajja̱rā mṛ̱tyave̱ pari̍ ṇo dadātvatha̍ pa̱kvena̍ sa̱ha saṃ bha̍vema

355.59-2

dhru̱vāyai̍ tvā̱ diśe̱ viṣṇvi̍ve'dhi̍pataye kalmā̍rṣagrīvāya rakṣi̱tra oṣa̍dhībhya iṣu̍matībhyaḥ
e̱taṃ pari̍ dadmastaṃ nau̍ gopāyatāsmāka̱maito̍:
diṣṭa̍ṃ no̱ atra̍ ja̱rase̱ ni nai̍ṣajja̱rā mṛ̱tyave̱ pari̍ ṇo dadātvatha̍ pa̱kvena̍ sa̱ha saṃ bha̍vema

355.60

ū̱rdhvāyai̍ tvā diśe bṛha̱spata̍ye'dhipataye śvi̱trāya̍ rakṣi̱tre vṛṣā̍yeṣu̍mate
e̱taṃ pari̍ dadma̱staṃ no̍ gopāya̱tāsmāka̍me̱tauḥ
diṣṭa̱ṃ no̱ atra̍ ja̱rase̍ ni ne̍ṣajja̱rā mṛ̱tyave̱ pari̍ ṇo dadātvatha̍ pa̱kvena̍ṃ sa̱ha saṃ bha̍vema

355.1

dadā̱mītye̱va brū̍yā̱danu̍ cainā̱mabhṛ̍tsata
va̱śāṃ brahma̍bhyo yāca̍dbhya̱statsa̱jāva̱darpa̍tyavat

355.2

pra̱jayā̱ sa vi krī̍ṇīte pa̱śubhi̍ścopa̍ dasryati
ya ā̍rṣe̱yebhyo̱ yāca̍dbhyo de̱vānā̱ṃ gāṃ na ditsa̍ti

355.3

kū̱ṭyā̍sya̱ saṃ śī̍ryante śro̱ṇyā̍ kā̱ṭama̍rdati
ba̱ṇḍayā̍ṃ dahyante gṛ̱hāḥ krā̱ṇayā̍ dīyate svam

355.4

vi̱lo̱hi̱to adhi̍ṣṭhānācchu̱kro vi̍ndati gopa̍tim
tathā̍ va̱śāyā̱ḥ saṃvi̍dyaṃ du̱radu̱gdhā hya1̍‍cyase̍

355.5

pa̱dora̍syā adhi̍ṣṭhānā̱dvikli̍ndu̱rnāma̍ vindati
a̱nāma̍nātsaṃ śī̍ryante yā mukhe̍nopa̱jighra̍ti

355.6

yo a̍syāḥ karṇāvāskuno̱tyā sa de̱veṣu̍ vṛścate
lakṣma̍ kurva̱ iti̍ manya̍te kanī̍yaḥ kṛṇute svam

355.7

yada̍syāḥ ka̱smai ci̱dbhogā̍ya bā̱lānkaści̱tprakṛ̍ntati
tata̍ḥ ki̱śorā̍ mriyante va̱tsāṃśca̍ ghātu̱ko vṛka̍ḥ

355.8

yada̍syā gopa̍tau sa̱tyā loma̍ śvā̱ṅko ajī̍hiḍat
tata̍ḥ kumā̱rā mri̍yante̱ yakṣmau̍ vindatyanā̱manā̱t

355.9

yada̍syāḥ pa̱lpūla̍naṃ śakṛ̍ddā̱sī sama̱sya̍ti
tato̍'parū̱paṃ jā̍yate̱ tasmā̱danyai̱ṣyude̍nasaḥ

355.10

jāya̍mānā̱bhi jā̍yate de̱vāntsa̱brāhma̍ṇā̱nvaśā̍
tasmā̍dbrahma̱bhyo de̱yai̍ṣā tadā̍huḥ sva̱sya go̱pana̍m

355.11

ya e̱nāṃ vya̍ni̱māya̍nti teṣā̍ṃ de̱vakṛ̍tā va̱śā
bra̱hma̱jyeya̱ṃ tada̍bruva̱nya e̱nāṃ ni̱priyā̍yatai

355.12

ya ā̱rṣeye̍bhyo̱ yāca̍dbhyo de̱vānā̱ṃ gāṃ na ditsa̍ti
ā sa de̱veṣu̍ vṛścate brā̱hma̱ṇānā̍ṃ ca ma̱nyavai̍

355.13

yo asya̍ syādvaśābho̱go a̱nyāmi̍cchet tahi̱m̐ saḥ
hiṃste̱ ada̍ttā puru̍ṣaṃ yāci̱tāṃ ca̱ na ditsa̍ti

355.14

yathā̍ śe̱vadhi̱rnihi̍to brā̱hma̱ṇānā̱ṃ tathā̍ va̱śā
tāme̍tadu̱cchārya̍nti̱ yasmi̍nka̱smim̐śca̱ jāya̍te

355.15

svame̍tadu̱cchārya̍nti yadva̱śāṃ brā̍hma̱ṇā a̱bhi
yathai̍nāna̱nyasmi̍ñjinīyāde̱vāsyā̍ ni̱rodha̍nam

355.16

care̍ddevā traihā̍yaṇādvi̍jñātagadā sa̱tī
va̱śāṃ ca̍ vidyānnā̍rada brā̱hma̱ṇāstarhyepyā̍ḥ

355.17

ya e̱nāma̍vaśāmā̱ha de̱vānā̱ṃ nihi̍taṃ ni̱dhim
u̱bhau tasmai̍ bhavāśa̱rvau pari̍kramyepu̱masya̍taḥ

355.18

yo asyā̱ ūdho̱ na vedvātho̍ asyā̱ stanā̍nu̱ta
u̱bhaye̍naivāsmai̍ duhe dā̱tuṃ cedaśa̍kadva̱śām

355.19

dura̱daścai̍namā śa̍ye yāci̱tāṃ ca̱ na ditsa̍ti
nāsmai̱ kāmā̍ḥ samṛ̍dhyante yāmada̍ttvā cikīrṣa̍ti

355.20

de̱vā va̱śāma̍yācanmukhaṃ kṛ̱tvā brā̍hma̱ṇam
teṣā̱ṃ sarve̍ṣāmada̍dṛḍhe̱ḍaṃ nye̍ti mānu̍ṣaḥ

355.21

heḍa̍ṃ paśū̱nāṃ nye̍ti brā̱hma̱ṇebhyo'da̍dṛdva̱śām
de̱vānā̱ṃ nihi̍taṃ bhā̱gaṃ martya̍ścennipriyā̱yatai̍

355.22

yada̱nye śa̱taṃ yā̱ceyu̱rbrāhma̍ṇā go̱pati̍ṃ va̱śām
athai̍nāṃ de̱vā a̍bruvanne̱vaṃ ha̍ vi̱duṣo̍ va̱śā

355.23

ya e̱vaṃ vi̱duṣe̱dattvāthānyebhyo̱ dada̍dva̱śām
durgā tasmā̍ adhiṣṭhā̱ne pṛ̍thi̱vī sa̱hade̍vatā

355.24

de̱vā va̱śāma̍yāca̱nyasmi̱nnagre̍ ajā̍yata
tāme̱tāṃ vi̍dyānnā̍radaḥ sa̱ha de̱vairudā̍jata

355.25

a̱na̱pa̱tyamalpa̍paśuṃ va̱śā kṛ̍ṇoti̱ pūru̍ṣam
brāhma̱ṇaiśca̍ yāci̱tāmathaināṃ nipriyā̍yatai

355.26

a̱gnīṣomā̍bhyāṃ kāmā̍ya mi̱trāya̱ varu̍ṇāya ca
tebhyo̍ yācanti brāhma̱ṇāsteṣvò vṛ̍ścate'dadat

355.27

yāva̍dasyā gopa̍tirnopa̍śṛṇuyādṛca̍ḥ sva̱yam
care̍dasya tāva̍dgoṣṭhu nāsya̍ śrutvā gṛ̱he va̍set

355.28

yo a̍syā ṛ̱caṃ upa̍śrutyātha̱ goṣvacī̍carat
āyu̍śca̱ tasya̍ bhūti̍ṃ ca de̱vā vṛ̍ścanti hīḷi̱tāḥ

355.29

va̱śā cara̍ntī bahu̱dhā de̱vānā̱ṃ nihi̍to nidhi̱ḥ
ā̱viṣkṛ̍ṇuṣva rūpāṇi̱ yadā sthāma̱ jighā̍ṃsati

355.30

ā̱virā̱tmāna̍ṃ kṛṇute̱ yadā sthāma̱ jighā̍ṃsati
atho̍ ha brahmabhyo̍ va̱śā yā̱cñāyai̍ kṛṇute̱ mana̍ḥ

355.31-2

mana̍sā̱ saṃ ka̍lpayati̱ taddevā̱m̐ api̍ gacchati
tato̍ ha̱ brahmāṇo̍ va̱śāmu̍pa̱praya̍nti̱ yāci̍tum

355.32-2

sva̱dhā̱kāreṇa̍ pi̱tṛbhyo̍ ya̱jñena̍ de̱vatā̍bhyaḥ
dā̱nena̍ rā̱janyo̱̍ va̱śāyā̍ mā̱turheḍa̱ṃ na ga̍ṃcchati

355.33-2

va̱śā mā̱tā rā̍ja̱nya̍sya̱ tathā̍ sa̱ṃbhūta̱magra̍śaḥ
tasyā̍ ā̱hurana̍rpaṇa̱ṃ yadbrahmabhya̍ḥ pra̱dīya̍te

355.34-2

yathājya̍ṃ pragṛ̍hītamā̱lumpètsuco̍ a̱gnaye̍
e̱vā ha̱ brahmabhyo̍ va̱śāmapra̍ya̱ ā vṛ̍ścate'dadat

355.35-2

pu̱ro̱ḍāśa̍vatsā su̱dughā̍ lo̱ke'smā upa̍ tiṣṭhati
sāsmai̱ sarvā̱nkāmā̱ṃnvaśā̱ pradu̍duṣe duhe

355.36-2

sarvā̱nkāmā̱ṃnyama̍rājye̱ vaśā̱ pradu̍duṣe duhe
athā̍hu̱rnāra̍kaṃ lo̱kaṃ ni̍ru̱ndhānasya̍ yāci̱tām

355.37-2

pra̱vīya̍mānā carati kru̱ddhā gopa̍taye va̱śā
ve̱hata̱ṃ mā manya̍māno mṛ̱tyoḥ pāśai̍ṣu badhyatām

355.38-2

yo ve̱hata̱ṃ manya̍māno̱mā ca̱ paca̍te va̱śām
apya̍sya pu̱trānpautrā̍m̐śca yācayate̱ bṛha̱spati̍ḥ

355.39-2

maha̱deṣāva̍ tapa̱ti cara̍ntī go̱ṣu gaurapi̍
atho̍ ha̱ gopa̍taye va̱śāda̍duṣe vi̱ṣaṃ du̍he

355.40-2

pri̱yaṃ pa̍śū̱nāṃ bhava̍ti̱ yadbrahmabhya̍ḥ pra̱dīyate̍
atho̍ va̱śāyā̍statpri̱yaṃ yadde̱vatrā ha̱viḥ syāt

355.41-2

yā va̱śā u̱daka̍lpayande̱vā ya̱jñādudetya̍
tāsā̍m̐ vili̱ptya̍ṃ bhī̱māmudā̍kuruta nāradaḥ

355.42-2

tāṃ de̱vā aṃmīmāṃsanta va̱śeyā3mava̍śeti̍
tāma̍bravīnnārada e̱ṣā va̱śānā̍m̐ va̱śata̍meti̍

355.43-2

kati̱ nu va̱śā nāra̍da̱ yāstvaṃ vettha̍ manu̱ṣya̱jāḥ
tāstvāṃ pṛcchāmi vi̱dvāṃsaṃ kasyā̍ nāśnīyā̱dbrāhma̍ṇaḥ

355.44-2

vili̱ptyā bṛ̍haspate̱ yā ca̍ sū̱tava̍śā va̱śā
tasyā̍ nāśnīyā̱dbrāhma̍ṇo̱ ya ā̱śaṃse̍ta̱ bhūtyā̍m

355.45-2

nama̍ste astu nāradānuṣṭhu vi̱duṣe̍ va̱śā
ka̱tamāsā̍m̐ bhīma̱tamā̱ yāmada̍ttvā parā̱bhave̍t

355.46-2

vili̱ptī yā bṛ̍haspate̱tho sū̱tava̍śā va̱śā
tasyā̍ nāśnīyā̱dbrāhma̍ṇo̱ ya ā̱śaṃse̍ta̱ bhūtyā̍m

355.47-2

trīṇi̱ vai va̍śājā̱tāni̍ vili̱ptī sū̱tava̍śā va̱śā
tāḥ pra ya̍cchedbrahmabhya̱ḥ so'nā̍vraskaḥ pra̱jāpa̍tau

355.48-2

e̱tadvai brāhma̍ṇā ha̱viriti̍ manvīta yāci̱taḥ
va̱śāṃ cede̍naṃ yācai̱yuryā bhī̱mārdaduṣo gṛ̱he

355.49

de̱vā va̱śāṃ parya̍vada̱nna naudā̱diti̱ hīḍi̍tāḥ
e̱tābhi̍rṛ̱gbhirbhedaṃ tasmā̍dvai̱ sa parā̍bhavat

355.50-2

u̱taina̍ṃ bhe̱do nārdadāhvaśāmindre̍ṇa yāci̱taḥ
tasmā̱ttaṃ de̱vā āgra̍sovṛ̍ścannahamutta̍re

355.51-2

ye va̱śāyā̍ adā̱nāya̱ vada̍nti parirā̱piṇa̍ḥ
indra̍sya ma̱nyave̍ jā̱lmā ā vṛ̍ścante̱ aci̍ttyā

355.52-2

ye gopa̍tiṃ parāṇī̱yāthā̱hurmā de̍dā̱ iti̍
ru̱drasyāstā̍ṃ te he̱tiṃ pari̍ yantyaci̍ttyā

355.53-2

yadi̍ hu̱tāṃ yadyahu̍tāma̱mā ca̱ paca̍te va̱śām
de̱vāntsasra̍hmaṇānṛ̱tvā ji̱hmo lo̱kānniṛ̍cchati

Linked texts (4)