Atharvaveda 2.18: sūktaṃ 2.18
Atharvaveda 2.18
- Language
- Sanskrit
sūktaṃ 2.18
2.18.1
bhrātṛvyakṣayaṇamasi bhrātṛvyacātanaṃ me dāḥ svāhā ..1..
2.18.2
sapatnakṣayaṇamasi sapatnacātanaṃ me dāḥ svāhā ..2..
2.18.3
arāyakṣayaṇamasyarāyacātanaṃ me dāḥ svāhā ..3..
2.18.4
piśācakṣayaṇamasi piśācacātanaṃ me dāḥ svāhā ..4..
2.18.5
sadānvākṣayaṇamasi sadānvācātanaṃ me dāḥ svāhā ..5..
2.18.5_1
caturthe'nuvāke nava sūktāni . tatra 'bhrātṛvyakṣayaṇam' iti prathamasūktena abhicārakarmaṇi śarasamidādhānam kṛṣṇavrīhiyavatilādyāvapanaṃ ca kuryāt (tu. kausū 48,1; 2).
atra 'arāyakṣayaṇam' ityādyāstisraḥ cātanagaṇe ( kausū 8,25 ) paṭhitāḥ . atastasya gaṇasya yatrayatra viniyogastatratatra āsāṃ viniyogo draṣṭavyaḥ.
bhrātṛvyakṣayaṇamasi bhrātṛvyacātanaṃ me dāḥ svāhā ..1..
2.18.5_2
bhrātṛvya'kṣayaṇam . asi . bhrātṛvya'cātanam . me . dāḥ . svāhā .. 1 ..
2.18.5_3
atrāpi homādhārogniḥ saṃbodhyaḥ homadravyaṃ vā . he agne tvaṃ bhrātṛvyakṣayaṇam asi bhrātṛvyaḥ śatruḥ . bhrātṛśabdād 'vyantsapatne' (pā 4,1,145 ) iti vyanpratyayaḥ . tasya kṣayaṇaṃ vināśanam asi . kṣi kṣaye ityasmād bhāve karaṇe vā lyuṭ . ato me mahyaṃ bhrātṛvyacātanam bhrātṛvyanāśanam . cātayatirnāśanakarmā (tu. ni 6,30) ityuktam . dāḥ dehi . svāheti pūrvavad yojyam .
sapatnakṣayaṇamasi sapatnacātanaṃ me dāḥ svāhā ..2..
2.18.5_4
sapatna'kṣayaṇam . asi . sapatna'cātanam . me . dāḥ . svāhā .. 2 ..
2.18.5_5
sapatnaśabdaḥ śatruparyāyaḥ . 'vyantsapatne' (pā 4,1,145 ) iti sūtre sapatnaśabdaḥ sapatnīva sapatna iti ivārthe akārapratyayānto vyākhyātaḥ . yadyapi bhrātṛvyasapatnaśabdau paryāyau tathāpyatra ubhayorapi pṛthagupādānād ātmīyānātmīyarūpeṇa bhedo draṣṭavyaḥ . gatam anyat .
arāyakṣayaṇamasyarāyacātanaṃ me dāḥ svāhā ..3..
2.18.5_6
arāya'kṣayaṇam . asi . arāya'cātanam . me . dāḥ . svāhā ..3..
2.18.5_7
arāyakṣayaṇam arāyāḥ adāyinaḥ dānopalakṣitanikhilaśreyovighnakāriṇaḥ . teṣāṃ kṣayaṇam . rā dāne ityasya nañā bahuvrīhiḥ . anyat pūrvavat .
piśācakṣayaṇamasi piśācacātanaṃ me dāḥ svāhā ..4..
2.18.5_8
piśāca'kṣayaṇam . asi . piśāca'cātanam . me . dāḥ . svāhā .. 4 ..
2.18.5_9
piśācāḥ piśitāśino bhūtaviśeṣāḥ. piśitaṃ māṃsam aśnantīti ‘karmaṇyaṇ' (pā 3,2,1). pṛṣodarādiṣu pāṭhāt piśitāśaśabdayoḥ piśācau ādeśau . gatam anyat .
sadānvākṣayaṇamasi sadānvācātanaṃ me dāḥ svāhā ..5..
2.18.5_10
sadānvā'kṣayaṇam . asi . sadānvā'cātanam . me . dāḥ . svāhā .. 5..
2.18.5_11
sadānvākṣayaṇam sadā nonūyamānā ākrośakāriṇyaḥ piśācyaḥ. sadānvā iti niḥsālasūkte ( a 2,14 ) vyākhyātam .
iti dvitīyakāṇḍe caturthe'nuvāke prathamaṃ sūktam..