Pramāṇa · Search · About · API

Rigveda 5

Ṛgvedabhāṣya (Udgītha) 5

Language
Sanskrit

5.1

yā yūyaṃ snānapānasamyag [kṛ]karaṇādināprakāreṇa sarvasya jagataḥ| mayobhuva stha sukhasya bhāvayitryo bhavatha| tānaḥ asmān | ūrje annāya| dadhātana dhatta | annaprāptiyogyānasmān kuruta| annamasmabhyandattetyarthaḥ| mahe mahate ca | raṇāya ramaṇīyāya | cakṣase darśanāya | jñānāya jñānaprāptiyogyāñcāsmān kurutetyarthaḥ | manattvaṃ jñānasya sarvaviṣayatvāt svargāpavargaramaṇīyaphalaprāptiśca ramaṇīyatvaṃ jñānasya ||

5.2

yaḥ | vaḥ yuṣmākaṃ svabhūtaḥ | śivatamaḥ atiśayena śivaḥ sukha[ tamaḥ ] | rasaḥ guṇo mṛṣṭaḥ khādurbalārogyakaraśca | tasya rasasyaikadeśaṃ taṃ vā rasaṃ| bhājayata sevayata| naḥ [asmān| iha] asmin loke | kimiva | uśatīḥ iva mātaraḥ| yathā uśatīḥ kāmayamānā stanyaṃ rasaṃ mātaraḥ pareṇa hārddena yuktāḥ ||

5.3

tasmai pāpāya śatrave vā tasya pāpasya śatrorvārthāya yasya pāpasya śatrorvārthāya vināśāya | jinvatha prīṇayatha | tasya yathā he āpaḥ [ putrapau ] trādivṛddhijenena prayojayathetyarthaḥ | naḥ asmān ||

5.4

śaṃ sukhaṃ | naḥ asmākaṃ | bhavantu pāpānodanadvāreṇa| devīrāpaḥ | abhiṣṭaye abhyeṣaṇāya ca | bhavantu prārthitamarthaṃ yacchantu cetyarthaḥ | athavā abhiṣṭaye yāgāya ca yajñāṃgabhāvāya bhavantvityarthaḥ | pītaye pānāya ca bhavantu | snānapānādikriyābhinirvṛttaye cāvyavacchedena bhavantvityarthaḥ | kiñca śaṃ śamanamutpannānāṃ rogāṇāmupaśamañca | yoḥ yāvanañca pṛthagbhāvamutpatsyamānānāṃ bhayānāmapanayañca kurvantya [ntu] iti śeṣaḥ | naḥ asmākaṃ | abhi upari | sravantu pāvanārthaṃ sicyamānāḥ |

5.5

īśānā īśvarāḥ | vāryāṇāṃ vāriprabhavānāṃ vrīhiyavādīnāṃ varaṇīyānāṃ | kṣayantīḥ īśvaranivāsayitrīrvā viśiṣṭāṃ gatiṃ gamayitrīrveti | carṣaṇīnāṃ manuṣyāṇāṃ | apadu [ apsu ? ] yācāmi bheṣajaṃ | bheṣajamiti sukhanāmavyādheḥ| pāpasya vāpanodakaṃ vastu | tadahaṃ prārthaye ||
abdevatyā vai [ khai ] likyeṣā | sasruṣī śravaṇaśīlaḥ nimnānusāriṇyaḥ tadapasaḥ | tadeva śravaṇaśīlatvaṃ nimnānusāritvamapaḥ karma yā sāntāḥ | divā naktañca ahani rātrau ca sasruṣīḥ | vareṇyakratuḥ snānapānapāvanādivaraṇīyakarmaṇaḥ ahandevīrāpaḥ | āhuve āhvayāmi | avase ātmano rakṣaṇārthaṃ tarpaṇārthaṃ vā ||
uttaraṃ yamayamyoḥ saṃvādasūktam|ociditi caturdaśarcam|saṃvādeṣu tu sarveṣu sa ṛpiryasya vākyaṃ | tata ucyate tena vākyena yassa syāddevatā tatra | atretihāsamācakṣate | yamī kila yamaṃ samudrasya madhye kaścidavāntaradvīpaṃ ramyaṃ ramaṇāya nītvā kāmitavatī | sa ca yamastāṃ bhaginītvāt pratyākhyātavāniti |

Linked texts (1)