Mantrapada 28

Mantrapāda 28

Language: Sanskrit

28.166 — 1 part

28.1

iti śrīmadīśāmaśivagurudevapaddhatau tantrasāre mantrapāde
trailokyamohanavāmanamantrapaṭalo'ṣṭātriṃśaḥ
viṣagrahāmayārtīnāmiti pūrvaṃ pradarśitam
vastunirdeśapaṭale yasmāt tadatha kathyate

28.2

abhivandya guruṃ tatra nāgāṃścānantapūrvakān
saṅkṣipya viṣatantrebhyo lokānāṃ hitakāmyayā

28.3

mantradhyānauṣadhādyaistatpratīkāraḥ pradarśyate
phaṇino ghoṇasāścaiva rājilā vyantarāstathā

28.4

phaṇino dvividhāsteṣu divyā bhaumāśca te punaḥ
brāhmaṇakṣatraviṭśūdrā iti sarve caturvidhāḥ

28.5

divyā ye kadrutanayāḥ sahasraṃ kāmarūpiṇaḥ
kirīṭahārakeyūramakuṭādyairvibhūṣitāḥ

28.6

divyamālyāmbarālepā nāgāḥ sarve mahaujasaḥ
teṣāmaṣṭau pradhānāstu śeṣavāsukitakṣakāḥ

28.7

kārkoṭako'tha padmaśca mahāpadmābhidhānakaḥ
śaṅkhapālaśca guliko bhānuvārādipālakāḥ

28.8

saurivārasya pūrvārdhaṃ śaṅkhapālādhidaivatam
gulikaścāparārdhasya goptā tanniṣkramāśca te

28.9

ye nāgāḥ kadrutanayāḥ sahasraṃ bhogaśālinaḥ
kecit pātālanilayā bhūmyabdhigirivāsinaḥ

28.10

bhuvaḥsvarvāsinaḥ kecid yatheṣṭanilayāḥ pare
śuklā raktāśca pītāśca kṛṣṇāśca brāhmaṇādayaḥ

28.11

sahasraphaṇinaḥ kecidaṣṭasaptakaṣaṭśataiḥ
pañcavedatrikadvyekaśatapañcaphaṇairyutāḥ

28.12

eteṣāṃ vaṃśajā ye'nye teṣāṃ saṃkhyā na vidyate
kramāt tadvaṃśajā ye te divyasāmarthyavarjitāḥ

28.13

yatratatranivāsāste sarpāstvekaphaṇāḥ smṛtāḥ
pūrvakarmavaśāt te'pi daśanti manujādikān

28.14

devatānāṃ prakopād vā krūrapāpaniṣevaṇāt
svasthānarakṣaṇād vāpi daśanyākrāntito bhayāt

28.15

mithaḥ saṅkarasaṃbhūtā ghoṇasā rājilādayaḥ
āṣāḍhāditrimāseṣu garbhaṃ dhatte hi sarpiṇī

28.16

kārttike mārgaśīrṣe vāpyaṇḍānāṃ viṃśateḥ param
ācatvāriṃśadaṇḍāni sūte nānāvidhāni sā

28.17

tāni saptadinādūrdhvaṃ kṣudhārtā svayamatti hi
aṇḍamekaṃ dvayaṃ vā trīn na bhakṣayati sā yataḥ

28.18

utpadyante tataḥ sarpāste saptadivase gate
dīrgharājiyutaṃ snaiṇaṃ hemābhaṃ puruṣāṇḍakam

28.19

śirīṣābhaṃ tathā ṣaṇḍaṃ śuklaṃ kṛṣṇamathāpi vā
bhinnā bhavanti daśabhirdinairbodhayutāśca te

28.20

ekaviṃśaddinairdaṃṣṭrāścatvāriṃśaddinairgatiḥ
jāyate sūryamālokya bhavanti saviṣolbaṇāḥ

28.21

māsaiḥ ṣaḍbhiḥ karāyāmā nirmokaṃ prajahanti (?) ca
dīrghā vṛścikajā raudrā hrasvāḥ śāntāśca cāpajāḥ

28.22

nadyādisaṅgame śaile codyāne devālaye
nivasanti havirgandhā brāhmaṇāḥ padminīṣu ca

28.23

gṛhacatvaravaprādau ketakīsurabhirnṛpaḥ
goṣṭhavalmīkavipinakṣetradhānyagṛheṣu ca

28.24

vaiśyo guggulugandhastu śūdro naikatra vāsavān
pūrvamadhyāparāhneṣu niśi ca brāhmaṇādayaḥ

28.25

vāyupatraphalakṣīrāṇ‍yaśnāti brāhmaṇo nṛpaḥ
mūṣikāṃstu vaṇig bhekān śūdraḥ sarvamupāgatam

28.26

mayūraśyenanakulapotriṃmārjāragokharaiḥ
narān‍yaśanirurubhiściraṃ jīvenna ceddhataḥ

28.27

bhāprabhāvaṃnasaṃsyāni goromābhāni vai tvacā
channānyahīnāṃ pādāni yataḥ pādairna yāti saḥ

28.28

indīvarāmbuje śaṅkhasvastikotpalabindavaḥ
phaṇāsu śiśupādau vā cihnāni khalu bhoginām

28.29

maṇḍalairvividhākāraiścitrā dīrghāśca ghoṇasāḥ
rājilāstiryagūrdhvaṃ ca citritāṅgāśca rājibhiḥ

vātaṃ pittaṃ kaphaṃ trīṃśca dadyurdavakariādayaḥ
daṃṣṭrākāraṃ daṃśanaṃ kāraṇaṃ ca ceṣṭāvegasthānamarmāṇi dūtān
vākyaṃ tārādiṅganimittaistithīṃśca jñātvā kuryād vā na kuryāccikitsām
bhogināṃ dve śate dantāścatvāriṃśacca teṣvapi

28.32

nava dantāstu saviṣāstairdaṃśād garasambhavaḥ
karālī makarī dhūmrā kālarātriḥ kapālinī

28.33

kālī cogrā ca yamanī proktā tu yamadūtikā
uktaiḥ katipayairdantairdaśantyanilabhojanāḥ

28.34

āśleṣe gulike vāpi daṣṭe nāsti cikitsitam
śastrakaṇṭakakīṭādyaiḥ kṣato gulikodaye

28.35

so'pi vaivasvataṃ yāṃti sarpadaṣṭastu kiṃ punaḥ
dinarātryośca sandhyāsu puṃsarpādyā mahāviṣāḥ

28.36

jñeyaścaturvidho daṃśo daṣṭaṃ viddhaṃ ca khaṇḍitam
avaluptaṃ ca daṣṭasya kṣatamekaṃ vibhāvyate

28.37

kṣatadvayaṃ ced viddhaṃ syāt khaṇḍitaṃ tu bahuvraṇam
avraṇaṃ tvavalutaṃ syāt kathyante daṃśahetavaḥ

28.38

bhītiḥ kṣudhā mattatā cāpyākrāntiḥ sthānarakṣaṇam
devādeśaśca vairaṃ ca kāladaṃśaśca te'ṣṭadhā

28.39

ekaṃ vakraṃ kṣataṃ yatra bhītāhirvihitaṃ tu tat
viṣaṃ na vidyate tatra yadā daṃśadvayaṃ bhavet

28.40

ṛju svalpaṃ viṣaṃ jñeyaṃ susādhyaṃ taccikitsayet
lālāktaṃ daṃśamadhye tu khaṇḍitaṃ kṣudhitodbhavam

28.41

duḥkhasādhyaṃ tu tajjñeyamasādhyamiti kecana
ekaṃ kṣataṃ vā bahu vā rudhiraṃ bahulaṃ yadā

28.42

darpajaṃ tadasādhyaṃ hi kathañcit sādhyameva vā
salālāraktamāṃsāni kṣatāni sthānarakṣiṇaḥ

28.43

dṛśyante yatra sādhyaṃ taditi vācaspatermatam
ṛju daṃśadvayaṃ caikaṃ vakraṃ vairakṛtaṃ tyajet

28.44

trikṣataṃ vā sarudhiramasādhyaṃ kālacoditam
romāñcadauhau svedaśca lālāsrāvo'ṅgakampanam

28.45

smṛtimohaḥ pāravaśyaṃ kāladaṣṭasya taṃ tyajet
kṛṣṇaṃ tu maṇḍalaṃ daṃśe bahulo rudhirāsravaḥ

28.46

dantoṣṭhayorvighaṭanā kāladaṣṭasya lakṣaṇam
somāgnisūryānurucīn paśyennetre trilohite

28.47

na paśyatyātmanaśchāyāṃ kṣipto yaḥ plavate jale
aromāñco jalaiḥ sikte chede nāsti ca lohitam

28.48

vetrāditāḍane tasya padaṃ no yatra dṛśyate
vivṛtaṃ vadanaṃ vāpi kāladaṣṭaḥ sa vai mṛtaḥ

28.49

tvagasṛṅmāṃsamedo'sthimajjāśuklāni dhātavaḥ
dhātordhātvantaraprāptiṃ viṣavegaṃ pracakṣate

28.50

mātrāśatāt tadarthād vā vege rohati sādhyate
kṣipraṃ rohatyasādhyaṃ ced vegalakṣmatha kathyate

28.51

romāñcasvedaśoṣaṃśca vivarṇatvaṃ ca vepathuḥ
hikkā ca galabhaṅgaśca svāpaśva maraṇaṃ tathā

28.52

iti nava vegāḥ
gudaṃ ca guhyodaratālukarṇastanākṣiśīrṣāgalaśaṅkhanāsāḥ
nābhiḥ sakakṣāṅghrikarāśca jaṅghe sthānāni daṃśasya tu ninditāni

28.53

devālayāśvatthavaṭāśca jambūḥ śleṣmātakastintriṇivetravaṃśāḥ
śmaśānaśuṣkāgamajīrṇakūpāścatuṣpathaṃ caityakamapyaniṣṭam

28.54

ityaniṣṭasthānāni
prasannavaktraḥ kusumādihastaḥ pūrṇāṅgadehaśca sitāmbarā(dyaḥ?ddyaḥ)
iṣṭastu dūto'tha tathā hyaniṣṭastailāktadeho vikalaśca rogī

28.55

kāṣṭhādikaṃ vāpyatha kaṇṭakaṃ vāpyulkāṃ ca yaṣṭiṃ malino dadhānaḥ
kaṇṭhe ca vastraṃ svakare ca rajjuṃ dūtastu nindyaḥ khalu muktakeśaḥ

28.56

varṇī liṅgyathavā yoṣid dūrato vyāharannapi
sarpaṃ pūrvaṃ tato daṣṭaṃ bruvan dūto vininditaḥ

28.57

vāradaṣṭākṣaraṃ vāme tale vinyasya cintayet
āghrāte ketake darvī pāṭale maṇḍalī bhavet

28.58

rājilo mallikāgandhe vyantaraḥ karavīrake
pūrvāvastho yadām̐ pāṇiviṣaṃ nāstīti vā vadet

28.59

vāruṇaindrākṣarairdūtavākyādyaiḥ sa tu jīvati
vāyvagnijātairna bhavellikhyante tāni ca kramāt

28.60

īīlṛlṝaṃhalaḍajaṇanamā mahendrājāḥ
acachajakalā(kvā ?) khakṣajñaṣabhāścaiva vāruṇāḥ

28.61

eaioaum̐ḥ + ugathā hayavā ḍhaśca mārutāḥ
āūṛṝaudhatapā (ta?ra)dasākhaśca vahnijāḥ

28.62

ti dūtavākyākṣaraniyamaḥ
rudrāmisarpajamadhvāsu mūlāpūrvāviśākhāsu kuje'rkeje'rke
ṣaṣṭhyāṃ navamyāmapi pañcadaśyāmāyāṃ caturdaśyāṃ mṛta eva daṣṭaḥ (?)

28.63

nimittāni śubhānīha lokasiddhāni siddhaye
śakunāni ca sāṃsiddhiṃ vadanti vacanaiḥ śubhaiḥ

28.64

pūrvādiviggate dūte phaṇī koṇeṣu maṇḍalī
digvidiṅmadhyamāśābhyāṃ rājilo vyantaraḥ kramāt

28.65

mantrivyākyāt svayaṃ vāpi dūto'ṅgaṃ yat tu saṃspṛśet
tasmin daṃśo visaṃvāde nāhiḥ syānnāsti vā viṣam

28.66

dūtāgamanakāle tu yasmin pārśve'nilaścaret
tatpārśve tu bhaved daṃśastasmin dūtāgatiḥ śubhā

28.67

daṣṭārūyākīrtanaṃ pūrvaṃ śubhaṃ sarpasya cenmṛtiḥ
śukle pakṣe'mṛtaṃ puṃsāṃ dakṣiṇe'nyatra vai viṣam

28.68

strīṇāṃ tadviparītena viparītaṃ tathā site
sudhābhāge yathā daṃśaḥ sādhyo'nyatra bhavenmṛtiḥ

28.69

dūtavākye tridhā bhakte mṛtiḥ syādakṣaraistribhiḥ
ekākṣarādhike sādhyaṃ dvyarṇādhikye viṣaṃ na hi

28.70

śubhagrahodayārūḍhadṛṣṭayaḥ śubhadāstathā
pāpagrahāṇāmaśubhaṃ dūtasyāgamanakṣaṇe

28.71

śakunādyaṃ parīkṣyaiva vrajenmantrī cikitsitum
sṛgālavyāghranakulacakoraphaṇipotriṇām

28.72

dhānyānāṃ pūrṇakumbhānāṃ dakṣiṇe darśanaṃ śubham
patagāśca mṛgāścaiva ḍuṇḍubhā vāmataḥ śubhāḥ

28.73

dakṣiṇād vāmagaścāṣaḥ kāko vāmācca dakṣiṇaḥ
gamane śubhadaṃ kākarutaṃ gaulyāśca vāmataḥ

28.74

praveśe gauḷikāyāstu rutaṃ dakṣiṇataḥ śubham
praveśe dakṣiṇagatiḥ śubhadā kākacāṣayoḥ

28.75

mārgasyobhayataḥ sthitvā pakṣiṇorvirutaṃ śubham
vyatyastavadanenāgre ruvatostoraṇāhvayam

28.76

atyantaśobhanaṃ vidyājjṛmbhaṇaṃ ca puraḥ śunām
āsyena bhakṣyaṃ yat kiñcid gṛhītvā vāyaso vrajet

28.77

śvā vānyau vihagaḥ śastaḥ śastaṃ māṃsāsavekṣaṇam
kanyā sumaṅgalī veśyā puṣpaṃ śaṅkhastathākṣatāḥ

28.78

pūrṇacāpaṃ ca śubhadāḥ sarve pratimukhāgatāḥ
vāmāṅghrestāḍanaṃ śastaṃ tatrāpi jyeṣṭhākāṃ vinā

28.79

dakṣiṇāṅghrestadaśubhaṃ jyeṣṭhākā tasya śobhanā
agre niṣedho nayane nivṛttiḥ kaṇṭhe vināśaḥ khalu dakṣabhāge
pṛṣṭhe'rthasiddhiśca tathā vāmabhāge karṇe jayaścakṣuṣa sarvalābhaḥ

28.80

sarvataḥ kṣutamaśobhanamādau gokṣutaṃ maraṇameva karoti
yad balādatha vināpyabalānāṃ vṛddhapīnasitabālakṛtaṃ ca

28.81

nimittānītyaniṣṭāni granthagauravajād bhayāt
na likhyante yaduktebhyaḥ śubhebhyo'nye tvaśobhanāḥ

28.82

ravau vināśaḥ śaśinīṣṭavārtā kuje tvaniṣṭaṃ suhṛdāgamo jñe
gurau hiraṇyaṃ bhṛguje ca bhakṣyaṃ śanau virodho maraṇaṃ ca rāhau

28.83

daṣṭasya hṛtsarorāntaḥ sānusvāraṃ bhṛguṃ nyaset

28.84

tannāmārṇāni paritastasyordhvaṃ candramaṇḍalam
tatsudhāsrāvi kaṇṭhe ca tāhag dhyātvendumaṇḍalam

28.85

bhrūmadhyabindāvamṛtaṃ bandha bandhetyudīrayet
evaṃ sañcintya tu japenmamro bhagavateti ca

28.84-2

nīlakaṇṭhāya ṭhayugaṃ jīvarakṣā kṛtā bhavet
sājyaṃ śakṛdrasaṃ vāpi maricājyaṃ tu pāyayet

28.85-2

parokṣe vātha sānnidhye syādevaṃ jīvarakṣaṇam
sākṣaḥ saṃvartakaḥ pārśvaṃ tāraṃ vahnipriyāṃ tataḥ

28.86

mantro'yaṃ vipatirnāmnā garuḍaḥ śabdavigrahaḥ
jvaila mahāmati ṭhaṭha | garuḍaśikhe prabhañjana prabhedana vimardana ṭhaṭha | apratihatabalāpratihataśāsana huṃ phaṭ ṭhaṭha | ugrarūpa dhāraka sarpabhayaṅkara bhīṣayaṃ ṭhaṭha
sarva daha bhasmīkuru ṭhaṭha
vipaterevamuktāni ṣaḍaṅgānyastramantrataḥ

28.87

ṛṣivargāntyayugalairaṣṭapatraṃ svaradvayaiḥ
sakesaraṃ nārasiṃhakarṇikaṃ mātṛkāmbujam

28.88

brāhmadyādikāḥ sapta mātṛrmahālakṣmīṃ tu patragām
prāgyāmyapaścimodīcīvahrirakṣo'nile'śagāḥ

28.89

ityādimantraiḥ smṛtveṣṭā jyeṣṭhākhyaṃ madhyaparvasu
pañcākṣarāṇi vipaterbhūtādīnāṃ ca maṇḍalaiḥ

28.90

hṛdaye vāmahaste ca padmaṃ dhyātvāṣṭapatrakam
satavargāntyayugmāṣṭadikpatraṃ svarakesaram

28.91

sānugrahānti bindūntyaṃ karṇikāyāṃ tu vinyaset
evaṃ sañcintya hṛdaye vāme karatale'pi ca

28.92

vipatestu kramād varṇānaṅguṣṭhādi ca vinyaset
mantrārṇānapi nāgārṇān mahābhūtākṣarāṇi tu

28.93

tanmātrauguṇavarṇāṃśca kare dehe ca vinyaset
vedāśrakoṇavajrāṅkaṃ māṃsakoṇendradaivatam

28.94

śuklamardhenduśubhrābhaṃ madhyè khaḍgi ca vāruṇam
raktaṃ trikoṇamagnīśamadhyāsṛksvastikāṅkitam

28.95

vṛttaṃ rekhāsthaṣaḍbindusattvakṛṣṇaṃ ca mārutam
arūpaṃ śabdatanmātraṃ svabimbaṃ śivadaivatam

28.96

itthaṃ pṛthvyādibimbāni jyeṣṭhādyaṃ madhyaparvasu
svanāgāveṣṭitaṃ nyasyed vipatparṇānvitāni tu

28.97

anantagulikau raktau brāhmaṇau vahnidaivatau
indradaivau nṛpau pītau śaṅkhapālaśca vāsukiḥ

28.98

kṛṣṇau vaiśyau mahāpadmatakṣakau vāyudaivatau
caturthau padmakārkoṭau śuklī jaladhidaivatau

28.99

nāmādyarṇāni nāgānāṃ pṛthvyādyādyakṣaraiḥ saha
tanmātraiḥ saha gandhādyairjyeṣṭhādyaṅguliṣu nyaset

28.100

ādyaparvasu tanmātrā bhūtānyantaparvasu
madhye viṣaitivarṇāni bhūtanāgārṇamaṇḍalaiḥ

28.101

pañcākṣaranvite tārkṣya tanmātrātriguṇānvite
trayodaśakalopete haste tārkṣyaṃ vicintayet

28.102

tato bhūmaṇḍalādīni svadehe'pi ca vinyaset
pādādijānuparyantaṃ jānvornābhitaṭāvadhi

28.103

nābhergalāntaṃ ca galāllalāṭaphalakāntakam
lalāṭāccāpi mūrdhāntaṃ svarṇayuktāni vinyaset

28.104

ātmānaṃ garuḍaṃ dhyātvā garalāni vināśayet
ājānvoḥ svarṇavarṇaṃ himāgiriśikharaprakhyamā nābhideśād
ā kaṇṭhāt pakvabimbīphalanavavikasadbandhujīvopamānam
ā śīrṣād bhinnanīlāñjanacayaruciraṃ bhūṣitaṃ bhogimukhyairvyāptabrahmāṇḍamadhyaṃ tribhuvananamitaṃ vainateyaṃ namāmi

Linked texts (1)

Īśānaśivagurudevapaddhati — Īśānaśivagurudeva, Sanskrit

Mantrapada 28

Contents