Padapatha 163
Padapāṭha 163
- Language
- Sanskrit
163.1
hariḥ oṃ || a̱yaṃ | saḥ | yasya̍ | śarma̍n | ava̍'bhiḥ | a̱gneḥ
edha̍te | ja̱ri̱tā | a̱bhi̱ṣṭau | jyeṣṭhe̍bhiḥ | yaḥ | bhā̱nu'bhi̍ḥ | ṛ̱ṣvaṇā̍ṃ
pari̍'eti̍ | pari̍'vītaḥ | vi̱bhā'vā̍ || yaḥ | bhā̱nu'bhi̍ḥ | vi̱bhā'vā̍
vi'bhāti̍ | a̱gniḥ | de̱vebhi̍ḥ | ṛ̱ta'vā̍ | aja̍sraḥ | ā | yaḥ
vi̱vārya̍ṃ | sa̱khyā | sakhi̍'bhyaḥ | apa̍ri'hṛtaḥ | atya̍ḥ | na | sapti̍ḥ
īśe̍ | yaḥ | viśva̍syaḥ| de̱va'vī̍teḥ | īśe̍ | viśva̍'āyuḥ | u̱ṣasa̍ḥ
vi'u̍ṣṭau | ā | yasmi̍n | ma̱nā | ha̱vīṃṣi̍ | a̱gnau | ari̍ṣṭa'rathaḥ
ska̱bhnāti̍ | śu̱ṣaiḥ || śu̱ṣebhi̍ḥ | vṛ̱dhaḥ | ju̱ṣā̱ṇaḥ | a̱rkaiḥ | de̱vān | accha̍
ra̱ghu̱'patvā̍ | jigā̍ti | ma̱ṃdraḥ | hotā̍ | saḥ | ju̱hvā̍ | yaji̍ṣṭhaḥ | saṃ'mi̍ślaḥ
a̱gniḥ | ā | ji̱gha̱rti̱ | de̱vān || taṃ | usrā̍ṃ | iṃdra̍ṃ | na | reja̍mānaṃ | a̱gniṃ
gīḥ'bhi̍ḥ | nama̍ḥ'bhiḥ | ā | kṛ̱ṇu̱dhva̱ṃ | ā | yaṃ | viprā̍saḥ | ma̱ti'
bhi̍ḥ | gṛ̱ṇaṃti̍ | jā̱ta've̍dasaṃ | juhva̍ṃ | sa̱hānā̍m̐ || saṃ | yasmi̍n | viśvā̍
vasū̍ni | ja̱gmuḥ | vājai̍ | na | aśvā̍ḥ | sapti̍'vaṃtaḥ | evai̍ḥ | a̱smeiti̍
ū̱tīḥ | iṃdra̍vāta'tamāḥ | a̱rvācī̍nāḥ | a̱gne̱ | ā | kṛ̱ṇu̱ṣva̱ | adha̍
hi | a̱gne̱ | ma̱hnā | ni̱'sadya̍ | sa̱dyaḥ | ja̱jñā̱naḥ | ha̱vyaḥ | ba̱bhūtha̍ | taṃ
te̱ | de̱vāsa̍ḥ | anu̍ | keta̍ṃ | ā̱ya̱n | adha̍ | a̱va̱rdha̱nta̱ | pra̱tha̱māsa̍ḥ
ū̱māḥ
163.0
sva̱sti | na̱ḥ | di̱vaḥ | a̱gne̱ | pṛ̱thi̱vyāḥ | viśva̍'āyuḥ
dhe̱hi̱ | ya̱jathā̍ya | de̱va̱ | sace̍mahi | tava̍ | dasma̱ | pra'ke̱taiḥ | u̱ru̱ṣya
na̱ḥ | u̱ru'bhi̍ḥ | de̱va̱ | śaṃsai̍ḥ || i̱māḥ | a̱gne̱ | ma̱taya̍ḥ | tubhya̍ṃ | jā̱tāḥ
gobhi̍ḥ | aśvai̍ḥ | a̱bhi | gṛ̱ṇa̱nti̱ | rādha̍ḥ
163.2
vaso̱iti̍ | dadhā̍naḥ
ma̱ti'bhi̍:| su̱'jā̱ta̱ || a̱gniṃ| ma̱nye̱| pi̱tara̍m| a̱gniṃ| āpi̍ṃ| a̱gniṃ
bhrāta̍raṃ| sadā̍| it| sakhā̍yaṃ| a̱gneḥ| anī̍kaṃ| bṛ̱ha̱taḥ| sa̱pa̱ryaṃ
di̱vi| śu̱kraṃ| ya̱ja̱taṃ| sūrya̍sya|| si̱dhrāḥ| a̱gne̱| dhiya̍ḥ| a̱sma̱'rāti̍
sa̱nu̱trīḥ| yaṃ| trā̍ya̍se| dame̍| ā| nitya̍'hotā| ṛ̱ta̱'vā| saḥ
rohi̍t'aśvaḥ| pu̱ru̱'kṣuḥ| dyu'bhi̍:| a̱smai̱| aha̍'bhiḥ| vā̱maṃ
a̱stu̱|| dyu'bhi̍:| hi̱taṃ| mi̱traṃ'i̍va| pra̱'yo̱gaṃ| pra̱tnaṃ| ṛ̱tvija̍ṃ
a̱dhva̱rasya̍| jāra̍ṃ| bā̱hu'bhyā̍ṃ| a̱gniṃ| ā̱yava̍ḥ| a̱jana̍nta| vi̱kṣu
hotā̍raṃ| ni| a̱sā̱daya̍nta|| sva̱yaṃ| ya̱ja̱sva̱| di̱vi| de̱va| de̱vān
kiṃ| te̱| pā̱kaḥ| kṛ̱ṇa̱va̱t| apra̍'cetāḥ| yathā̍| aya̍jaḥ| ṛ̱tu'bhi̍:
de̱va̱| de̱vān| eva| ya̱ja̱sva̱| ta̱nva̍ṃ| su̱'jā̱ta̱|| bhave̍| na̱:| a̱gne̱
a̱vi̱tā| u̱ta| go̱pāḥ| bhave̍| va̱ya̱ḥ'kṛt| u̱ta| na̱:| va̱ya̱ḥ'dhāḥ
rāsva̍| ca̱| na̱:| su̱'ma̱ha̱:| ha̱vya'dā̍tiṃ| trāsva̍| u̱ta| na̱:| ta̱nva̍ḥ
apra̍'yucchan
163.0-2
pra| ke̱tunā̍| bṛ̱ha̱tā| yā̱ti̱| a̱gniḥ
163.3
di̱vaḥ
ci̱t| aṃtā̍n| upa̍'mān| ut| ā̱na̱ṭ| a̱pāṃ| upa̱'sthe̍| ma̱hi̱ṣaḥ
va̱va̱rdha̱|| mu̱mode̍| garbhe̍| vṛ̱ṣa̱bhaḥ| ka̱kut'mā̍n| a̱śne̱mā| va̱tsaḥ
śimī̍'vān| a̱rā̱vī̱t| saḥ| de̱va'tā̍ti| u̱t'e̍tāni| kṛ̱ṇvan
sveṣu̍| kṣaye̍ṣu| pra̱tha̱maḥ| ji̱gā̱ti̱|| ā| yaḥ| mū̱rdhāna̍ṃ| pi̱troḥ
ara̍bdha| ni| a̱dhva̱re| da̱dhi̱re̱| sū̱reḥ| a̱rṇe| a̱sya̍| patma̍n
a̱ru̱ṣīḥ| aśva̍'budhnāḥ| ṛ̱tasya̍| yonau̍| ta̱nva̍ḥ| juṣa̍ṃta|| u̱ṣa̱ḥ'u̍ṣaḥ
hi| va̱so̱'ate̍| agne̍| eṣi̍| tvaṃ| ya̱mayo̍ḥ| a̱bha̱va̱ḥ| vi̱bhā'vā̍
ṛ̱tāya̍| sa̱pta| da̱dhi̱ṣe̱| pa̱dāni̍| ja̱naya̍n| mi̱traṃ| ta̱nve̍| svāyai̍
bhuva̍ḥ| cakṣu̍ḥ| ma̱haḥ| ṛ̱tasya̍| go̱pāḥ| bhuva̍ḥ| varu̍ṇaḥ| yat
ṛ̱tāya̍| veṣi̍| bhuva̍ḥ| a̱pāṃ| napā̍t| jā̱ta've̍daḥ| bhuva̍ḥ| dū̱taḥ
yasya̍| ha̱vyaṃ| jujo̍ṣaḥ
163.4
bhuva̍ḥ| ya̱jñasya̍| raja̍saḥ| ca̱| ne̱tā
yatra̍| ni̱yut'bhi̍:| saca̍se| śi̱vābhi̍:| di̱vi| mū̱rdhāna̍ṃ| da̱dhi̱ṣe̱
sva̱ḥ'sāṃ| ji̱hvāṃ| a̱gne̱| ca̱kṛ̱ṣe̱| ha̱vya̱'vāha̍ṃ|| a̱sya| tri̱taḥ
ṛ̱tunā̍ | vṛ̱tre | a̱ntaḥ | i̱cchan | dhī̱tiṃ | pi̱tuḥ | e̱vaiḥ | para̍sya
sa̱tra̱sya̱māna̍ḥ | pi̱troḥ | u̱pa̱'sthe̍ | jā̱mi | bru̱vā̱ṇaḥ | ā̱yu̱dhāni̍
veti̍ || saḥ | pi̱tryā̍ṇi | ā̱yu̱dhāni̍ | vi̱dvān | indre̍'iṣitaḥ | ā̱ptyaḥ
a̱bhi | a̱yu̱dhya̱t | tri̱'śī̱rṣāṇa̍ṃ | sa̱pta'ra̍śmiṃ | ja̱ghna̱vān | tvā̱ṣṭrasya̍
cit | niḥ | sa̱sṛ̱je̱ | tri̱taḥ | gāḥ || bhūri̍ | it | indra̍ḥ | u̱ta'i̱na̱kṣanta̍ṃ | oja̍ḥ | a̱ryaḥ | a̱bhi̱na̱t | sa̱t'pa̍tiḥ | ma̱nya̱māna̍ṃ | tvā̱ṣṭrasya̍
cit | vi̱śva'rū̍pasya | gonā̍m | ā̱'ca̱krāṇa̍ḥ | trīṇi̍ | śī̱rṣā | parā̍
varti̍vark
163.0-3
āpa̍ḥ | hi | stha | ma̱ya̱ḥ'bhuva̍ḥ | tāḥ | na̱ḥ | ū̱rje
da̱dhā̱ta̱na̱ | ma̱he | raṇā̍ya | cakṣa̍se || yaḥ | va̱ḥ | śi̱va'ta̍maḥ | rasa̍ḥ | tasya̍
bhā̱ja̱ya̱ta̱ | i̱ha | na̱ḥ | u̱śa̱tīḥ'i̍va | mā̱tara̍ḥ || tasmai̍ | ara̍ṃ | ga̱mā̱ma̱
va̱ḥ | yasya̍ | kṣayā̍ya | jinva̍tha | āpa̍ḥ | ja̱naya̍tha | ca̱ | na̱ḥ || śaṃ
na̱ḥ | de̱vīḥ | a̱bhi̱ṣṭaye̍ | āpa̍ḥ | bha̱va̱ṃtu̱ | pī̱taye̍ | śaṃ | yoḥ | a̱bhi
sra̱va̱ṃtu̱ | na̱ḥ || īśā̍nā | vāryā̍ṇāṃ | kṣaya̍ntīḥ | ca̱rṣa̱ṇī̱nāṃ | apa̍ḥ
yā̱cā̱mi̱ | bhe̱ṣa̱jaṃ
163.6
5 || oiti̍ | cit | sakhā̍yaṃ | sa̱khyā
va̱vṛ̱tyā̍ṃ | tira̍ḥ | pu̱ru | cit | arṇa̍vaṃ | ja̱gmvān | pi̱tuḥ | napā̍taṃ
ā | da̱dhī̱ta̱ | ve̱dhāḥ | adhi̍ | kṣami̍ | pra̱'tara̍ṃ | dī̱dhyā̍naḥ || na | te̱
sakhā̍ | sa̱khyaṃ | va̱ṣṭi̱ | e̱tat | sa̱'la̍kṣmā | yat | vi̱ṣu̱'rū̍pā
bhavā̍ti | ma̱haḥ | pu̱trāsa̍ḥ | asu̍rasya | vī̱rāḥ | di̱vaḥ | dha̱rtā̍raḥ
u̱rvīyā | pari̍ | khya̱n || u̱śanti̍ | ghā | te̱ | a̱mṛtā̍saḥ | e̱tat
eka̍sya | cit | tyajasa̍ṃ | martya̍sya | ni | te̱ | mana̍ḥ | mana̍si
dhā̱yi̱ | a̱smeiti̍ | ja̱nyuḥ | pati̍ḥ | ta̱nva̍ṃ | ā | vi̱vi̱śyā̱ḥ || na
yat | pu̱rā | ca̱kṛ̱ma | kat | ha̱ | nū̱naṃ | ṛ̱tā | vada̍ṃtaḥ | anṛ̍taṃ
rapema | ga̱ṃdha̱rvaḥ | a̱p'su | apyā̍ | ca̱ | yoṣā̍ | sā | na̱ḥ | nābhi̍ḥ
pa̱ra̱maṃ | jā̱mi | tat | nau || garne̍ | nu | nau̱ | ja̱ni̱tā | daṃpati̱iti̱daṃ'patī | kaḥ | de̱vaḥ | tvaṣṭā̍ | sa̱vi̱tā | vi̱śva'rū̍paḥ | naki̍ḥ | a̱sya̱ | pra
mi̱na̱ṃti̱ | vra̱tāni̍ | veda̍ | nau̱ | a̱sya̱ | pṛ̱thi̱vī | u̱ta | dyauḥ
163.7
kaḥ
a̱sya | ce̱t | pra̱tha̱ma̱sya̍ | ahna̍ḥ | kaḥ | ī̱m | da̱da̱rśa̍ | kaḥ | i̱ha | pra
vo̱ca̱t | bṛ̱hat | mi̱trasya̍ | varu̍ṇasya | dhāma̍ | kat | um̐iti̍ | bra̱va̱ḥ
ā̱ha̱na̱ḥ | vī̱cyā̍ | nṝn || ya̱masya̍ | mā̱ | ya̱myai̍ | kāma̍ḥ | ā
aga̱n | samā̱ne | yonau̍ | saha̱'śeyyā̍ya | jā̱yā'i̍va | pata̍ye | ta̱nva̍m
ri̱ri̱cyā̍m | vi | ci̱t | vṛ̱he̱va̱ | ra̱thyā̍'iva | ca̱krā || na | ti̱ṣṭha̱nti̱
na | ni | mi̱ṣa̱nti̱ | e̱te | de̱vānā̍m | spaśa̍ḥ | i̱ha | ye | cara̍nti
a̱nyene̍ | ma̱t | ā̱ha̱na̱ḥ | yā̱hi̱ | tūrṇa̍ṃ | tena̍ | vi | vṛ̱ha̱ | ra̱thyā̍'iva | ca̱krā || rātrī̍bhiḥ | a̱smai̱ | aha̍'bhiḥ | da̱śa̱sye̱t | sūrya̍sya
cakṣu̍ḥ | mu̱huḥ | ut | mi̱mī̱yā̱t | di̱vā | pṛ̱thi̱vyā | mi̱thu̱nā
saba̍ndhū̱iti̱ sa'ba̍ndhū | ya̱mīḥ | ya̱masya̍ | bi̱bhṛ̱yā̱t | ajā̍mi || ā | gha̱
tā | ga̱cchā̱n | utta̍rā | yu̱gāni̍ | yatra̍ | jā̱maya̍ḥ | kṛ̱ṇava̍n
ajā̍mi | upa̍ | ba̱rbṛ̱hi̱ | vṛ̱ṣa̱bhāya̍ | bā̱hum | a̱nyam | i̱ccha̱sva̱ | su̱'bhage̱
pati̍m | ma̱t
Linked texts (5)
- Metrically restored text (van Nooten & Holland) — Sanskrit
- Saṃhitāpadapāṭha — Sanskrit
- Ṛgvedasaṃhitāpadapāṭha — Sanskrit
- Vedārthaprakāśa (Mādhavācārya alias Sāyaṇācārya) — Mādhavācārya alias Sāyaṇācārya, Sanskrit
- Saṃvādasūkta — Sanskrit