Ashtottarashatopanishad 26
Aṣṭottaraśatopaniṣad 26
- Language
- Sanskrit
26.1
nāsikāpuṭamaṅgulyā pidhāyaikena mārutam
ākṛṣya dhārayedagniṃ śabdameva vicintayet
26.2
9
omityekākṣaraṃ brahma omityetanna recayet
divyamantreṇa bahudhā kuryādāmalamuktaye
26.2-2
0
paścād dhyāyīta pūrvoktakramaśo mantravid budhaḥ
sthūlādisthūlasūkṣmaṃ ca nābherūrdhvamupakramaḥ
26.2-3
1
tiryagūrdhvamadhodṛṣṭiṃ vihāya ca mahāmatiḥ
sthirasthāyī viniṣkampaḥ sadā yogaṃ samabhyaset
26.2-4
2
tālamātrāviniṣkampo dhāraṇāyojanaṃ tathā
dvādaśamātro yogastu kālato niyamaḥ smṛtaḥ
26.2-5
3
aghoṣamavyañjanamasvaraṃ ca atālukaṇṭhoṣṭhamanāsikaṃ ca yat
arephajātamubhayoṣmavarjitaṃ yadakṣaraṃ na kṣarate kathaṃcit
26.2-6
4
yenāsau gacchate mārgaṃ prāṇastenābhigacchati
atastamabhyasennityaṃ yanmārgagamanāya vai
26.26
5
hṛddvāraṃ vāyudvāraṃ ca mūrdhadvāramathāparam
mokṣadvāraṃ bilaṃ caiva suṣiraṃ maṇḍalaṃ viduḥ
26.27
bhayaṃ krodhamathālasyamatisvapnātijāgaram
atyāhāramanāhāraṃ nityaṃ yogī vivarjayet
26.28
anena vidhinā samyaṅ nityamabhyasyate kramāt
svayamutpadyate jñānaṃ tribhirmāsairna saṃśayaḥ
26.29
caturbhiḥ paśyate devān pañcabhirvitarkataḥ kramaḥ
icchayāpnoti kaivalyaṃ ṣaṣṭhe māsi na saṃśayaḥ
26.30
pārthivaḥ pañcamātrastu caturmātrastu vāruṇaḥ
āgneyastu trimātro'sau vāyavyastu dvimātrakaḥ
26.31
ekamātrastathākāśo hyardhamātraṃ tu cintayet
saṃdhiṃ kṛtvā tu manasā cintayedātmanātmani
26.32
triṃśatsārdhāṅgulaḥ prāṇo yatra prāṇaiḥ pratiṣṭhitaḥ
eṣa prāṇa iti khyāto bāhyaprāṇasya gocaraḥ
26.33
aśītiśca śataṃ caiva sahasrāṇi trayodaśa
lakṣścaiko viniśvāsa ahorātrapramāṇataḥ
26.34
prāṇa ādyo hṛdi sthāne apānastu punargude
samāno nābhideśe tu udānaḥ kaṇṭhamāśritaḥ
26.35
vyānaḥ sarveṣu cāṅgeṣu vyāpya tiṣṭhati sarvadā
atha varṇāstu pañcānāṃ prāṇādīnāmanukramāt
26.36
raktavarṇo maṇiprakhyaḥ prāṇavāyuḥ prakīrtitaḥ
apānastasya madhye tu indrakopasamaprabhaḥ
26.37
samānastu dvayormadhye gokṣīradhavalaprabhaḥ
apāṇḍura udānaśca vyāno hyarcisamaprabhaḥ
26.38
yasyedaṃ maṇḍalaṃ bhittvā māruto yāti mūrdhani
yatra kutra priyedvāpi na sa bhūyo'bhijāyate
na sa bhūyo'bhijāyata ityupaniṣat
Commentaries (2)
- Aṣṭottaraśatopaniṣadvivaraṇa — Upaniṣadbrahmayogin, Sanskrit
- Vivaraṇa of Upaniṣadbrahmendrayogin — Upaniṣadbrahmendrayogin, Sanskrit
Linked texts (5)
- Amṛtanādopaniṣad — Sanskrit
- Amṛtanādopaniṣad — Sanskrit
- Īśādiviṃśottaraśatopaniṣadaḥ — Sanskrit
- Aṣṭottaraśatopaniṣadaḥ — Sanskrit
- Upaniṣatsaṃgraha — Sanskrit