Pramāṇa · Search · About · API

Ashtottarashatopanishad 55

Aṣṭottaraśatopaniṣad 55

Language
Sanskrit

55.1

devā ha vai prajāpatimabruvannānuṣṭubhasya mantrarājasya nārasiṃhasyāṅgamantrānno
brūhi bhagava iti

55.2

sa hovāca prajāpatiḥ praṇavaṃ sāvitrīṃ yajurlakṣmīṃ nṛsiṃhagāyatrīmityaṅgāni
jānīyādyo jānīte so'mṛtatvaṃ ca gacchati

55.3

omityetadakṣaramidaṃ sarvaṃ tasyopavyākhyānaṃ bhūtaṃ bhavad bhaviṣyaditi sarvaoṃkāra eva yaccānyattrikālātītaṃ tadapyoṃkāra eva sarvaṃ hyetad brahmāyūmātmā brahma so'yamātmā catuṣpāt

55.4

jāgaritasthāno bahiḥprajñaḥ saptāṅga ekonaviṃśatimukhaḥ sthūlabhugvaiśvānaraḥ
prathamaḥ pādaḥ

55.5

svapnasthāno'ntaḥprajñaḥ saptāṅga ekonaviṃśatimukhaḥ praviviktabhuk taijaso
dvitīyaḥ pādaḥ

55.6

yatra supto na kaṃcana kāmaṃ kāmayate na kaṃcana svapnaṃ paśyati tatsuptam
suṣuptasthāna ekībhūtaḥ prajñānaghana evānandamayo hyānandabhuk cetomukhaḥ
prājñastṛtīyaḥ pādaḥ| eṣa sarveśvara eṣa sarvajña eṣo'ntaryāmyeṣa yoniḥ sarvasya
prabhavāpyayau hi bhūtānām

55.7

nāntaḥprajñaṃ na bahiḥprajñaṃ nobhayataḥprajñaṃ na prajñaṃ nāprajñaṃ na prajñānaghanamadṛṣṭamavyavahāryamagrāhyamalakṣaṇamacintyamavyapadeśyamekātmyapratyayasāraṃ
prapañcopaśamaṃ śāntaṃ śivamadvaitaṃ caturthaṃ manyante sa ātmā sa vijñeyaḥ

55.8

atha sāvitrī | gāyatryā yajuṣā proktā tayā sarvamidaṃ vyāptaṃ ghṛṇiriti dve
akṣare sūrya iti trīṇi āditya iti trīṇi etadvai sāvitryasyāṣṭākṣaraṃ padaṃ
śriyābhiṣiktaṃ ya evaṃ veda śriyā haivābhiṣicyate

55.9

tadetadṛcābhyuktam—
ṛco akṣare parame vyomanyasmindevā adhiviśve niṣeduḥ
yastanna veda kimṛcā kariṣyati ya ittadvidusta ime samāsate || iti

55.10

na ha vā etasyarcā na yajuṣā na sāmnā''rtho'sti yaḥ sāvitraṃ vedeti

55.11

oṃ bhūrlakṣmīrbhuvarlakṣmīḥ svarlakṣmīḥ kālakarṇī tanno mahālakṣmīḥ pracodayāt ityeṣā vai mahālakṣmīryajurgāyatrī caturviṃśatyakṣarā bhavati

55.12

gāyatrī vā idaṃ sarvaṃ yadidaṃ kiṃca tasmādya etāṃ mahālakṣmīṃ 'yājuṣīṃ' veda
mahatīṃ śriyamaśnute

55.13

oṃ nṛsiṃhāya vidmahe| vajranakhāya dhīmahi| tannaḥ siṃhaḥ pracodayāt
ityeṣā vai nṛsiṃhagāyatrī devānāṃ vedānāṃ nidānaṃ bhavati ya evaṃ veda
nidānavānbhavati

55.14

devā ha vai prajāpatimabruvannatha kairmantraiḥ stuto devaḥ prīto bhavati svātmānaṃ
darśayati tanno brūhi bhagavanniti

55.15

sa hovāca prajāpatiḥ
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca brahmā bhūrbhuvaḥ svastasmai vai namo namaḥ (1)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca viṣṇuḥ '' '' '' (2)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca maheśvaraḥ '' '' '' (3)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca puruṣaḥ '' '' '' (4)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśceśvaraḥ '' '' '' (5)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyā sarasvatī '' '' '' (6)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyā śrīḥ '' '' '' (7)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyā gaurī '' '' '' (8)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyā prakṛtiḥ '' '' '' (9)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyā vidyā '' '' '' (10)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaścoṃkāraḥ '' '' '' (11)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyāścatastro'rdhamātrāḥ '' '' '' (12)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānye vedāḥ sāṅgā saśākhāḥ setihāsāḥ (13)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānye ca paṃcāgnayaḥ '' '' '' (14)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyāḥ sapta mahāvyāhṛtayaḥ'' '' (15)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānye cāṣṭau lokapālāḥ '' '' (16)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānye cāṣṭau vasavaḥ'' '' '' (17)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānye caikādaśa rudrāḥ '' '' (18)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānye ca dvādaśādityāḥ '' '' (19)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānye cāṣṭau grahāḥ '' '' '' (20)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyāni ca paṃca mahābhūtāni '' (21)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca kālaḥ '' '' '' (22)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca manuḥ '' '' '' (23)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca mṛtyuḥ '' '' '' (24)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca yamaḥ '' '' '' (25)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaścāntakaḥ '' '' '' (26)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca prāṇaḥ '' '' '' (27)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca sūryaḥ '' '' '' (28)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca somaḥ '' '' '' (29)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca virāṭ puruṣaḥ '' '' '' (30)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca jīvaḥ '' '' '' (31)
oṃ yo ha vai nṛsiṃho devo bhagavānyaśca sarvam '' '' '' (32)
iti dvātriṃśat iti tānprajāpatirabravīdetairmantrairnityaṃ devaṃ stuvadhvam

Commentaries (2)

Linked texts (8)