Ashtottarashatopanishad 68
Aṣṭottaraśatopaniṣad 68
- Language
- Sanskrit
68.1
iti nṛsiṃhottaratāpinyupaniṣatsamāptā
śāntipāṭhaḥ
oṃ saha nāvavatu | saha nau bhunaktu | saha vīryaṃ karavāvahai | tejasvi nāvadhītamastu mā vidviṣāvahai | (pūrvavat)
oṃ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ
atha kālāgnirudropaniṣadaḥ saṃvartako'gnirṛṣiranuṣṭup chandaḥ śrīkālāgnirudro devatā śrīkālāgnirudraprītyarthe viniyogaḥ
68.2
atha kālāgnirudraṃ bhagavantaṃ sanatkumāraḥ papraccha | adhīhi bhagavaṃstripuṇḍravidhiṃ satattvaṃ kiṃ dravyaṃ kiyatsthānaṃ kati pramāṇaṃ kā rekhāḥ kee mantrāḥ kā śaktiḥ kiṃ daivataṃ kaḥ karttā kiṃ phalamiti
68.3
taṃ hovāca bhagavānkālāgnirudraḥ | yad dravyaṃ tadāgneyaṃ bhasma sadyojātādi-pañcabrahmamantraiḥ parigṛhyāgniriti bhasma vāyuriti bhasma jalamiti bhasma sthalamiti bhasma vyometi bhasmetyanenābhimantrya mānastoka iti samuddhṛtya mā no mahāntamiti jalena saṃsṛjya triyāyuṣamiti śirolalāṭavakṣaḥ-skandheṣu triyāyuṣaistryambakaistriśaktibhistiryak tisro rekhāḥ prakurvīta
vratametacchāmbhavaṃ sarveṣu vedeṣu vedavādibhiruktaṃ bhavati | tasmāttatsamācarenmumukṣurna punarbhavāya
68.4
atha sanatkumāraḥ papraccha pramāṇamasya tripuṇḍradhāraṇasya
68.5
tridhā rekhā ālalāṭādācakṣuṣorāmūrdhnorābhruvormadhyataśca
68.6
yā'sya prathamā rekhā sā gārhapatyaścākāro rajo bhūrlokaḥ svātmā
kriyāśaktirṛgvedaḥ prātaḥ savanaṃ maheśvaro devateti
68.7
yāsya dvitīyā rekhā sā dakṣiṇāgnirukāraḥ sattvamantarikṣamantarātmā
cecchāśaktiryajurvedo mādhyandinaṃ savanaṃ sadāśivo devateti
68.8
yā'sya tṛtīyā rekhā sā'havanīyo makārastamo dyaurlokaḥ paramātmā
jñānaśaktiḥ sāmavedastṛtīyasavanaṃ mahādevo devateti
68.9
evaṃ tripuṇḍravidhiṃ bhasmanā karoti yo vidvān brahmacārī gṛhī vānaprastho
yatirvā sa mahāpātakopapātakebhyaḥ pūto bhavati sa sarveṣu tīrtheṣu snāto
bhavati sa sarvānvedānadhīto bhavati sa sarvāndevājñāto bhavati | sa satataṃ
sakalarudramantrajāpī bhavati sa sakalabhogān bhuṅkte | dehaṃ tyaktvā
śivasāyujyameti | na sa punarāvartate na sa punarāvartata ityāha bhagavān
kālāgnirudraḥ
68.10
yastvetad vāñdhīte so'pyevameva bhavatītyoṃ satyamityupaniṣat
Commentaries (2)
- Aṣṭottaraśatopaniṣadvivaraṇa — Upaniṣadbrahmayogin, Sanskrit
- Vivaraṇa of Upaniṣadbrahmendrayogin — Upaniṣadbrahmendrayogin, Sanskrit
Linked texts (2)
- Īśādiviṃśottaraśatopaniṣadaḥ — Sanskrit
- Sadācārasamuccaya — Harerāma Śarman, Sanskrit