Pramāṇa · Search · About · API

Brahmavalli 1

Brahmavallī 1

Language
Sanskrit

1.2

brahmavallī (ānandavallī)
sahanāvavatu | saha nau bhunaktu| saha vīryaṃ karavāvahai
tejasvināvadhītamastu| mā vidviṣāvahai auṃ śāntiḥ !
śāntiḥ !! śāntiḥ !!!
auṃ brahmavidāpnoti param | tadeṣābhyuktā | 'satyaṃ
jñānamanantaṃ brahma yo veda nihitaṃ guhāyāṃ parame vyoman
so'śnute sarvān kāmān| saha brahmaṇā vipaściteti'
tasmādvā etasmādātmanaḥ ākāśaḥ sambhūtaḥ
ākāśādvāyuḥ| vāyoragniḥ|agnerāpaḥ|adbhyaḥ pṛthivī,
pṛthivyā oṣadhayaḥ| oṣadhībhyo'nnam| annātpuruṣaḥ
sa'vā eṣa puruṣo'nnarasamayaḥ | tasyedameva śiraḥ|ayaṃ
dakṣiṇaḥ pakṣaḥ| ayamuttaraḥ pakṣaḥ | ayamātmā | idaṃ
pucchaṃ pratiṣṭhā | tadapyeṣa śloko bhavati
dūsarā anuvāda

1.2-2

'annādvai prajāḥ prajāyante | yāḥ kāśca pṛthivīm̐
śritāḥ | atho annenaiva jīvanti | athainadapiyantyantataḥ | anna m̐ hi bhūtānāṃ jyeṣṭham | tasmāt sarvauṣadha
mucyate'
sarvaṃ vai te'nnamāpnuvanti | ye'nnaṃ brahmopāsate | annaṃ
m̐ hi bhūtānāṃ jyeṣṭham | tasmāt sarvauṣadhamucyate | annād bhūtāni jāyante | jātānyannena vardhante | adyate
'tti ca bhūtāni | tasmādannaṃ taducyata iti
tasmādvā etasmādannarasamayāt | anyo'ntara ātmā
prāṇamayaḥ | tenaiṣa pūrṇaḥ | sa vā eṣa puruṣavidha eva
tasya puruṣavidhatām | anvayaṃ puruṣavidhaḥ | tasya prāṇa
eva śiraḥ | vyāno dakṣiṇaḥ pakṣaḥ | apāna uttaraḥ pakṣaḥ
ākāśa ātmā | pṛthivī pucchaṃ pratiṣṭhā | tadapyeṣa
śloko bhavati

1.3

tīsarā anuvāka

1.4

'prāṇaṃ devā anuprāṇanti | manuṣyāḥ paśavaśca ye'
prāṇo hi bhūtānāmāyuḥ | tasmātsarvāyuṣamucyate
sarvameva ta āyuryanti | ye prāṇaṃ brahmopāsate
prāṇo hi bhūtānāmāyuḥ| tasmāt sarvayuṣa mucyata iti
tasyaiṣa eva śārīra ātmā | yaḥ pūrvasya | tasmādvā
etasmāt prāṇamayāt| anyo'ntara ātmā manomayaḥ
tenaiṣa pūrṇaḥ | sa vā eṣa puruṣavidha eva | tasya puruṣavidhatām | anvayaṃ puruṣa vidhaḥ| tasya yajureva śiraḥ
ṛgdakṣiṇaḥ pakṣaḥ| sāmottaraḥ pakṣaḥ| ādeśa ātmā
atharvāṅgirasaḥ pucchaṃ pratiṣṭhā | tadapyeṣa śloko bhavati
cauthā anuvāka

1.4-2

yato vāco nivartante | aprāpya manasā saha
ānandaṃ brahmaṇo vidvān | na bibheti kadācaneti
tasyaiṣa eva śārīra ātmā | yaḥ pūrvasya | tasmādvā
etasmānmanomayāt | anyo'ntaraātmā vijñānamayaḥ
tenaiṣa pūrṇaḥ | sa vā eṣa puruṣavidha eva | tasya puruṣavidhatām | anvayaṃ puruṣavidhaḥ | tasya śraddhaiva śiraḥ | ṛtaṃ
dakṣiṇaḥ pakṣaḥ | satyamuttaraḥ pakṣaḥ | yoga ātmā
mahaḥ pucchaṃ pratiṣṭhā | tadapyeṣa śloko bhavati

1.5

pāṃcavāṃ anuvāka

1.5-2

vijñānaṃ yajñaṃ tanute | karmāṇi tanute'pica
vijñānaṃ devāḥ sarve | brahma jyeṣṭhamupāsate | vijñānaṃ brahma
cedveda | tasmāccenna pramādyati | śarīre pāpmano hitvā
sarvān kāmāntsamaśnuta iti | tasyaiṣa eva śārīra
ātmā | yaḥ pūrvasya
tasmādvā etasmādvijñānamayāt | anyo'ntaraātmā ''nandamayaḥ | tenaiṣa pūrṇaḥ | sa vā eṣa puruṣa
vidhaeva | tasya puruṣavidhatām || anvayaṃ puruṣavidhaḥ
tasya priyameva śiraḥ | modo dakṣiṇaḥ pakṣaḥ| pramoda
uttaraḥ pakṣaḥ | ānanda ātmā | brahma pucchaṃ pratiṣṭhā
tadapyeṣa śloko bhavati

1.6

asanneva sa bhavati| asad brahmeti veda cet
asti brahmeti cedveda| santamenaṃ tato viduriti| tasyaiṣa
eva śārīra ātmā|| yaḥ pūrvasya|| athā'to'nupraśnāḥutāvidvānamuṃ lokaṃ pretya¹ kaścana gacchatī 3 āho
vidvānamuṃ lokaṃ pretya¹ kaścita samaśnutā 3 u
so'kāmayata| bahu syāṃ prajāyeyeti| sa tapo'tapyata| sa tapastaptvā| ida ḹ sarvamasṛjata| yadidaṃ
kiñca| tatsṛṣṭvā| tadevānuprāviśat| tadanupraviśya
sacca tyaccābhavat| niruktaṃ cāniruktaṃ ca| nilayanaṃ
cānilayanaṃ ca | vijñānaṃ cāvijñānaṃ ca | satyaṃ cānṛtaṃ
ca satyamabhavat | yadidaṃ kiṃca | tatsatyamityācakṣate
tadapyeṣa śloko bhavati

1.7

sātavāṃ anuvāka

1.7-2

asadvā idamagra āsīt | tato vai sadajāyata
tadātmāna m̐ svayamakuruta | tasmāt tat sukṛtamucyata
iti || yadvaitatsukṛtam | raso vai saḥ | rasa m̐ hyevāyaṃ
labdhvā''nandī bhavati | ko hyevānyāt kaḥ prāṇyāt
yadeṣa ākāśa ānando na syāt||eṣahyevānandayāti
yadā hyevaiṣa etasminnadṛśye'nātmye'nirukte'nilayane
'bhayaṃ pratiṣṭhāṃ vindate ' atha so'bhayaṃ gato bhavati
yadā hyevaiṣa etasminnudaramantaraṃ kurute || atha tasya
bhayaṃ bhavati | tattveva bhayaṃ viduṣo'manvānasya | tadapyeṣa
śloko bhavati

1.8

āṭhavāṃ anuvāka

1.8-2

bhīṣā'smād vātaḥ pavate | bhīṣodeti sūryaḥ
bhīṣā'smādagniścendraśca | mṛtyurdhāvati pañcama iti
saiṣā''nandasya mīmā  sā bhavati | yuvā syāt sādhu
yuvā 'dhyāyakaḥ| āśiṣṭho draḍhiṣṭhobaliṣṭhaḥ|tasyeyaṃpṛthivī
sarvā vittasya pūrṇā syāt || sa eko mānuṣa ānandaḥ
te ye śataṃ mānuṣā ānandāḥ [ 1 ] | sa eko manuṣyagandharvāṇāmānandaḥ | śrotriyasya cākāmahatasya | te
ye śataṃ manuṣyagandharvāṇā mānandāḥ | sa eko devagandharvāṇāmānandaḥ | śrotriyasya cākāmahatasya | te
ye śataṃ devagandharvāṇāmānandāḥ | sa ekaḥ pitṝṇāṃ
ciralokalokānāmānandaḥ | śrotriyasya cākāmahatasya | te ye śataṃ pitṝṇāṃ ciralokalokānāmānandāḥ
sa eka ājānajānāṃ devānā mānandaḥ [2] śrotriyasya cākāmahatasya | te ye śata mājānajānāṃ devānāmānandāḥ | sa ekaḥ karmadevānāṃ devānā mānandaḥ
ye karmaṇā devānapiyanti | śrotriyasya cākāmahatasya
te ye śataṃ karmadevānāṃ devānāmānandāḥ | sa eko
devānāmānandaḥ | śrotriyasya cākāmahatasya | te ye
śataṃ devānāmānandāḥ | sa eka indrasyānandaḥ [ 3 ]
śrotriyasya cākāmahatasya | te ye śatamindrasyā''nandāḥ | sa eko bṛhaspaterānandaḥ | śrotriyasya cākāmahatasya | te ye śataṃ bṛhaspaterānandāḥ | sa ekaḥ
prajāpaterānandaḥ | śrotriyasya cākāmahatasya | te ye
śataṃ prajāpaterānandāḥ sa eko brahmaṇa ānandaḥ
śrotriyasya cākāmahatasya [ 4 ]
sa yaścāyaṃ puruṣe | yaścāsāvāditye | sa ekaḥ
sa ya evaṃvit | asmāllokātpretya | etamannamayamātmānamupasaṃkrāmati | etaṃ prāṇamaya mātmāna mupasaṃkrāmati | etaṃ manomayamātmāna mupasaṃkrāmati | etaṃ
vijñānamaya mātmāna mupasaṃkrāmati | etamānandamayamātmāna mupasaṃkrāmati || tadapyeṣa śloko bhavati