Pramāṇa · Search · About · API

Chandogyadipika 2

Chāndogyadīpikā 2

Language
Sanskrit

2.p1

atha khalu ya udgīthaḥ sa praṇavo yaḥ praṇavaḥ sa udgītha ityasau vā āditya udgītha eṣa praṇava omiti hyeva(7) svaranneti || [1]

2.p2

etamu evāhamabhyagāsiṣaṃ tasmānmama tvameko'sīti ha kauṣītakiḥ putramuvāca| raśmīnastaṃ paryāvartayādbahavo vai te bhaviṣyatītyadhidaivatam || [2]

2.p3

athādhyātmaṃ ya evāyaṃ mukhya prāṇastamudgīthamupāsītomiti heṣa svaranneti || [3] etamu evāhamabhyagāsiṣaṃ tasmānmama tvameko'sīti ha kauṣītakiḥ putramuvāca | prāṇām̐stvaṃ bhūmānamabhigāyatādbahavo vai me bhaviṣyantīti || [4]

2.p4

atha khalu ya udgīthaḥ sa praṇavo yaḥ praṇavaḥ sa udgītha iti hotṛṣadanāddhaivāpi durudgītamanusamāharatītyanusamāharatīti || [5]

2.p5

iyamevargginaḥ sāma

2.p6

tadetadetasyāmṛcyadhyūḍham̐ sāma tasmādcyadhyūḍham̐ sāma gīyate

2.p7

iyameva sāgniramastatsāma || [1]

2.p8

antarikṣamevargvāyuḥ sāma tadetadetasyāmṛcyadhyūḍham̐ sāma tasmādcyadhyūḍham̐ sāma gīyate || [2] dyaureva sādityo'mastatsāma || [3] nakṣatrāṇyevark candramāḥ sāma tadetadetasyāmṛcyadhyūḍham̐ sāma tasmādcyadhyūḍham̐ sāma gīyate || [4] atha yadetadādityasya śuklaṃ bhāḥ saivargyetha yannīlaṃ paraḥ kṛṣṇaṃ tatsāma tadetadetasyāmṛcyadhyūḍham̐ sāma tasmādcyadhyūḍham̐ sāma gīyate || [5] atha tadevaitadādityasya śuklaṃ bhāḥ saiva sā'tha yannīlaṃ paraḥ kṛṣṇaṃ tadamastatsāma

2.p9

atha ya eṣo'ntarāditye hiraṇmayaḥ puruṣo dṛśyate| hiraṇyaśmaśruhiraṇyakeśa āpraṇakhātsarva eva suvarṇaḥ || [6] tasya yathā kapyāsaṃ puṇḍarīkamevamakṣiṇī

2.p10

tasyoditi nāma sa eṣa sarvebhyaḥ pāpmabhya udita udeti ha vai sarvebhyaḥ pāpmabhyo ya evaṃ veda || [7]

2.p11

tasya ṛk ca sāma ca geṣṇau

2.p12

tasmādudgīthaḥ

2.p13

tasmādevodgātaitasya hi gātā

2.p14

sa eṣa ye cāmuṣmātparāñco¹ lokāsteṣāṃ ceṣṭe devakāmānāṃ ca

2.p15

ityadhidaivatam || [8]

2.p16

athādhyātmaṃ vāgevark prāṇaḥ sāma tadetadetasyāmṛcyadhyūḍham̐ sāma | tasmādyadhyūḍham̐ sāma gīyate | vāgeva sā prāṇo'mastatsāma || [1] cakṣurevargātmā sāma tadetadetasyāmṛcyadhyūḍham̐ sāma | tasmādyadhyūḍham̐ sāma gīyate | cakṣureva sātmā'mastatsāma || [2] śrotramevark manaḥ sāma tadetadetasyāmṛcyadhyūḍham̐ sāma | tasmādyadhyūḍham̐ sāma gīyate | śrotrameva sā mano'mastatsāma || [3] atha yadetadakṇaḥ śuklaṃ bhāḥ saivargatha yannīlaṃ paraḥ kṛṣṇaṃ tatsāma tadetadetasyāmṛcyadhyūḍham̐ sāma | tasmādyadhyūḍham̐ sāma gīyate'tha yadevaitadakṇaḥ śuklaṃ bhāḥ saiva sā'tha yannīlaṃ paraḥ kṛṣṇaṃ tadamastatsāma || [4] athaya eṣo'ntarakṣiṇi puruṣo dṛśyate saivark tatsāma tadukthaṃ tadyajustadbrahma

2.p17

tasyaitasya tadeva rūpaṃ yadasya rūpaṃ yāvadasya geṣṇau tau geṣṇau yannāma tannāma || [5]

2.p18

sa eṣa ye caitasmādarvāñco lokāsteṣāṃ ceṣṭe manuṣyakāmānāṃ ceti

2.p19

tadya ime vīṇāyāṃ gāyantyetaṃ te gāyanti tasmātte dhanasanayaḥ || [6]

2.p20

atha ya etadevaṃ vidvānsāma gāyatyubhau sa gāyati | so'munaiva sa eṣa ye cāmuṣmātparāñco lokāstā2ścāpnoti devakāmāśca || [7] athānenaiva ye caitasmādarvāñco lokāstāṃścāpnoti manuṣyakāmāśca || tasmādevaṃ vidudgātā brūyāt || [8] kaṃ te kāmamāgāyānītyeṣa hyeva kāmagānasyeṣṭe ya evaṃ vidvān sāma gāyati sāma gāyati || [9]

2.p21

trayo hodgīthe kuśalā babhūvuḥ silkaḥ¹ śālāvatyaścaikitāyano dālbhyaḥ pravāhaṇo jaivaliriti

2.p22

te hocurudgīthe vai kuśalāḥ smo hantodgīthe kathāṃ vadāma iti || [1] tatheti ha samupaviviśuriti²

2.p23

sa ha pravāhaṇo jaivaliruvāca | bhagavantāvagre vadatām | brāhmaṇayorvadatorvācaॅ śroṣyāmīti || [2]

2.p24

sa ha silakaḥ śālāvatyaścaikitāyanaṃ dālbhyamuvāca hanta tvā pṛcchānīti | pṛccheti hovāca || [3]

2.p25

kā sāmno gatiriti | svara iti hovāca | svarasya kā gatiriti | prāṇa iti hovāca | prāṇasya kā gatiriti | annamiti hovāca | annasya kā gatirityoṣa (tyāpa ?) iti hovāca || [4] apāṃ kā gatiriti | asau loka iti hovāca | amuṣya lokasya kā gatirati | na svarge lokamatinayediti hovāca | svargaṃ vayaṃ loke (kaṃ ?) sāmabhisaṃsthāpayāmaḥ | svargasaṃstāvaṃ hi sāmeti || [5]

2.p26

taṃ ha silakaḥ¹ śālāvatya² uvācāpratiṣṭhitaṃ vai kila te dālbhya sāma| yasvetarhi brūyānmūrdhā te vipatiṣyatoti mūrdhā te vipatediti || [6]

2.p27

hantāhametadbhagavato vedānīti| viddhīti hovāca amuṣya lokasya kā gatiriti| ayaṃ loka iti hovāca asya lokasya kā gatiriti| na pratiṣṭhāṃ lokamatinayediti hovāca| pratiṣṭhāṃ vayaṃ lokaṃ sāmābhisaṃsthāpayāmaḥ| pratiṣṭhāsaṃstāvaṃ hi sāmeti || [7]

2.p28

taṃ ha pravāhaṇo jaivaliruvācāntavadvai kila te śālāvatya sāma

2.p29

yastvetarhi brūyānmūrdhā te vipatiṣyatīti mūrdhā te vipatediti| hantāhametadbhagavato vedānīti viddhīti hovāca || [8]

2.p30

iti prathamādhyāyasyāṣṭamaḥ khaṇḍaḥ

Linked texts (12)