Dashopanishad 21
Daśopaniṣad 21
- Language
- Sanskrit
21.1
paramādvaitaniṣṭhāya parāya parayogine
śarīramarthaṃ prāṇāṃśca pradadyācchūdrayānvitaḥ
paramādvaitavijñānaniṣṭhasya parayoginaḥ
śuśrūṣāśuddhavidyāyāḥ sādhanaṃ hi na saṃśayaḥ
tṛtīyamuṇḍake dvitīyaḥ khaṇḍaḥ
sa vedaitatparamaṃ brahma dhāma yatra viśvaṃ nihitaṃ bhāti śubhram
upāsate puruṣaṃ ye hyakāmāste śukrametadativartanti dhīrāḥ
21.2
sakāmasyopāsakasya niṣkāmasya ca vyatirekaḥ
kāmān yaḥ kāmayate manyamānaḥ sa kāmabhirjāyate tatra tatra
paryāptakāmasya kṛtātmanastu ihaiva sarve pravilīyanti kāmāḥ
21.3
brahmabhāvamīhamānasyaiva brahmaprāptiḥ
nāyamātmā pravacanena labhyo na medhayā na bahunā śrutena
yamevaiṣa vṛṇute tena labhyastasyaiṣa ātmā vivṛṇute tanuṃ svām
21.4
nāyamātmā balahīnena labhyo na ca pramādāttapaso vāpyaliṅgāt
etairupāyairyatate yastu vidvāṃstasyaiṣa ātmā viśate brahmadhāma
21.5
brahmajñāninaḥ sarvātmatā
saṃprāpyainamṛṣayo jñānatṛptāḥ kṛtātmāno vītarāgāḥ praśāntāḥ
te sarvagaṃ sarvataḥ prāpya dhīrā yuktātmānaḥ sarvamevāviśanti
21.6
brahmajñānena prapañcabādhe muktiḥ
vedāntavijñānasuniścitārthāḥ saṃnyāsayogādyatayaḥ śuddhasattvāḥ
te brahmalokeṣu parāntakāle parāmṛtāḥ parimucyanti sarve
21.7
gatāḥ kalāḥ pañcadaśa pratiṣṭhā devāśca sarve pratidevatāsu
karmāṇi vijñānamayaśca ātmā pare'vyaye sarva ekībhavanti
21.8
yathā nadyaḥ syandamānāḥ samudre'staṃ gacchanti nāmarūpe vihāya
tathā vidvāinnāmarūpādvimuktaḥ parātparaṃ puruṣamupaiti divyam
21.9
sa yo ha vai tatparamaṃ brahma veda brahmaiva bhavati nāsyābrahmavitkule
bhavati tarati śokaṃ tarati pāpmānaṃ guhāgranthibhyo vimukto'mṛto
bhavati
21.10
tadetadṛcā'bhyuktamkriyāvantaḥ śrotriyā brahmaniṣṭhāḥ
svayaṃ juhvata ekarṣiṃ śraddhayantaḥ
teṣāmevaitāṃ brahmavidyāṃ vadeta
śirovrataṃ vidhivadyaistu cīrṇam
21.11
tadetatsatyamṛṣiraṅgirāḥ purovāca naitadacīrṇavrato'dhīte
namaḥ paramaṛṣibhyo namaḥ paramaṛṣibhyaḥ