Pramāṇa · Search · About · API

Kaṭha Upaniṣad 1.3

Padapāṭha (sandhi-resolved text, TITUS) 1.3

Language
Sanskrit

1.3.1

ṛtam~ pibantau sukṛtasya loke
guhām~ pra-viṣṭau parame para~-ardhe
chāyā-tapau brahma-vidaḥ~ vadanti pañcāgnayo ye ca triṇāciketās~

1.3.2

yaḥ setuḥ~ ījānānām akṣaram~ brahma yad~ param
abhayam~ titīrṣatām~ pāram~ nāciketam~ śakemahi

1.3.3

ātmānam~ rathinam~ viddhi
śarīram~ ratham eva tu
buddhim~ tu sārathim~ viddhi
manas~ pragraham eva ca

1.3.4

indriyāṇi hayān āhur viṣayān~ teṣu gocarān
ātma~-indriya-manaḥ~-yuktam~ bhoktā~ iti~ āhur manīṣiṇas~

1.3.5

yaḥ~ tu~ avijñānavān bhavati~ ayuktena manasā sadā
tasya~ indriyāṇi~ avaśyāni
duṣṭa~-aśvāḥ~ iva sārathes~

1.3.6

yaḥ~ tu vijñānavān bhavati yuktena manasā sadā
tasya~ indriyāṇi vaśyāni
sad-aśvāḥ~ iva sārathes~

1.3.7

yaḥ~ tu~ avijñānavān bhavati~ amanaskas~ sadā ~aśuciḥ~
na sa tad~ padam āpnoti
sam̐sāram~ ca~ adhi-gacchati

1.3.8

yaḥ~ tu vijñānavān bhavati samanaskas~ sadā śucis~
sa tu tad~ padam āpnoti
yasmād bhūyaḥ~ na jāyate

1.3.9

vijñāna-sārathiḥ~ yaḥ~ tu manas~ pragrahavān naraḥ
saḥ~ adhvanas~ pāram āpnoti
tad viṣṇos~ paramam~ padam

1.3.10

indriyebhyas~ parāḥ~ hi~ arthāḥ~
arthebhyaḥ~ ca param~ manaḥ~
manasaḥ~ tu parā buddhiḥ~
buddheḥ~ ātmā mahān paras~

1.3.11

mahatas~ param avyaktam
avyaktād~ puruṣas~ paras~
puruṣād~ na param~ kiñcid~
sā kāṣṭhā sā parā gatis~

1.3.12

eṣa sarveṣu bhūteṣu gūḍhaḥ~ atmā na pra-kāśate
dṛśyate tu~ agryayā buddhyā sūkṣmayā sūkṣma-darśibhis~

1.3.13

yacchet~ vāk~ manasī prājñas
tad yacchet~ jñāne~ ātmani
jñānam ātmani mahati ni-yacchet
tad yacchet~ śānte~ ātmani

1.3.14

ut-tiṣṭhata jāgrata pra~-āpya varān ni-bodhata
kṣurasya dhārā niśitā duratyayā
durgam~ pathaḥ~ tad~ kavayaḥ~ vadanti

1.3.15

aśabdam asparśam arūpam avyayam~
tathā~ arasam~ nityam agandhavat~ ca yad~ anādi~ anantam~ mahatas~ param~ dhruvam~
ni-cāyya tad~
mṛtyu-mukhād~ pra-mucyate

1.3.16

nāciketam upākhyānam~ mṛtyu-proktam~ sanātanam uktvā śrutvā ca
medhāvī brahma-loke mahīyate

1.3.17

yaḥ~ imam~ paramam~ guhyam~ śrāvayet~ brahma-sam̐sadi
pra-yataḥ~ śrāddha-kāle vā
tad ānantyāya kalpate tad ānantyāya kalpate

Translations (1)