Pramāṇa · Search · About · API

Upanishads 113

Upaniṣads 113

Language
Sanskrit

Contents

113.1

oṃ || yo ha vai jyeṣṭhaṃ ca śreṣṭhaṃ ca veda jyeṣṭhaśca ha vai
śreṣṭhaśca bhavati prāṇo vāva jyeṣṭhaśca śreṣṭhaśca

113.2

yo ha vai
vasiṣṭhaṃ veda vasiṣṭho ha svānāṃ bhavati vāgvāva vasiṣṭhaḥ

113.3

yo ha vai pratiṣṭhāṃ veda prati ha tiṣṭhatyasmiṃśca
loke'muṣmiṃśca cakṣurvāva pratiṣṭhā

113.4

yo ha vai
saṃpadaṃ veda sam̐hāsmai kāmāḥ padyante daivāśca mānuṣāśca
śrotraṃ vāva saṃpat

113.5

yo ha vā āyatanaṃ vedāyatanaṃ ha svānāṃ bhavati mano ha vā āyatanam

113.6

atha ha prāṇā aham̐śreyasi vyūdire'ham̐śreyānasmyaham̐
śreyānasmīti

113.7

te ha prāṇāḥ prajāpatiṃ pitarametyocurbhagavanko naḥ śreṣṭha iti tānhovāca yasminva
utkrānte śarīraṃ pāpiṣṭhataramiva dṛśyeta sa vaḥ śreṣṭha iti

113.8

sā ha vāguccakrāma sā saṃvatsaraṃ proṣya paryetyovāca
kathamaśakatarte majjīvitumiti yathākalā avadantaḥ
prāṇantaḥ prāṇena paśyantaścakṣuṣā śṛṇvantaḥ śrotreṇa
dhyāyanto manasaibamiti praviveśa ha vāk

113.9

cakṣurhoccakrāma tatsaṃvatsaraṃ proṣya paryetyovāca kathamaśakatarte
majjīvitumiti yathāndhā apaśyantaḥ prāṇantaḥ prāṇena
vadanto vācā śṛṇvantaḥ śrotreṇa dhyāyanto manasaibamiti
praviveśa ha cakṣuḥ

113.10

śrotraṃ hoccakrāma tatsaṃvatsaraṃ
proṣya paryetyovāca kathamaśakatarte majjīvitumiti yathā
badhirā aśṛṇvantaḥ prāṇantaḥ prāṇena vadanto vācā
paśyantaścakṣuṣā dhyāyanto manasaibamiti praviveśa ha
śrotram

113.11

mano hoccakrāma tatsaṃvatsaraṃ proṣya
paryetyovāca kathamaśakatarte majjīvitumiti yathā bālā
amanasaḥ prāṇantaḥ prāṇena vadanto vācā paśyantaścakṣuṣā
śṛṇvantaḥ śrotreṇaivamiti praviveśa ha manaḥ

113.12

atha
ha prāṇa uccikramiṣansa yathāsuhayaḥ paḍḍīśaśaṅkansaṃkhidedevamitarānprāṇānsamakhidattam̐ hābhisametyocurbhagavannedhi tvaṃ naḥ śreṣṭho'si motkramīriti

113.13

atha hainam̐
vāguvāca yadahaṃ vasiṣṭho'smi tvaṃ tadvasiṣṭho'sītyatha hainam̐
cakṣuruvāca yadahaṃ pratiṣṭhāsmi tvaṃ tatpratiṣṭhāsīti

113.14

atha hainam̐ śrotramuvāca yadaham̐ saṃpadasmi tvaṃ tatsaṃpadasītyatha hainam̐ mana uvāca yadahamāyatanamasmi tvaṃ tadāyatanamasīti

113.15

na vai vāco na cakṣūṃṣi na
śrotrāṇi na manām̐sītyācakṣate prāṇā ityevācakṣate
prāṇo hyevaitāni sarvāṇi bhavanti

113.15.p1

iti prathamaḥ khaṇḍaḥ

Linked texts (12)