Pramāṇa · Search · About · API

Upanishads 12

Upaniṣads 12

Language
Sanskrit

Contents

12.1

atha hainaṃ sauryāyaṇī gārgyaḥ papraccha || bhagavannetasminnpuruṣe kāni svapanti kānyasmin jāgrati katara eṣa
devaḥ svapnānpaśyati kasyaitatsukhaṃ bhavati kasminnu sarve
saṃpratiṣṭhitā bhavantīti

12.2

tasmai sa hovāca || yathā
gārgya marīcayo'rkasyāstaṃ gacchataḥ sarvā etasmiṃstejomaṇḍala ekībhavanti || tāḥ punaḥpunarudayataḥ pracarantyevaṃ
ha vai tatsarvaṃ pare deve manasyekībhavati || tena tarhi eṣa
puruṣo na śrṛṇoti na paśyati na jighrati na rasayate na
spṛśate nābhivadate nādatte nānandayate na visṛjate neyāyate svapitītyācakṣate

12.3

prāṇāgnaya evaitasminpure
jāgrati gārhapatyo ha vā eṣo'pāno vyāno'nvāhāryapacano yadgārhapatyātpraṇīyate praṇayanādāhavanīyaḥ prāṇaḥ

12.4

yaducchvāsaniḥśvāsāvetābāhutī samaṃ nayatīti sa samānaḥ
mano ha vāva yajamāna iṣṭaphalamevodānaḥ sa enaṃ yajamānamaharaharbrahma gamayati

12.5

atraiṣa devaḥ svapne mahimānamanubhavati || yaddṛṣṭaṃ dṛṣṭamanupaśyati śrutaṃ śrutamevārthamanuśrṛṇoti deśadigantaraiśca pratyanubhūtaṃ punaḥpunaḥ patyanubhavati dṛṣṭaṃ cādṛṣṭaṃ ca śrutaṃ cāśrutaṃ cānubhūtaṃ cānanubhūtaṃ
ca saccāsacca sarvaṃ paśyati sarvaḥ paśyati

12.6

sa
yadā tejasābhibhūto bhavatyatraiṣa devaḥ svapnānna paśyatyatha
tadaitasmiñcharīre etatsukhaṃ bhavati

12.7

sa yathā
somya vayāṃsi vāso vṛkṣaṃ saṃpratiṣṭhante || evaṃ ha vai
saptasvai para ātmani saṃpratiṣṭhate

12.8

pṛthivī ca pṛthivīmātrā cāpaścāpomātrā ca tejaśca tejomātrā ca vāyuśca
vāyumātrā cākāśaścākāśamātrā ca cakṣuśca draṣṭavyaṃ ca
śrotraṃ ca śrotavyaṃ ca ghrāṇaṃ ca ghrātavyaṃ ca rasaśca rasayitavyaṃ
ca tvak ca sparśayitavyaṃ ca vāk ca vaktavyaṃ ca hastau
cādātavyaṃ copasthaścānandayitavyaṃ ca pāyuśca visarjayitavyaṃ
ca pādau ca gantavyaṃ ca manaśca mantavyaṃ ca buddhiśca bodvyaṃ cāhaṅkāraścāhaṃkartavyaṃ ca cittaṃ ca cetayitavyaṃ ca
tejaśca vidyotayitavyaṃ ca prāṇaśca vidhārayitavyaṃ ca

12.9

eṣa hi draṣṭā spraṣṭā śrotā ghrātā rasayitā mantā boddhā
kartā vijñānātmā puruṣaḥ || sa pare'kṣare ātmani saṃpratiṣṭhate

12.10

paramevākṣaraṃ pratipadyate sa yo ha vai tadacchāyamaśarīramalohitaṃ śubhramakṣaraṃ vedayate yastu somya
sa sarvajñaḥ sarvo bhavati tadeṣa ślokaḥ

12.11

vijñānātmā
saha devaiśca sarvaiḥ prāṇā bhūtāni saṃpratiṣṭhanti yatra || tadakṣaraṃ vedayate yastu somya sa sarvajñaḥ sarvamevāviveśeti

12.11.p1

iti caturthaḥ praśnaḥ

Linked texts (10)