Pramāṇa · Search · About · API

Upanishads 219

Upaniṣads 219

Language
Sanskrit

Contents

219.1

janako ha vaidehaḥ kūrcādupāvasarpannuvāca namaste'stu
yājñavalkyānu māśādhīti sa hovāca yathā vai samrāṇhāntamadhvānameṣyan rathaṃ vā nāvaṃ vā samādadītaivasevaitābhirupaniṣaddhiḥ samāhitātmā''syevaṃ vṛndāraka ādyaḥ
sannadhītaveda utkropaniṣatka ito vimucyamānaḥ ka gamiṣyasīti nāhaṃ tadgavanveda yatra gamiṣyāmītyatha vai te'haṃ
tadvakṣyāmi yatra gamiṣyasīti bravītu bhagavāniti

219.2

indho ha vai nāmaiṣa yo'yaṃ dakṣiṇe'kṣanpuruṣastaṃ vā etamindhaśṃ santamindra ityācakṣate parokṣeṇaiva parokṣapriyā
iva hi devāḥ pratyakṣadviṣaḥ

219.3

athaitadvāme'kṣaṇi
puruṣarūpameṣāsya patnī virāṭ tayoreṣa saṃstāvo ya
eṣo'ntarhṛdaya ākāśo'thainayoretadannaṃ ya eṣo'ntarhṛdaye
lohitapiṇḍo'thainayoretatprāvaraṇaṃ yadetadantarhṛdaye cālakamivāthainayoreṣā smṛtiḥ saṃcaraṇī yaiṣā hṛdayād‌rdhvā nāḍyuccarati yathā keśaḥ sahasradhā bhinna evamasyaitā hitā nāma
nāḍyo'ntarhṛdaye pratiṣṭhitā bhavantyeva tābhirvā etadāsravadāsravati tasmādeṣa praviviktāhāratara ivaiva bhavatyasmācchārīrādātmanaḥ

219.4

tasya prācī dik prāñcaḥ prāṇā
dakṣiṇā digdakṣiṇe prāṇāḥ pratīcī dik pratyañcaḥ prāṇā
udīcī digudañcaḥ prāṇā ūrdhvā digūrdhvāḥ prāṇā avācī
digavāñcaḥ prāṇāḥ sarvā diśaḥ sarve prāṇāḥ sa eṣa neti
netyātmā'gṛhyo nahi gṛhyate'śīryo nahi śīryate'saṅgo na
hi sajjyate'sito na vyathate na riṣyatyabhayaṃ vai janaka
prāpto'sīti hovāca yājñavalkyaḥ| sa hovāca janako vaideho'bhayaṃ tvā gacchatādyājñavalkya yo no bhagavannabhayaṃ vedayase
namaste'stvame videhā ayamahamasmi

219.4.p1

iti caturthe dvitīyaṃ brāhmaṇam