Pramāṇa · Search · About · API

Upanishads 252

Upaniṣads 252

Language
Sanskrit

Contents

252.1

svabhāvameke kavayo vadanti kālaṃ tathānye parimuhyamānāḥ | devasyaiṣa mahimā tu loke yenedaṃ bhrāmyate brahmacakram

252.2

yenāvṛtaṃ nityamidaṃ hi sarvaṃ jñaḥ kālakālo
guṇī sarvavidyaḥ | teneśitaṃ karma vivartateha pṛthvyapyatejo'nilakhāni cintyam

252.3

tatkarma kṛtvā vinivartya bhūyastattvasya tattvena sametya yogam | ekena dvābhyāṃ
tribhiraṣṭabhirvā kālena caivātmaguṇaiśca sūkṣmaiḥ

252.4

ārabhya karmāṇi guṇānvitāni bhāvāṃśca sarvānviniyojayedyaḥ | teṣāmabhāve kṛtakarmanāśaḥ karmakṣaye yāti sa p
tattvato'nyaḥ

252.5

ādiḥ sa saṃyoganimittahetuḥ pariṣvakālādakalo'pi dṛṣṭaḥ| taṃ viśvarūpaṃ bhavabhūtamīḍyaṃ devaṃ svacittasthamupāsya pūrvam

252.6

sa vṛkṣakālākṛtibhiḥ paro'nyo
yasmātprapañcaḥ parivartate yam| dharmāvahaṃ pāpanudaṃ bhageśaṃ jñātvātmasthamamṛtaṃ viśvadhāma

252.7

tamīśvarāṇāṃ paramaṃ maheśvaraṃ taṃ devatānāṃ paramaṃ ca daivatam| patiṃ patīnāṃ paramaṃ
parastādvidāma devaṃ bhuvaneśamīḍyam

252.8

na tasya
kāryaṃ karaṇaṃ ca vidyate na tatsamaścābhyadhikaśca dṛśyate
parāsya śaktirvividhaiva śrūyate svābhāvikī jñānabalakriyā
ca

252.9

na tasya kaścidpatirasti loke na ceśitā
naiva ca tasya liṅgam| sa kāraṇaṃ karaṇādhipādhipo na cāsya
kaścijjanitā na cādhipaḥ

252.10

yastūrṇanābha iva tantubhiḥ pradhānajaiḥ svabhāvataḥ| deva ekaḥ svamāvṛṇoti sa
no dadhātu brahmāpyayam

252.11

eko devaḥ sarvabhūteṣu gūḍhaḥ
sarvavyāpī sarvabhūtāntarātmā| karmādhyakṣaḥ sarvabhūtādhivāsaḥ sākṣī cetā kevalo nirguṇaśca

252.12

eko vaśī
niṣkriyāṇāṃ bahūnāmekaṃ bījaṃ bahudhā yaḥ karoti
tamātmasthaṃ ye'nupaśyanti dhīrāsteṣāṃ sukhaṃ śāśvataṃ netareṣām

252.13

nityo nityānāṃ cetanaścetanānāmeko
bahūnāṃ yo vidadhāti kāmān| tatkāraṇaṃ sāṃkhyayogādhigamyaṃ jñātvā devaṃ mucyate sarvapāśaiḥ

252.14

na tatra
sūryo bhāti na candratārakaṃ nemā vidyuto bhānti kuto'yamagniḥ | tameva bhāntamanubhāti sarvaṃ tasya bhāsā sarvamidaṃ vibhāti

252.15

eko haṃso bhuvanasyāsya madhye sa evāgniḥ salile saṃniviṣṭaḥ | tameva viditvātimṛtyumeti nānyaḥ panthā vidyate'yanāya

252.16

sa viśvakṛdviśvavidātmayonirjñaḥ kālakālo guṇī sarvavid yaḥ | pradhānakṣetrajñapatirguṇeśaḥ saṃsāramokṣasthitibandhahetuḥ

252.17

sa tanmayo hyamṛta īśasaṃstho jñaḥ sarvago bhuvanasyāsya goptā | ya īśe'sya jagato nityameva nānyo heturvidyata īśanāya

252.18

yo brahmāṇaṃ vidadhāti pūrvaṃ yo vai vedāṃśca prahiṇoti tasmai | taṃ ha devamātmabuddhiprakāśaṃ mumukṣurvai śaraṇamahaṃ prapadye

252.19

niṣkalaṃ niṣkriyaṃ śāntaṃ niravadyaṃ nirañjanam | amṛtasya paraṃ setuṃ dagdhendhanamivānalam

252.20

yadā carmavadākāśaṃ veṣṭayiṣyanti mānavāḥ | tadā devamavijñāya duḥkhasyānto bhaviṣyati

252.21

tapaḥprabhāvāddevaprasādācca brahma ha śvetāśvataro'tha vidvān | atyāśramibhyaḥ paramaṃ pavitraṃ provāca samyagṛṣisaṅghajuṣṭam

252.22

vedānte paramaṃ guhyaṃ purākalpe pracoditam | nāpraśāntāya dātavyaṃ nāputrāyāśiṣyāya vā punaḥ

252.23

yasya deve parā bhaktiryathā deve tathā gurau | tasyaite kathitā hyarthāḥ prakāśante mahātmanaḥ | prakāśante mahātmana iti

252.23.p1

iti śvetāśvataropaniṣatsu ṣaṣṭho'dhyāyaḥ

Linked texts (5)