Upanishads 283
Upaniṣads 283
- Language
- Sanskrit
283.1
iti || atha kālāgnirudraṃ
bhagavantaṃ sanatkumāraḥ papracchādhīhi bhagavantudrākṣadhāraṇavidhim | tasminsamaye nidāghajaḍabharatadattātreyakālyāyanabharadvājakapilavasiṣṭhapippalādādayaśca kālāgnirudraṃ
parisametyocuḥ | atha kālāgnirudraḥ kimarthaṃ bhavatāmāgamanamiti hovāca | rudrākṣadhāraṇavidhiṃ vai sarve
śrotumicchāmaha iti | atha kālāgnirudraḥ provāca
rudrasya nayanādutpannā rudrākṣā iti loke khyāyante
atha sadāśivaḥ saṃhārakāle saṃhāraṃ kṛtvā saṃhārākṣaṃ mukulīkaroti | tannayanājjātā rudrākṣā iti hovāca
tasmādrudrākṣatvamiti kālāgnirudraḥ provāca | tadrudrākṣe vāgniṣaye kṛte daśagopradānena yatphalamavāpnoti
tatphalamaśnute | sa eṣa bhasmajyotī rudrākṣa iti | tadrudrākṣaṃ kareṇa spṛṣṭvā dhāraṇamātreṇa dvisahasragopradānaphalaṃ
bhavati | tadrudrākṣe karṇayordhāryamāṇe ekādaśasahasragopradānaphalaṃ bhavati | ekādaśarudratvaṃ ca gacchati | tadrudrākṣe
śirasi dhāryamāṇe koṭigopradānaphalaṃ bhavati | eteṣāṃ
sthānānāṃ karṇayoḥ phalaṃ vaktuṃ na śakyamiti hovāca | ya
imāṃ rudrākṣajābālopaniṣadaṃ nityamadhīte bālo vā yuvā vā veda sa mahānbhavati | sa guruḥ sarveṣāṃ mantrāṇāmupadeṣṭā bhavati | etaireva homaṃ kuryāt | etairevārcanam
tathā rakṣoghnaṃ mṛtyutārakaṃ guruṇā labdhaṃ kaṇṭhe bāhau śikhāyāṃ vā badhnīta | saptadvīpavatī bhūmirdakṣiṇārthaṃ nāvakalpate | tasmācchraddhayā yāṃ kāṃcidgāṃ dadyāt sā dakṣiṇā
bhavati | ya imāmupaniṣadaṃ brāhmaṇaḥ sāyamadhīyāno divasakṛtaṃ pāpaṃ nāśayati | madhyāhne'dhīyānaḥ pañcajanmakṛtaṃ
pāpaṃ nāśayati | sāyaṃ prātaḥprayuñjāno'nekajanmakṛtaṃ pāpaṃ
nāśayati | ṣaṭsahasralakṣagāyatrījapaphalamavāpnoti
brahmahatyāsurāpānasvarṇasteyagurudāragamanatatsaṃyogapātakebhyaḥ pūto bhavati sarvatīrthaphalamaśnute | patitasaṃbhāṣaṇātpūto bhavati | paṅktiśatasahasrapāvano bhavati
śivasāyujyamavāpnoti | na ca punarāvartate na ca punarāvartata ityoṃ satyamityupaniṣat || omāpyāyantivati
śāntiḥ || hariḥ oṃ tatsat
iti rudrākṣajābālopaniṣatsamāptā
yanmahāvākyasiddhāntamahāvidyākalevaram
vikalevarakaivalyaṃ rāmacandrapadaṃ bhaje
283.25
oṃ bhadraṃ karṇebhiriti śāntiḥ
hariḥ om || atha hovāca bhagavānbrahmā parokṣānubhavaparopaniṣadaṃ vyākhyāsyāmaḥ | guhyādguhyatarameṣā | na prākṛtāyopadeṣṭvyā | sāttvikāyāntamukhāya
pariśuśrūṣave | atha saṃsṛtibandhamokṣayorvidyāvidye
cakṣuṣī upasaṃhṛtya vijñāyāvidyālokāndhastamoḍhak | tamo hi śārīraprapañcamābrahmasthāvarāntamanantākhilājāṇḍabhūtam | nikhilanigamoditasakāmakarmavyavahāro
lokaḥ | naiṣo'ndhakāro'yamātmā | vidyā hi kāṇḍāntarādityo jyotirmaṇḍalaṃ grāhyam | nāparam | asāvādityo brahmetyajapayopahitaṃ haṃsaḥ so'ham | prāṇāpānābhyāṃ pratilomānulomābhyāṃ samupalabhyaivaṃ sā ciraṃ
labdhvā trivṛdātmani brahmaṇyabhidhyāyamāne saccidānandaḥ paramātmāvirbhavati | sahasrabhānumacchuritāpūritatvādalipyā pārāvārapūra iva | saiṣā samādhiḥ
saiṣā yogasiddhiḥ | saiṣā manolayaḥ | brahmaikyaṃ tat | ādityavarṇaṃ tamasastu pāre| sarvāṇi rūpāṇi vicitya dhīraḥ
nāmāni kṛtvābhivadanyadāste | dhātā purastādyamudāja
hāra | śakraḥ pravidvānpradiśaścatasraḥ | tamevaṃ vidvānamṛta
iha bhavati | nānyaḥ panthā ayanāya vidyate | yajñena
yajñamayajanta devāḥ | tāni dharmāṇi prathamānyāsan | te
ha nākaṃ mahimānaḥ sacante | yatra pūrve sādhyāḥ santi
devāḥ | so'hamarkaḥ paraṃ jyotirarkajyotirahaṃ śivaḥ | ātmajyotirahaṃ śukraḥ sarvajyotirasāvadom | etadatharvaśiro'dhīte | prātaradhīyāno rātrikṛtaṃ pāpaṃ nāśayati
sāyamadhīyāno divasakṛtaṃ pāpaṃ nāśayati | tatsāyaṃ prātaḥ
prayuñjānaḥ pāpo'pāpo bhavati | madhyandinamādityābhimukho'dhīyānaḥ pañcamahāpātakopapātakātpramucyate | sarvavedapārāyaṇapuṇyaṃ labhate | śrīmahāviṣṇusāyujyamavāpnotītyupaniṣat || oṃ bhadraṃ karṇebhiriti śāntiḥ || hariḥ
oṃ tatsat || iti śrīmahāvākyopaniṣatsamāptā
kalisaṃtaraṇopaniṣat
Linked texts (6)
- Kriyāsāra — Śrīkaṇtha, Sanskrit
- Rudrākṣajābālopaniṣad — Sanskrit
- Śaivopaniṣat — Sanskrit
- Various Upaniṣads — Sanskrit
- Śaivopaniṣadbhāga — Sanskrit
- Rudrākṣopaniṣad — Sanskrit