Upanishads 7
Upaniṣads 7
- Language
- Sanskrit
7.1
iti prathamo'dhyāyaḥ samāptaḥ
7.1-2
parāñci khāni vyatṛṇatsvayaṃbhūstasmātparāṅ paśyati
nāntarātman || kaściddhīraḥ pratyagātmānamaikṣadāvṛttacakṣuramṛtatvamicchan
7.2
parācaḥ kāmānanuyanti bālāste
mṛtyoryanti vitatasya pāśam || atha dhīrā amṛtatvaṃ viditvā dhruvamadhruveṣviha na prārthayante
7.3
yena rūpaṃ rasaṃ
gandhaṃ śabdānsparśāśca maithunān || etenaiva vijānāti
kimatra pariśiṣyata etadvai tat
7.4
svapnāntaṃ jāgaritāntaṃ cobhau yenānupaśyati || mahāntaṃ vibhumātmānaṃ matvā
dhīro na śocati
7.5
ya imaṃ madhuvadaṃ veda ātmānaṃ
jīvamantitakāt || īśānaṃ bhūtabhavyasya na tato vijugupsata etadvai tat
7.6
yaḥ pūrvaṃ tapaso jātamadbhyaḥ pūrvamajāyata || guhāṃ praviśya tiṣṭhantaṃ yo bhūtebhirvyapaśyata
etadvai tat
7.7
yā prāṇena saṃbhavatyaditirdevatāmayī
guhāṃ praviśya tiṣṭhantī yā bhūtebhirvyajāyata etadvai tat
7.8
araṇyornihito jātavedā garbha iva subhṛto
garbhiṇībhiḥ || dive diva īḍyo jāgrūvadbhirhaviṣmadbhirmuṣyebhiragniretadvai tat
7.9
yataścodeti sūryo'staṃ yatra
ca gacchati || taṃ devāḥ sarve'rpitāstadu nātyeti kaścana
etadvai tat
7.10
yadeveha tadamutra yadamutra tadanviha
mṛtyoḥ sa mṛtyumāpnoti ya iha nāneva paśyati
7.11
manasaivedamāptavyaṃ neha nānāsti kiṃcana || mṛtyoḥ sa mṛtyuṃ
gacchati ya iha nāneva paśyati
7.12
aṅguṣṭhamātraḥ
puruṣo madhya ātmani tiṣṭhati || īśāno bhūtabhavyasya
na tato vijugupsata etadvai tat
7.13
aṅguṣṭhamātraḥ puruṣo
jyotirivādhūmakaḥ || īśāno bhūtabhavyasya sa evādya sa u
śva etadvai tat
7.14
yathodakaṃ durge vṛṣṭaṃ parvateṣu vidhāvati || evaṃ dharmānpṛthak paśyaṃstānevānuvidhāvati
7.15
yathodakaṃ śuddhe śuddhamāsiktaṃ tādgeva bhavati || evaṃ munervijānata ātmā bhavati gautama
7.4-2
iti dvitīye'dhyāye caturthī vallī samāptā
7.1-3
puramekādaśadvāramajasyāvakracetasaḥ || anuṣṭhāya na
śocati vimuktaśca vimucyata etadvai tat
7.2-2
haṃsaḥ
śuciṣadvasurantarikṣasaddhotā vediṣadatithirduroṇasat | nṛṣadvarasadṛtasadvyomasadabjā gojā ṛtajā adrijā ṛtaṃ bṛhat
7.3-2
ūrdhvaṃ prāṇamunnayatyapānaṃ pratyagasyati || madhye
vāmanamāsīnaṃ viśvedevā upāsate
7.4-3
asya visraṃsamānasya śarīrasthasya dehinaḥ || dehādvimucyamānasya
kimatra pariśiṣyata etadvai tat
7.5-2
na prāṇena nāpānena
martyo jīvati kaścana || itareṇa tu jīvanti yasminnetāvupaāśritau
7.6-2
hanta ta idaṃ pravakṣyāmi guhyaṃ brahma sanātanam || yathā ca maraṇaṃ prāpya ātmā bhavati gautama
7.7-2
yonimanye prapadyante śarīratvāya dehinaḥ || sthāṇumanye'nusaṃyanti yathākarma yathāśrutam
7.8-2
ya eṣa
supteṣu jāgarti kāmaṃ kāmaṃ puruṣo nirmimāṇaḥ || tadeva
śukraṃ tadbrahma tadevāmṛtamucyate || tasmim̐llokāḥ śritāḥ sarve
tadu nātyeti kaścana etadvai tat
7.9-2
agniryathaiko bhuvanaṃ
praviṣṭo rūpaṃ rūpaṃ pratirūpo babhūva || ekastathā sarvabhūtāntarātmā rūpaṃ rūpaṃ pratirūpo bahiśca
7.10-2
vāyuryathaiko
bhuvanaṃ praviṣṭo rūpaṃ rūpaṃ pratirūpo babhūva || ekastathā
sarvabhūtāntarātmā rūpaṃ rūpaṃ pratirūpo bahiśca
7.11-2
sūryo yathā sarvalokasya cakṣurna lipyate cākṣuṣairbāhyadoṣaiḥ
ekastathā sarvabhūtāntarātmā na lipyate lokaduḥkhena bāhyaḥ
7.12-2
eko vaśī sarvabhūtāntarātmā ekaṃ rūpaṃ bahudhā
yaḥ karoti || tamātmasthaṃ ye'nupaśyanti dhīrāsteṣām̐ sukham̐
śāśvataṃ netareṣām
7.13-2
nityo'nityānāṃ cetanaścetanānāmeko bahūnāṃ yo vidadhāti kāmān || tamātmasthaṃ
ye'nupaśyanti dhīrāsteṣāṃ śāntiḥ śāśvatī netareṣām
7.14-2
tadetaditi manyante'nirdeśyaṃ paramaṃ sukham
kathaṃ nu tadvijānīyāṃ kimu bhāti vibhāti vā
7.15-2
na tatra sūryo bhāti na candratārakaṃ nemā vidyuto bhānti
kuto'yamagniḥ || tameva bhāntamanubhāti sarvaṃ tasya bhāsā
sarvamidaṃ vibhāti
7.5-3
iti dvitīye'dhyāye pañcamī
vallī samāptā
Linked texts (11)
- Īśādiviṃśottaraśatopaniṣadaḥ — Sanskrit
- Kaṭhopaniṣad — Sanskrit
- Aṣṭottaraśatopaniṣadaḥ — Sanskrit
- Īśādidvādaśopaniṣadaḥ — Sanskrit
- Aṣṭāviṃśatyupaniṣad — Sanskrit
- Different Upaniṣads — Sanskrit
- Īśādyupaniṣadaḥ — Sanskrit
- Upaniṣads Īśa to Aitareya — Sanskrit
- Mantrapuṣpa — Sanskrit
- Daśopaniṣad — Sanskrit
- Pañcopaniṣadaḥ — Sanskrit