Pramāṇa · Search · About · API

Upanishads 8

Upaniṣads 8

Language
Sanskrit

Contents

8.1

ūrdhvamūlo'vākśākha eṣo'śvatthaḥ sanātanaḥ || tadeva
śukraṃ tadbrahma tadevāmṛtamucyate || tasmim̐llokāḥ śritāḥ
sarve tadu nātyeti kaścana etadvai tat

8.2

yadidaṃ
kiṃca jagatsarvaṃ prāṇa ejati niḥsṛtam || mahadbhayaṃ vajramudyataṃ ya etadviduramṛtāste bhavanti

8.3

bhayādasyāgnistapati bhayāttapati sūryaḥ || bhayādindraśca vāyuśca mṛtyurdhāvati pañcamaḥ

8.4

iha cedaśakadboddhuṃ prāk śarīrasya
visrasaḥ || tataḥ sargeṣu lokeṣu śarīratvāya kalpate

8.5

yathādarśe tathātmani yathā svapne tathā pitṛloke || yathāpsu
parīva dadṛśe tathā gandharvaloke chāyātapayoriva brahmaloke

8.6

indriyāṇāṃ pṛthagbhāvamudayāstamayau ca yat
pṛthagutpadyamānānāṃ matvā dhīro na śocati

8.7

indriyebhyaḥ paraṃ mano manasaḥ sattvamuttamam || sattvādadhi
mahānātmā mahato'vyaktamuttamam

8.8

avyaktāttu paraḥ
puruṣo vyāpako'liṅga eva ca || yajjñātvā mucyate janturamṛtatvaṃ ca gacchati

8.9

na saṃdṛśe tiṣṭhati rūpamasya
na cakṣuṣā paśyati kaścanainam || hṛdā manīṣī manasābhikṣo ya etadviduramṛtāste bhavanti

8.10

yadā pañcāvatiṣṭhante jñānāni manasā saha || buddhiśca na viceṣṭati
tāmāhuḥ paramāṃ gatim

8.11

tāṃ yogamiti manyante
sthirāmindriyadhāraṇām || apramattastadā bhavati yogo
hi prabhavāpyayau

8.12

naiva vācā na manasā prāptuṃ
śakyo na cakṣuṣā || astīti bruvato'nyatra kathaṃ tadupalabhyate

8.13

astītyevopalabdhasya tattvabhāvaḥ prasīdati

8.14

yadā
sarve pramucyante kāmā ye'sya hṛdi śritāḥ || atha martyo'mṛto bhavatyatra brahma samaśnute

8.15

yadā sarve prabhidyante hṛdayasyeha granthayaḥ || atha martyo'mṛto bhavatyetāvadanuśāsanam

8.16

śataṃ caikā ca hṛdayasya nāḍyastāsāṃ mūrdhānamabhiniḥsṛtaikā || tayordhvamāyannamṛtatvameti viṣvaṅnyā utkramaṇe bhavanti

8.17

aṅguṣṭamātraḥ puruṣo'ntarātmā sadā janānāṃ hṛdaye saṃniviṣṭaḥ
taṃ svāccharīrātpravṛhenmuñjādiveṣīkāṃ dhairyeṇa || taṃ vidyācchukramṛtaṃ taṃ vidyācchukramṛtamiti

8.18

mṛtyuproktāṃ
naciketo'tha labdhvā vidyāmetāṃ yogavidhiṃ ca kṛtsnam
brahmaprāpto virajo'bhūdvimṛtyuranyo'pyevaṃ yo vidadhyātmaseva

8.6-2

iti dvitīye'dhyāye ṣaṣṭhī vallī samāptā

8.6-2.p1

iti dvitīyo'dhyāyaḥ || 2

Linked texts (12)