Pramāṇa · Search · About · API

Vrittamanjari 18

Vṛttamañjarī 18

Language
Sanskrit

18.1

13 | atijagatī
dvitīyantṛtīyañca cetpañcamaṃ ṣaṣṭhaṃ
tathā saptamāntyadvayañcākṣarandīrgham
tathaikādaśandrādaśañcāntimaṃ śānte
tadā kandukaṃ nāma vṛttambhavetkānte

18.2

dvitīyakaṃ guru sacaturthakaṃ yadā
bhavettathā navamamupāntagādimam
trayodaśaṃ yatiratha cedyugagrahairucipradā'smṛta rucirā'thavā tadā

18.3

laghuḥ prācyo yasyāṃ syustataḥ ṣaṭ ca dīrghāstataścaiko hrasvo dvau tatastanvi dīrghau
punaścaiko hrasvo dvau tatastanvi dīrghau
pragītā vidvadbhiborderścañcarīkāvalī sā

18.4

ayi guru bhavet ṣaṣṭhakaṃ saptamañcennavamadaśamaṃ dvādaśāntadvayantyam
yatirapi rasairvājibhiryyatra jātā
vidhumukhi tadā candrarekhā bhavetsā

18.5

ayi guru pañcamasaptamañca jātaṃ
sadaśamamantyayugañca yatra tadvat
sukavimṛgendrakavṛndavanditantadbhavati mṛgendramukhaṃ mṛgendramadhye

18.6

ādau cettigurava eva kāntavaktre
sacchīle'ṣṭamadaśamau tathaiva jātau
dvāvantyāvapi viratirguṇaiśca digbhiḥ
syāccenotpalamiti tatpraharṣiṇī vā

18.7

yasyāṃ ṣaṣṭhaṃ saptamamevaṃ daśamaṃ syāt
hrasvantadvaccākṣaramekādaśakañcet
vedai randhrairyatra virāmo bruvate tām
māyāṃ yadvā dhīrakharā mattamayūram

18.8

yadi toṭakapādaparo gururekaḥ
samudetyaravindavinindakavaktre
navapallavapāṭalitādharabimbe
nanu tārakanāmakamāha tadā tat

18.6-2

pramitākṣarā nucaraṇāntimavarṇāt
paramekameva guru yahi vidhatte
kalahaṃsagāmini tadā kalahaṃso
nanu nandinīti kuṭajetyathavā syāt

18.10

haripādapadmavigalanmakarandapratidhoraṇigrahaṇacātakakānte
kalahaṃsameva kavayaḥ kila kecinnanu siṃhanāda iti saṅkathayante

18.11

navamamaruṇamukhi kānta upāntyaṃ
prabhavati guru sati yatra tathāntyam
jagati suviditavipaścidacaṇḍi
prakaṭayati sudati tāṃ nanu caṇḍīm

18.12

dvitīyamatha ṣaṣṭhaṃ yatra nanu dīrghaṃ
sasaptamamatho kānte'ṣṭamamapi syāt
tato'ntimayugaṃ tadvatsumukhi tajjñairupasthitamuruprajñaiḥ kavibhiruktam

18.13

prathamamaruṇakaracaraṇa ekādaśa laghava uta tadanu gurū dvau
vikasitaśatadalamukhi yataḥ sā
nanu sati matimati bhavati gaurī

18.14

yadi laghavaḥ priye catvāraḥ prāktanāstadanu bhavanti ṣaṣṭhastadvaddvādaśaḥ
kamaladalākṣi vidyunmālābhāsure
kuṭajagatistadā vidvadbhirbhāṣyate

18.15

prathamamaguravaḥ ṣaḍbhavanti priye
tadanu sanavamo dvādaśastādṛśaḥ
turagarasayatiryyata jāyeta tāṃ
kuṭilagatimiha prāha vā vidyutam

18.16

uditanijayaśaścandrikābodhitobhayakulakumude saiva pūrvoditā
sukavibhiruditā candrikā vā kṣamā
viralatarabudhairutpalinīpyasau

18.17

dvitīyaturye guru saptamaṃ yadā
cakoranetre navamamakṣaraṃ yataḥ
bhavettathaikādaśamatha trayodaśam
priye tadā sā bhavati mañjuhāsinī

18.18

satṛtīyapañcamamajihmamānase
navamantathaiva daśamāntyamantimam
guru yarhi tarhi kanakaprabhāṃ budhā
athavā bruvanti nanu mañjubhāṣiṇīm

18.16-2

iyameva kaiścana budhaiḥ sunandinī
mṛdumañjubhāṣiṇi sadā sunandini
kanakaprabhe gurujanaprabodhite
nanu tanvi kaiściduditā prabodhitā

18.20

yasyāṃ guru prathamamatha dvitīyakaṃ
turyyasthitaṃ navamakamakṣarampriye
ekādaśambhavati tathāntimaṃ yatirvedagrahairbhavati sā prabhāvatī

18.21

bhujaṅgaprayātasya vṛttasya pādasya
yadānte'dhiko hrasva eko bhavettasya
sadā kovidānandasandohakandāt
tadodīritastanvi kandaḥ śivāmatra

18.22

sadguṇamayi gururādigatastata
induviśadavadane'ṣṭamako'pi ca
syādyadi daśamaparaśca tadṛṣibhirāvaliparamayi paṅkamabhāṣyata