Apastambagrihyasutra 83
Anākulā, with Sudarśanārya's Tātparyadarśana 83
- Language
- Sanskrit
83.1
anyatarasya kālasya ahno vā rātrercā sambandhī upavāsaḥ anaśanaṃ bhāryāyāḥ patyurvā bhavati /
cakārognyutpattiprāyascittayoḥ samuccayārthaḥ /
yadyahani rātrau vā prāgbhojanādanugatistadā mathitvā'hṛtya vā 'yatrakvace'ti vidhinepasamādhāya 'yadyavijñātā sarvavyāpadvā'; iti
83.2
sarvaprāyaścittaṃ hutvā kālaśeṣamupavaset /
yadi bhojanādūrdhva tadā tatkālaśeṣamāgāmikālaṃ ca /
sarvatā tu vijñātamātra evānugamane utpādanādi kāryam, nimittānantaraṃ naimittikasyāvaśyakartavyatvāt //
83.3
anye tu- bhāryāpatyorubhayorapyupavāso na vikalpaḥ, svāmitvāviśeṣāt, 'parvasu cobhayorupavāsaḥ'(āpa. dha.2-1-4) iti smārte samuccayasya dṛṣṭatvācca /
vāśabdastu cārtha iti /
teṣāmupavāsaścānyatarasyetyetāvadevālaṃ sūtram /
arthādeva svāminorubhayorapyupavāso bhaviṣyati //
83.4
kecit -'upavāsaścānyatarasya bhāryāyāḥ patyurvānugate'iti sūtraṃ chitvā vyavahitānvayakalpanayā vyācakṣate- anugato 'gnau bāryāyāḥ patyuścopavāso 'nyatarasya veti /
atra prakṛte 'pi punaranugata iti grahaṇamadhikayatnamantareṇaivaṃvidhānāṃ prāsaṅgikārthatā na syāt, kintu paramaprakṛtārthataiveti jñāpayitumiti //19//
83.5
anugate 'pi vottarayā juguyānnopavaset //
83.6
COMMENTARIES:
83.7
uttarayarcā'ayāścāgne'ityetayā juhuyāt āhutimekāṃ /
iyamāhuti stantravati na bhavati /
paristaraṇājyasaṃskāradarvīsaṃmārjanāni bhavanti /
api veti vacanādeva vaikalpikatve siddhe upavāsapratiṣedha iyamāhutirupa vāsasyaiva pratyāmnāyā yathā syāditi /
tenehāpi sarvaprāyaścitthomasya samuccayo bhavati /
tadidaṃ prāyaścittamapyapaharaṇādināgnināśe 'pi draṣṭavyam /
asyaivāgnerbuddhipūrvotsarge dvādaśāhādūrdhva vicchede ca smṛtyantare prāyaścittamuktam /
tatrāpyagnisaṃkāra etāvāneva //19//
Linked texts (1)
- Āpastambagṛhyasūtra — Āpastamba, Sanskrit