Baudhayanagrihyasutra 3.3: atha tṛtīyapraśne tṛtīyo 'dhyāyaḥ
Baudhāyanagṛhyasūtra 3.3
- Language
- Sanskrit
atha tṛtīyapraśne tṛtīyo 'dhyāyaḥ
3.3.1
aṣṭācatvāriṃśatsammitaṃ sammitamityācakṣate \1\
3.3.2
tasya saṃkṣepassaṃvatsaraḥ \2\
3.3.3
tatsaṃvatsaramanuvyākhyāsyāmaḥ \3\
3.3.4
sa yadi brahmacārī syānniyamameva pratipadyate \4\
3.3.5
atha yadyabrahmacārī syāt keśaśmaśrulomanakhāni vāpayitvā tīrthaṃ gatvā snātvā 'pa ācamya surabhimatyā 'bliṅgābhirvāruṇībhirhiraṇyavarṇābhiḥ pāvamānībhirvyāhṛtibhiriti mārjayitvā 'ntarjalagato 'ghamarṣaṇena ṣoḍaśa prāṇāyāmān dhārayitvottīrya vāsaḥ pīḍayitvā 'nyatprayataṃ vāsaḥ paridhāyāpa ācamya devayajanamudānayati \5\
3.3.6
atha devayajanollekhanaprabhṛtyā 'gnimukhātkṛtvā 'thāvratyaprāyaścittaṃ juhoti nāhaṃ karomi kāmaḥ karoti kāmaḥ kartā kāmaḥ kārayitaitatte kāma kāmāya svāhā nāhaṃ karomi manyuḥ karoti manyuḥ kartā manyuḥ kārayitaitatte manyo manyave svāhā iti \6\
3.3.7
atha yathopadeśaṃ pradhānāhutīrjuhoti yājñikībhyo devatābhyassammitībhyassvāhā iti catasraḥ \7\
3.3.8
atha kāṇḍaṛṣiṃ jahoti svayambhuve kāṇḍaṛṣaye svāhā iti \8\
3.3.9
atha sadasaspatiṃ juhoti sadasaspatimiti \9\
3.3.10
atha sāvitrīṃ juhoti tatsavituḥ ityetām \10\
3.3.11
atha vedāhutīrjuhoti ṛgvedāya svāhā yajurvedāya svāhā sāmavedāya svāhā atharvavedāya svāhā atharvāṅgirobhyassvāhā itihāsapurāṇebhyassvāhā sarpadevajanebhyassvāhā sarvabhūtebhyassvāhā iti \11\
3.3.12
atha catasra audumbarīssamidho 'pariśuṣkāgrā ghṛtānvaktā abhyādhāpayan vācayati \12\
3.3.13
yājñikānāṃ vā vṛkṣāṇāmanyatamasya \13\
3.3.14
agne vratapate 'ṣṭācatvāriṃśatsammitaṃ sammitaṃ vrataṃ cariṣyāmi tacchakeyaṃ tanme rādhyatāṃ svāhā vāyo vratapate 'ṣṭācatvāriṃśatsammitaṃ sammitaṃ vrataṃ cariṣyāmi tacchakeyaṃ tanme rādhyatāṃ svāhā āditya vratapate 'ṣṭācatvāriṃśat sammitaṃ sammitaṃ vrataṃ cariṣyāmi tacchakeyaṃ tanme rādhyatāṃ svāhā vratānāṃ vratapate 'ṣṭācatvāriṃśatsammitaṃ sammitaṃ vrataṃ cariṣyāmi tacchakeyaṃ tanme rādhyatāṃ svāhā iti \14\
3.3.15
jayaprabhṛti siddhamādhenuvarapradānāt \15\
3.3.16
evameva vratānte \ adhotābhyuparijānvācchādya triṣavaṇamudakamupaspṛśan anagnipakvavṛttiracchāyopayogo nāgāraṃ praviśedanyatra guruniyogāt \16\
3.3.17
bhaikṣaṃ vā tatkālaṃ bhuñjīta \17\
3.3.18
kāmaṃ kandamūlaphalam \18\
3.3.19
aparāhṇe prasiddhamupaspṛśya tadapi nopayuñjīta \19\
3.3.20
strīśūdrapatitarabhasarajasvalābhiśca na sambhāṣeta \20\
3.3.21
kāmaṃ mātaramugadhyāyinīṃ bhaginīṃ ca \21\
3.3.22
yāścānyā evaṃyuktāḥ striyo 'śaktāḥ parākrame \22\
3.3.23
sapraṇavā vyāhṛtayaḥ prāṇāyāmāgnīndhanabhaikṣācaraṇasthānāsanaśayanopasparśanasumanasonivedanāni ca \23\
3.3.24
sarvāssammitadevatāstarpayati brahmāṇaṃ tarpayāmi prajāpatiṃ tarpayāmi parameṣṭhinaṃ tarpayāmi sthāṇuṃ tarpayāmi śivaṃ tarpayāmi śarvaṃ tarpayāmi bahurūpaṃ tarpayāmi skandaṃ tarpayāmi indraṃ tarpayāmi yamaṃ tarpayāmi ṛṣīṃstarpayāmi pitṝṃstarpayāmi sarvāssammitadevatāstarpayāmi iti prasakhyāya samāpnuyāt \24\
3.3.25
gurossamānavṛttiṣu guruvṛttissyāt \25\
3.3.26
prebitastadeva pratipadyetānyatra pātakāt \26\
3.3.27
evaṃ dvādaśa saṃvatsarānekādaśa nava sapta pañca trīn saṃvatsarān ṣaṇmāsān caturo māsān dvau māsau māsaṃ vā vrataṃ caret \27\
3.3.28
api vā yo 'nūcānaśrotriyassa dvādaśarātraṃ parākaṃ vā vrataṃ carenna tvevāsammitī syāt \28\
3.3.29
sa eṣa carati daśapūrvān daśāparānātmānaṃ caikaviṃśatiṃ paṅktiṃ ca punāti \29\
3.3.30
yasmā upadiśati yasyāmupaviśati yasmai dadāti yasmācca pratigṛhṇāti tatsarvaṃ punāti \30\
3.3.31
vratasamāptau vedasamāptau vā gurudakṣiṇāmāhareddhārmiko yathāśakti \31\
3.3.32
viṣamagate tvācārya ugrataśśūdrato vāharet \32\
3.3.33
sarvato vogrataśśūdrato 'pyācāryārthaṃ syādāharaṇaṃ dhārmyamityeke \33\
3.3.34
etena dhātrantaraśaivabahurūpapārṣadaskandendrāṇāṃ vratānāṃ samāpanaṃ brahmābhyasedṛksāma yajurvā chandasāmanusavanaṃ labheta kāmamiti ha smāha bodhāyanaḥ \34\
iti bodhāyanīyagṛhyasūtre tṛtīyapraśne tṛtīyo 'dhyāyaḥ
Linked texts (1)
- Kṛtyakalpataru — Lakṣmīdhara Bhaṭṭa, Sanskrit