<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya.kathaka!devapala.22 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Auxiliary Sciences of the Veda](https://indike.org/pramana/in.vedanga) › [Ritual sūtras](https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa) › [Manuals of the domestic ritual](https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya) › [Kāṭhakagṛhyasūtra](https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya.kathaka) › [Kathakagrihyasutrabhashya](https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya.kathaka!devapala) › 22

# Kathakagrihyasutra 22: atha pañcadaśī kāṇḍikā

Kāṭhakagṛhyasūtrabhāṣya 22

- **Language:** Sanskrit

### atha pañcadaśī kāṇḍikā

### [22.1](https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya.kathaka!devapala.22.1)

brāhmeṇa vidhinā yā dīyate sā brāhmadeyā| tasyāḥ prakṛṣṭe dāne vidhimitikarttavyatāṃ vakṣyāmaḥ | athetyadhikārārthaḥ | brāhmo daiva ārṣaḥ prājāpatya āsuro gāndharvo rākṣasaḥ paiśāca ityaṣṭau vivāhāḥ | tatra brāhmāsuravyatirekiṇāṃ ṣaṇṇāṃ vidhānaṃ suprathitaṃ neha vacanamarhati | tena brāhmāsurayorevetikarttavyatoktā | tathāhi prasahyapahārāt rākṣaso vivāhaḥ, tatra kiṃ prakārābhidhānena | evamasaṃvijñātopagamātpaiśāco'pi prakāravacanānarho'tipāpatvāt | svayamicchantyā sahecchāvataḥ saṃyogo gāndharvaḥ, tatrāpyasādhāraṇetikarttavyatā| saha dharmaścaryatāṃ, sahāpatyamutpādyatāṃ, dharme cārthe ca kāme ca na vyabhicaritavyamiti prājāpatyavidhiḥ prathitaḥ| alaṅkṛtya kanyāntarvedi ṛtvije pradīyate - iti daivo vivāha uktaḥ smṛtikāraiḥ | gomithunaṃ kanyāvate dadyādityaārṣasya vidhānam |

### [22.2](https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya.kathaka!devapala.22.2)

śuklapakṣasya sambandhini praśaste jyotiḥśāstraviśuddhe divase parvaṇi vā paurṇamāsīrūpe, viṣṭaraviśeṣe pavitrārthamuttaradigagrāndarbhānnāstīrya, teṣu tayordātṛpratigrahītrorupaviśet prāṅmukho bhūtvā | kaḥ | pratigrahītā | kīdṛśaḥ | sāmātyaḥ parijanasahitaḥ | pradātā punaḥ pratyaṅmukha upaviśet tathaiva sāmātyo darbhānāstīryodagagrān |

### [22.3](https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya.kathaka!devapala.22.3)

tayordātṛpratigrahītrordakṣiṇadeśe uttarābhimukha upaviṣṭaḥ san ṛtvigviśeṣaḥ ācāryastayoḥ upayamanaṃ dātṛpratigrahītṛsambandhaṃ kārayet| kiṃ kṛtvā| dātṛpratigrahītrormadhye prāgagrānudagagrāṃśca darbhānāstīrya, teṣu ca darbheṣu kāṃsyapātryāmudakaṃ sannidhāya, tatrodakamadhye vrīhiyavasyāvapanaṃ kṛtvā| atha ‘udakaṃ sannidhāya’ iti sāmānyavacanātkaṃsasya kuto lābhaḥ | ‘kaṃse hiraṇyaṃ samuṣya’ (16.5) iti darśanāt |

### [22.4](https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya.kathaka!devapala.22.4)

sameteṣu saṅghaṭiteṣu dātṛpratigrahītṛbandhuṣu satsu ṛtvigbrūyāt, dātustāvadidaṃ brūyāt kanyāsmai pradīyatāmiti, pratigrahītuḥ kanyāsmātpratigṛhyatāmiti| tato dadāni te, dadāni te, dadāni te iti triruccārayeti dātāraṃ bodhayet| dātā ca tathaiva kuryāt| evaṃ pratigṛhṇāmi ityapi ṛtvijāveditaḥ pratigrahītā brūyāt| 'triḥsatyā hi devāḥ' iti śrutiḥ, 'trirabhihitaṃ na vyabhicāri bhavati' iti triruccāraṇamiṣṭamata eva sameteṣvāhetyuktam| bahujanasannidhau dattāṃ pratigṛhītāṃ ca nāpahartuṃ tyaktuṃ vā śakyatīti|

### [22.5](https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya.kathaka!devapala.22.5)

etaddānapratigrahakarma yuṣmākaṃ satyamavyabhicaritamastviti laukikoktyā ṛtvik 'samānā' ityādi ṛgdvayaṃ japati, ubhau dātṛpratigrahītārau vīkṣamāṇaḥ||

## Linked texts (1)

- [Kāṭhakagṛhyasūtra](https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya.kathaka.15.1) — Laugākṣi, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya.kathaka!devapala.22](https://indike.org/pramana/in.vedanga.kalpa.grhya.kathaka!devapala.22) · Pramāṇa
