Kathakagrihyasutra 86: atha dviṣaṣṭitamī kāṇḍikā
Kāṭhakagṛhyasūtrabhāṣya 86
- Language
- Sanskrit
atha dviṣaṣṭitamī kāṇḍikā
86.1
cecchabdo yadyarthe| niścite'pi ca cecchabdo dṛṣṭo vedāścetpramāṇamiti| sthālīpākena gavā vā cchāgena vā aṣṭakā bhavati| yadā gavā, tadā sthālīpākasthāne'pi gaustyaktavyā pitṛruddeśena brāhmaṇāya dātavyetyarthaḥ| yadā tu cchāgena, tadā atideśamāha taduktamiti| ādāveva paśukalpa ityuktam| tadeva tantramiha jñeyamityarthaḥ| etāvāṃstviha viśeṣaḥ - pitṛbhyastvā juṣṭamavakṛntāmīti vapākartanaṃ kartavyamiti |
86.2
'vaha vapāṃ jātavedaḥ' ityādinā vapāṃ juhuyāt prācīnāvītī dakṣiṇābhimukhaḥ ||
86.3
dīrghamāṃsalatāḥ peśyaḥ| tā avadānasthānebhya uddhṛtya aṅgāriṇīḥ kuryāt aṅgāreṣu pacet, na sthālyāmityarthaḥ |
86.4
majjukā vapānirmito yūṣaḥ, yathākāmaṃ yathā sampadyate tathā kāryetyarthaḥ| sā ca sthālyāmeva paktuṃ śakyate, na śūle| yadi tu kenāpi prayogeṇa śūle paktuṃ śakyeta vigalanadharmātmikā satī, tadā na vāryata ityuktaṃ bhavati |
86.5
ye samānā iti dvābhyāṃ sthālīpākena peśībhiśca yathāsaṃkhyaṃ juhuyāt| 'ye samānāḥ samanasaḥ pitaraḥ' iti sthālīpākasya, 'ye samānāḥ samanaso jīvāḥ' iti peśīnām |
86.6
sviṣṭakṛddharmeṇa kartavyaḥ svakāle kartavyaḥ| mantreṇa viśeṣamāha - 'vahātraṃ jātavedaḥ' iti sthālīpākasviṣṭakṛditi mantrarūpā'nyathākṛtyā 'vaha māṃsaṃ jātavedaḥ' iti tryaṅgisviṣṭakṛditi| ṛtutithyādikaṃ pūrvavat|
he jātavedaḥ prāptadhana jātavijñāna vā pitṛbhyo vapāṃ vaha prāpaya, yatra parāke paraloke karmabhirnihitān sthitānetān pitṝn vettha jānāsi| tāṃśca tvayā prāpitā medasaḥ kulyā upasravantu pitṛsamīpe vahantu| tāścāśiṣaḥ prakṛtāḥ kāmairabhilāṣairviṣayīkṛtāḥ satyāḥ santu ||
ye samānāstulyākṛtayaḥ samanasaśca tulyacittāḥ pitaro yamarājye pitṛloke tiṣṭhanti, teṣāṃ svadhānamo'stu| yajñaścāyaṃ teṣāmastu| tathā teṣāṃ pitṝṇāṃ loko deveṣu madhye kalpatāmavakalpatām ||
ye māmakāḥ pitaro jīvā jīvanto jīvatsveva madhye'vasthitāḥ samānākṛtayaḥ samānacittāścāsmiṃlloke manuṣyatvaṃ prāptāḥ, teṣāṃ śrīrmayi kalpatāṃ śataṃ samāḥ śataṃ varṣāṇi anena karmaṇā| vahātraṃ vaha māṃsamiti gatārtham || ityaṣṭakāmantraḥ |
Linked texts (1)
- Kāṭhakagṛhyasūtra — Laugākṣi, Sanskrit