<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.6.3 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Auxiliary Sciences of the Veda](https://indike.org/pramana/in.vedanga) › [Etymology and Vedic lexicon](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta) › [Yāska's Nirukta](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska) › 6.3

# Yāska's Nirukta 6.3

Nirukta 6.3

- **Language:** Sanskrit

### [6.3](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.6.3)

\`\`udvṛha rakṣaḥ sahamūlam indra vṛścā madhyam pratyagram śṛṇīhi/  
ā kīvataḥ salalūkaṃś cakartha brahma dviṣe tapuṣi tetim asya/(ṛV.3,30,17)''  
uddhara rakṣaḥ sahamūlam indra/  
mūlam mocanād vā moṣaṇād vā mohanād vā/  
vṛśca madhyam prati śṛṇīhy agram/  
agram āgatam bhavaty ā kiyato deśāt/  
salalūkam saṃlubdham bhavati pāpakam iti nairuktāh/  
sararūkam vā syāt sarter abhyastāt/  
tapuṣis tapater hetir hanteh/  
\`\`tyaṃś ciditthā katpayam śayānam/''  
sukha payasam sukham asya payah/  
visruha āpo bhavanti visravaṇāt/  
\`\`vayā iva ruruhuḥ sapta visruhah''  
ity api nigamo bhavati vīrudha oṣadhayo bhavanti virohaṇāt/  
\`\`vīrudhaḥ pariyiṣṇvah''  
ity api nigamo bhavati/  
nakṣadd ābham aśnuvānad ābham abhyaśanena dabhnoti iti/  
\`\`nakṣadd ābham taturim parvateṣṭhām''  
ity api nigamo bhavati/  
askṛdhoyur akṛdhvāyuḥ kṛdhvati drasvanāma nikṛttam bhavati/  
\`\`yo askṛdhoyur ajaraḥ svarvān''  
ity api nigamo bhavati/  
niśṛmbhā niśrathya hāriṇah/

- [Previous: 6.2](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.6.2)
- [Next: 6.4](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.6.4)
- [Up: 6](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.6)

## Commentaries (3)

- [Ṛjvarthā (Niruktavṛtti)](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska!durga.116.6) — Durgācārya, Sanskrit
- [Niruktaṭīkā](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska!skandasvamin) — Skandasvāmin & Maheśvara, Sanskrit
- [Niruktavivaraṇa](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska!mahesvaratirtha) — Maheśvaratīrtha, Sanskrit

## Linked texts (1)

- [Nighaṇṭu](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.nighantu.100.1) — Yāska, Sanskrit

## Discussed in (1)

- [A Vedic Concordance](https://indike.org/pramana/ins.reference.bloomfield-1906.c6.7126) — Bloomfield 1906, English

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.6.3](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.6.3) · Pramāṇa
