<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.7.24 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Auxiliary Sciences of the Veda](https://indike.org/pramana/in.vedanga) › [Etymology and Vedic lexicon](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta) › [Yāska's Nirukta](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska) › 7.24

# Yāska's Nirukta 7.24

Nirukta 7.24

- **Language:** Sanskrit

### [7.24](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.7.24)

\`\`kṛsnam niyānam harayaḥ suparṇā apo vasānā divam utpatanti/  
ta ā vavṛtrant sadanād ṛtasya āt it ghṛtena pṛthivī vyudyate''.\[820\]  
kṛsnam nirayanam rātrir ādityasya,.harayaḥ suparṇā haranā āditya raśmayah,.te yadā amuto arvāñcaḥ paryāvartante saha sthānād udakasya ādityād,.atha ghṛtena udakena pṛthivī vyudyate/\[820\]  
ghṛtam ity udaka nāma,.jigharteḥ siñcati karmaṇah/\[820\]  
atha api brāhmaṇam bhavati.''.agnir vā ito vṛṣṭim samīrayati,.dhāmachad iva khalu vai bhūtvā varṣati,.marutaḥ sṛṣṭām vṛṣṭim nayanti/\[820\]  
\`\`yadā asāv ādityo nyañc raśmibhiḥ paryāvartate atha varṣati iti/''.\[820\]  
yatho etad rohāt pratyavarohaś cikīrṣita ity/  
āmnāya vacanād etad bhavati/\[820\].  
\[rohāt pratyavaroha ity arthavāda mātram eva..ḍ.822\]  
yatho etad vaisvānarīyo dvādaśa kapālo bhavati ity/  
anirvacanam kapālāni bhavanty,.asti hi saurya eka kapālaḥ pañcakapālaś ca/\[820\]  
yatho etad brāhmaṇam bhavati iti/  
bahu bhakti vādāni hi brāhmaṇāni bhavanti,.pṛthivī vaiśvānaraḥ saṃvatsaro vaiśvānaro brāhmaṇo vaiśvānara iti/\[820\].\[bhaktir nāma guna kalpanā ḍ.823\]  
yatho etan nivit saurya vaiśvānarī bhavati ity asya eva sā bhavati/  
\`\`yo viś bhyo mānusībhyo dīded''.ity eṣa hi viś bhyo mānusībhyo dīpyate/\[820-821\]  
yatho etad havis pāntīyam sūktam saurya vaiśvānaram bhavati ity asya eva tad bhavati/7,24/\[821\]  
\`\`jamadagnir āhuta''.iti/  
jamadagnayaḥ prajamita agnayo vā prajvalita agnayo vā tair abhihuto bhavati/\[821\]  
yatho etadd haviṣpāntīyam sūktam saurya vaiśvānaram bhavati ity asya eva tad bhavati/

- [Previous: 7.23](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.7.23)
- [Next: 7.25](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.7.25)
- [Up: 7](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.7)

## Commentaries (3)

- [Ṛjvarthā (Niruktavṛtti)](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska!durga.186.23) — Durgācārya, Sanskrit
- [Niruktaṭīkā](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska!skandasvamin) — Skandasvāmin & Maheśvara, Sanskrit
- [Niruktavivaraṇa](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska!mahesvaratirtha) — Maheśvaratīrtha, Sanskrit

## Linked texts (1)

- [Nighaṇṭu](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.nighantu.161.5) — Yāska, Sanskrit

## Discussed in (3)

- [Vedic Index of Names and Subjects](https://indike.org/pramana/ins.reference.macdonell-keith-1912.v1.c3.s20.556) — Macdonell & Keith 1912, English
- [A Vedic Concordance](https://indike.org/pramana/ins.reference.bloomfield-1906.c6.699) — Bloomfield 1906, English
- [The Orion, or Researches into the Antiquity of the Vedas](https://indike.org/pramana/ins.literature.tilak-1893.c11.3) — Tilak 1893, English

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.7.24](https://indike.org/pramana/in.vedanga.nirukta.yaska.7.24) · Pramāṇa
