Pramāṇa · Search · About · API

Nāradīyā Śikṣā 2.5

Nāradīyāśikṣā 2.5

Language
Sanskrit

Contents

2.5.1

svarā gaḍadabāścaiva ṅaṇanamāḥ sahoṣmabhiḥ
caturṇāṃ padajātīnāṃ padāntā daśakīrtitāḥ

2.5.2

svara uccaḥ svaro nīcaḥ svaraḥ svarita eva ca
vyañjanānvanuvarttante yatra tiṣṭhati sa svaraḥ

2.5.3

svarapradhānaṃ traisvaryamācāryāḥ pratijānate
maṇivadvyañjanaṃ vidyātsūtravacca svaraṃ viduḥ

2.5.4

durbalasya yathā rāṣṭraṃ harate balavānnṛpaḥ
durbalaṃ vyañjanaṃ tadvaddharate balavān svaraḥ

2.5.5

obhāvaśca vivṛttiśca śaṣasā rephaeva ca
jihvāmūlamupadhmā ca gatiraṣṭavighoṣmaṇaḥ

2.5.6

svarapratyayā vivṛttiḥ saṃhitāyāṃ tathā bhavet
visargastatra mantavyastālavyo vātra jāyate

2.5.7

sandhyakṣaropadhe sandhau prāptaluptau yavau yadi
vyañjanākhyā vivṛttistu svarākhyā pratisaṃhitā

2.5.8

ūṣmāntaṃ virataṃ yatra sandhāvo bhavate ca yat
vivṛttiryā bhavettatra svārākhyāṃ tāṃ vinirdiśet

2.5.9

yadyobhāvaprasandhānamukārādi paraṃ padam
svarāntaṃ tādṛśaṃ vidyādyadanyadvyaktamūṣmaṇaḥ

2.5.10

prathamā uttamāścaiva padānteṣu yadi sthitāḥ
dvitīyaṃ sthānamāpannāḥ śaṣasapratyayā yadi

2.5.11

prathamānūṣmasaṃyuktān dvitīyāniva darśayet
na cainānpratijānīyādyathā matsyaḥ kṣuro'psarā iti

2.5.11.p1

iti pañcamī kaṇḍikā

Linked texts (3)