[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Studies](https://indike.org/pramana/ins) › [Architecture and art](https://indike.org/pramana/ins.art) › [Manasara Series (I. A Dictionary of Hindu Architecture; II. Indian Architecture according to Manasara-Shilpashastra; III. Manasara on Architecture and Sculpture: Sanskrit Text; IV. Architecture of Manasara: Translation; V. Architecture of Manasara: Illustrations; VI. Hindu Architecture in India and Abroad; VII. An Encyclopaedia of Hindu Architecture)](https://indike.org/pramana/ins.art.acharya-1927) › v3.c24.s2.2 # Manasara Series (I. A Dictionary of Hindu Architecture; II. Indian Architecture according to Manasara-Shilpashastra; III. Manasara on Architecture and Sculpture: Sanskrit Text; IV. Architecture of Manasara: Translation; V. Architecture of Manasara: Illustrations; VI. Hindu Architecture in India and Abroad; VII. An Encyclopaedia of Hindu Architecture) v3.c24.s2.2 Mānasāra Series (I. A Dictionary of Hindu Architecture; II. Indian Architecture according to Mānasāra-Śilpaśāstra; III. Mānasāra on Architecture and Sculpture: Sanskrit Text; IV. Architecture of Mānasāra: Translation; V. Architecture of Mānasāra: Illustrations; VI. Hindu Architecture in India and Abroad; VII. An Encyclopaedia of Hindu Architecture) v3.c24.s2.2 - **Language:** English ### [v3.c24.s2.2](https://indike.org/pramana/ins.art.acharya-1927.v3.c24.s2.2) स्थापनाधिपतिर्यस्मात्तस्मात्स्थपतिरुच्यते । स्थपतेश्चाज्ञया सर्वे सूत्रग्राह्यादयः सदा ॥ १४ ॥ कुर्वन्ति शास्त्रदृष्टे(ज्ञाद्देशे)न वास्तुवस्तु प्रयत्नतः । स्थपत्यादिचतुर्वर्गाः शिल्पिनः परिकीर्तिताः ॥ १५ ॥ आचार्यलक्षणैर्युक्तं(क्तः) स्थपतिर्नाम धीयते । श्रुतज्ञः सूत्रग्राही च रेखाज्ञः शास्त्रवित्तमः ॥ १६ ॥ विचारज्ञः श्रुतज्ञश्च चित्रकर्मज्ञ(ज्ञो) वर्धकी(किः) । तक्षकः कर्मवित्सभ्यो बलबन्धू(न्धु)दयापरः ॥ १७ ॥ श्रुतिशास्त्र(स्त्रं) प्रकर्तव्य(व्यं) सर्वलक्षणमुच्यते । इहैव लोके(कस्य) कृतं विना शिल्पि\[ना\] विना गुरुम् ॥ १८ ॥ न लभ्यते तु यत्तस्माद्देव्यः(भिः) सह\[सदैव\] कारयेत् । विना कृते तु सफलं भुक्ति(क्तिं) मुक्तिं न विन्दति ॥ १९ ॥ शिल्पी(ल्पि)नां लक्षणं प्रोक्तं मानोपकश्रो(णमु)च्यते । मुनीनां नयनोद्भूत्य(ष्यं) तत्परमाणुरुदाहृतम् ॥ २० ॥ ताभिरष्टाभिर्गुशितं रथधूलिरिति स्मृतम् । रथधूल्यष्टमिलितं बालाग्र\[न्तु\]मिति\[तु\] स्मृतम् ॥ २१ ॥ वालाग्रैरष्टधायुक्तं लिच्चे\[वि\] परिकीर्तितम् । लिच्चे(क्षाभि)श्चाष्टभिरायुक्तं यूर्क तमि(दि)ति कथ्यते ॥ २२ ॥ यूकैरष्टाभिः(भिश्च) प्रोक्तं यवमेवं विधीयते । यवैरष्टसमायुक्तमङ्गुलं तत्प्रकीर्तितम् ॥ २३ ॥ मानमात्रं त्रिधा प्रोक्तं यववृद्धिविशेषतः । षट्सप्ताष्टयवैरेतत्कनिष्ठो(ष्ठ)मध्यमोत्तमम् ॥ २४ ॥ अङ्गुलैर्द्वादशैर्युक्तं वितस्तिः परिकीर्तितम्(ता) । वितस्तियुग्मं किष्कुः स्यान्मात्रापल्योऽङ्गलाधिकम्\[कः\] ॥ २५ ॥ षड्विंशत्यङ्गलो हस्तो धनुर्मुष्टिरिति स्मृतम् । सप्तविंशतिकाङ्गुल्यं हस्तमुक्तं धनुर्ग्रहम्\[हः\] ॥ २६ ॥ चतुर्हस्तं धनुर्दण्डं दण्डाष्टं रज्जुमेव च । याने च शयने चैव किष्कुहस्तेन मानयेत् ॥ २७ ॥ - [Previous: v3.c24.s2.1](https://indike.org/pramana/ins.art.acharya-1927.v3.c24.s2.1) - [Next: v3.c24.s2.3](https://indike.org/pramana/ins.art.acharya-1927.v3.c24.s2.3) - [Up: v3.c24.s2](https://indike.org/pramana/ins.art.acharya-1927.v3.c24.s2) --- Source: [https://indike.org/pramana/ins.art.acharya-1927.v3.c24.s2.2](https://indike.org/pramana/ins.art.acharya-1927.v3.c24.s2.2) · Pramāṇa