Elements of Hindu Iconography v3.c22.s3.t5: भोगशयनमूर्तिः ।
Elements of Hindu Iconography v3.c22.s3.t5
- Language
- English
भोगशयनमूर्तिः ।
v3.c22.s3.t5.1
द्वितीयं भोगशयनं देवेशं श्यामलाङ्गं दर्शनीयं१ सुपुष्टाङ्गं चतुर्भुजं २वार्थशयानं चापवद्वालं हस्तं दक्षिणमुपधाने निधाय मकुटमालम्ब्य किंचित्प्रसार्य वामं वामोरौ प्रसार्य दक्षिणं पादं प्रसार्य वामाकुञ्च्य शयानं कारयेत् । . . . . . शिरःपार्श्वे श्रियं देवीं देवस्कन्धबाहुस्पर्शां३ सपद्मदक्षिणहस्तां कटकवामहस्तां पादपार्श्वे४ महीदेवीं वामाङ्कसंस्पर्शां हस्तेन दक्षिणेनोत्पलधृतां वामहस्तं कटकं कौतुकादक्षिणे मार्कण्डेयं वामे भृगुं दक्षिणे भित्तिपार्श्वे चासीनं ब्रह्माणं वामे शङ्करं च दक्षिणे वक्रतुण्डं वामे विन्ध्यवासिनीं पादपार्श्वे मधुकैटभावुद्वेगसमन्वितौ समुद्रतरङ्गच्छादितानू अनन्तस्य विषज्वालाभिर्दह्यमानौ वा कारयेत् । नाभिपद्मे समासीनं ब्रह्माणं तदक्षिणे पञ्चायुधान् गरुडोपरिष्ठादक्षिणे भास्करमुत्तरे५ निशाकरं तथा बालरूपिणौ तुम्बुरुनारदौ दक्षिणे६ऽश्विनावष्टलोकपालांस्तथाप्सरसश्च कारयेत् । एतदुक्तमं भोगशयनम् ।
v3.c22.s3.t5.2
तुम्बुरुनारदाभ्यां७ लोकपालैश्च विना मध्यमम् ।
पूजकमुनिभ्याम्प्सरोभिश्च विनाधमम् ।
v3.c22.s3.t5.3
१. आदर्शान्तरे न । २. ‘वार्थार्धशायितं गात्रं चलवद्धस्त’मिति पाठान्तरम् । ३. देवस्य बाहुसंस्पर्शाभिति पाठान्तरम् । ४. पादपार्श्व इत्यारभ्य कटकमित्यन्तमादर्शान्तरे न । ५. दक्षिण इति पाठान्तरम् । ६. अदक्षिण इति पाठान्तरम् । ७. एतदनन्तरमश्विभ्यामित्यधिकमादर्शान्तरे दृश्यते ।