<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Studies](https://indike.org/pramana/ins) › [Historical geography](https://indike.org/pramana/ins.geography) › [Studies in the Geography of Ancient and Medieval India](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960) › c8.s1

# Studies in the Geography of Ancient and Medieval India c8.s1: Ṣaṭpañcāśaddeśavibhāga

Studies in the Geography of Ancient and Medieval India c8.s1

- **Language:** English

### Ṣaṭpañcāśaddeśavibhāga

### [c8.s1.1](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.1)

(Śaktisaṅgama Tantra, Book III, Chapter VII)

### [c8.s1.2](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.2)

ॐ श्रीगणेशाय नमः ³

### [c8.s1.3](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.3)

³ Not found in B and C.

### [c8.s1.4](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.4)

शंकर उवाच ⁴  
रहस्यतिरहस्यं हि⁵ प्रोक्तं देवि तवाग्रतः ⁶  
देशव्यवस्था देवेशि कथ्यते शृणु यत्नतः ⁷ ।। १

### [c8.s1.5](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.5)

⁴ Not found in B and C.

### [c8.s1.6](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.6)

⁵ C—च.

### [c8.s1.7](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.7)

⁶ Not found in A.

### [c8.s1.8](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.8)

⁷ B—तत्सरः.

### [c8.s1.9](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.9)

वैद्यनाथं समारभ्य भुवनेशान्तगं (ग:) शिवे । तावदंगाभिधो¹ देशो यात्रायां नहि दुष्यति² ।। २ रत्नाकरं³ समारभ्य ब्रह्मपुत्रान्तगं (ग:) शिवे⁴ । वंगदेशो मया प्रोक्तः सर्वसिद्धिप्रदायकः⁵ ।। ३ जगन्नाथात् पूर्वभागात्⁶ कृष्णातीरान्तगं (ग:) शिवे । कलिंगदेशः संप्रोक्तो वाममार्गपरायणः⁷ ।। ४ कलिंगदेशमारभ्य पंचाष्टयोजनं शिवे । दक्षिणस्यां महेशानि कालिंगः परिकीर्त्तितः ।। ५ सुबह्माण्यं समारभ्य यावद्देवो जनार्दनः । तावत्केरलदेशः स्यात्तन्मध्ये सिद्धिकरलः⁸ ।। ६ रामेश्वरो वेंकटेशो⁹ हंसकेरलबोधकः ।। ७ अनन्तशैलमारभ्य यावत्स्यादुडुपं पुरम्¹⁰ । तावत्सर्वेशनामा तु¹¹ केरलः परिकीर्त्तितः ।। ८ शारदामठमारभ्य कुंकुमाद्रितटान्तकम्¹² । तावत्काश्मीरदेशः स्यात्पंचाशद्योजनान्तकः¹³ ।। ९ कालेश्वरश्वेतगिरिं¹⁴ त्रिपुरानीलपर्वतम् । कामरूपाभिधो देवि गणेशगिरिमूर्द्धनि ।। १० त्र्यंबकं¹⁵ समारभ्य मध्ये चोज्जयिनी शिवे ।

### [c8.s1.10](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.10)

¹ B—°विधो.

### [c8.s1.11](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.11)

² C—दुष्यते.

### [c8.s1.12](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.12)

³ A—वज्ञाकारं; C—वत्राकरं.

### [c8.s1.13](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.13)

⁴ C—परे.

### [c8.s1.14](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.14)

⁵ AB—°प्रदर्शकः.

### [c8.s1.15](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.15)

⁶ Read जगन्नाथपूर्व.

### [c8.s1.16](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.16)

⁷ B—रामं.

### [c8.s1.17](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.17)

⁸ A सिद्ध°.

### [c8.s1.18](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.18)

⁹ A विकुंठेशो; B—वेंकटेशो. Read रामेश्वरावेंकटेशं.

### [c8.s1.19](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.19)

¹⁰ AB—परे.

### [c8.s1.20](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.20)

¹¹ —सर्वे समानास्तु.

### [c8.s1.21](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.21)

¹² B—°माधि°.

### [c8.s1.22](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.22)

¹³ BC—°न्तकम्

### [c8.s1.23](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.23)

¹⁴ B—केरलेश्वर; C—कोलेश्वर. Read °श्वराच्छ्वेत°.

### [c8.s1.24](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.24)

¹⁵ BC—त्रिपंचकं due possibly to the wrong spelling त्रियंबकं. Better read त्र्यंबकेशं.

### [c8.s1.25](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.25)

मार्जारतीर्थं¹ राजेन्द्र² कोलापुरनिवासिनी ॥ तावद्देशो महाराष्ट्र: कर्णाटस्याभिगोचर:³ ॥ ११ जगन्नाथार्द्ध्वभागे⁴ अर्वाक् श्रीभ्रमराम्बिका । तावदंधाभिधो देश: सौराष्ट्रं शृणु साम्प्रतम्⁵ ॥ १२ कोंकणात्पश्चिमं⁶ तीर्त्वा समुद्रप्रान्तगोचर: । हिंगुलाजान्तको⁷ देवि शतयोजनमाश्रित:⁸ ॥ सौराष्ट्रो देशो देवेशि नाम्ना तु गुर्जरभिध:⁹ ॥ १३ श्रीशैलन्तु समारभ्य चोलेशान्मध्यभाग: । तैलंगदेशो देवेशि ध्यनाध्ययनतत्पर: ॥ १४ मूकां बिकां समारभ्य मलयाद्र्यन्तगं¹⁰ शिवे । मलयालाभिधो¹¹ देशो मन्त्रसिद्धिप्रवर्त्तक: ॥ १५ रामनाथं समारभ्य श्रीरंगान्तं वरेश्वर¹² । कर्णाटदेशो देवेशि साम्राज्यभोगदायक:¹³ ॥ १६ ताम्रपर्णी¹⁴ समारभ्य शैलाद्धेरुत्तरार्द्धत:¹⁵ । अवन्तीसंज्ञको¹⁶ देश: कालिका तत्र तिष्ठति ॥ १७ भद्रकाली महत्पूर्व¹⁷ रामदुर्गाच्च¹⁸ पश्चिमे । श्रीविदर्भाभिधो देशो वैदर्भी तत्र¹⁹ तिष्ठति ॥ १८

### [c8.s1.26](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.26)

1. B—°तीर.  
2. B—राजेन्द्र; C—राजेन्द्र:.  
3. B—कपाटस्वाभि°.  
4. Read जगन्नाथ ऊर्द्ध्व°.  
5. AC—सादरं.  
6. A—कोंकणासम्भिमं.  
7. C—°न्तकं.  
8. B—जन्तुयोजनने शत:; C—जन्तवो जनलेशतः.  
9. A—षण्मातुरजराभिध:.  
10. B—मनपाडचान्तगं. Read °न्तग: r °न्तकं.  
11. A B—मलपाला°.  
12. B C—बिलेश्वर.  
13. B—भोम°.  
14. B—समासाद्य.  
15. B—शैलाद्धेरुत्तररोद्धत:; C—शैलद्धेत्यत्तरतोद्धत:. Read शैलाधर्द्ध°.  
16. Usually अवन्ति.  
17. A—मरुपूर्वा. Possibly स्थानात्पूर्वे. Read भद्रकालीदक्षपूर्वे. Cf. below, p 76, note 13.  
18. A—दुर्गा च.  
19. C—वेदभास्तत्र; A—वैदर्भा तत्र.

### [c8.s1.27](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.27)

गुर्जरत्पूर्वभागे¹ तु द्वारकातो हि² दक्षिणे । मरुदेशो महेशानि उष्ट्रोत्पत्तिपरायणः ॥११९ श्रीकोंकणधषोभागे³ तापीतः पश्चिमोत्तरे⁴ । आभीरदेशो देवेशि विंध्यशैले व्यवस्थितः ॥१२० अवन्तीतः पूर्वभागे गोदावर्यास्तथोत्तरे । मालवाख्यो महादेशो धनधान्यपरायणः⁵ ॥१२१ द्राविडतैलंगयोर्मध्ये⁶ चोलदेशः प्रकीर्त्तितः । लम्बकर्णश्च ते प्रोक्ता भेदोह्वान्तरो⁷ भवेत् ॥१२२ कुरुक्षेत्रात्⁸ पश्चिमे तु तथा चोत्तरभागतः⁹ । इन्द्रप्रस्थान्महेशानि दशत्रियोजनोत्तरम्¹⁰ । पाञ्चालदेशो देवेशि सौन्दर्यगर्वभूषितः ॥१२३ पाञ्चालदेशमारभ्य म्लेच्छादक्षिणपूर्वतः । काम्बोजदेशो देवेशि वाजिराशिपरायणः¹¹ ॥१२४ वैदर्भदेशादूर्ध्वं च इन्द्रप्रस्थाच्च दक्षिणे । मरुदेशात्पूर्वभागे विराटः परिकीर्त्तितः¹² ॥१२५ काम्बोजादक्षभागे¹³ तु इन्द्रप्रस्थाच्च¹⁴ पश्चिमे । पाण्डुदेशो¹⁵ महेशानि महाशूरवकारकः ॥१२६

### [c8.s1.28](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.28)

1. Read गुर्जरपूर्वभागात्.  
2. Read द्वारका यस्य.  
3. A—श्रीकोंक°. Read श्रीकोंकणस्त्वधोभागे.  
4. A B—पश्चिमे वरे. Read तापी च पश्चिमोत्तरे.  
5. A—धनधाम.  
6. B—तिलंग. Read तैलंगद्रविडान्तरे. Note that the rules of metre are often disregarded.  
7. B—ह्यपरान्तरे.  
8. Read °क्षेत्रं.  
9. B—°भारतः  
10. A—योजनाद्वयः; B—योजनद्वये. Read योजनान्तरम्.  
11. Read वाजिराजि.  
12. A C—वैराटदेशः प्रकीर्त्तितः.  
13. A—भोजा°. Note that the word dakṣa is used in our text as well as in many other Tantra works in the sense of dakṣiṇa.  
14. A B—इन्द्रदेशा°.  
15. B—पाण्ड्यदेशो; C—याभ्यदेशो corrected to पाण्ड्यदेशो.

### [c8.s1.29](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.29)

गंडकीतीरमारभ्य¹ चम्पारण्यान्तकं शिवे। विदेहभूः समाख्याता तैरभुक्त्यमिधः² स तु ॥२७ काम्बोजदेशमारभ्य म्हाम्लेच्छात्तु पूर्वके। बाल्हीकदेशो³ देवेशि अश्वोत्पत्तिपरायणः ॥२८ तप्तकुंड⁴ समारभ्य रामक्षेत्रान्तकं शिवे । किरातदेशो देवेशि विन्ध्यशैले च तिष्ठति ॥२९ करतोयां समारभ्य हिंगुलाजान्तकं शिवे । वक्रान्तदेशो⁵ देवेशि महाम्लेच्छपरायणः ॥३० हिंगुपीठं समारभ्य मल्कशान्तं⁶ महेश्वरि । खुराशनाभिधो⁷ देशो म्लेच्छमार्गपरायणः ॥३१ तन्मध्ये चोत्तरे देवि ऐराकः⁸ परिकीर्त्तितः ॥३२ काश्मीरन्तु समारभ्य कामरूपाच्च पश्चिमे । भोटान्तदेशो देवेशि मानसेशाच्च दक्षिणे ॥३३ मानशेषा(सेषा)इक्षुपूर्वं चीनदेशः प्रकीर्त्तितः ॥३४ कैलासगिरिमारभ्य⁹ सरयोनितः परे । आमागान्त¹¹ महेशानि महावीनाभिधो¹¹ भवेत् ॥३५ जटेश्वरं समारभ्य योगिन्यन्त¹² महेश्वरि । नेपालदेशो देवेशि शिलहट्टं शृणु प्रिये ॥३६ गणेश्वरं समारभ्य महोदध्यन्तगं (गः) शिवे । शिलाहट्टाभिधो देशो पर्यन्ते तिष्ठति प्रिये ॥३७¹³

### [c8.s1.30](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.30)

1. B—नीर°.  
2. B—तिरभुक्ता°. Read °भिधा सा.  
3. A—वाहिक; B—वाहीक.  
4. BC—तत्ताकुण्ड.  
5. B—वभक्तान (बदक्षाण: ?).  
6. A—मल्कोशान्तं; B—मल्कशान्तं. Read मक्केशान्तं.  
7. B—पुरासना°; C—खुरासना°. A reads मल्कशान्तं महेश्वरि । after करतोयां समारभ्य and thus omits the stanza referring to Vakrānta-deśa.  
8. B—ऐकीरः.  
9. B—कैलानरं समारभ्य; C—कैलासतीरमारभ्य.  
10. A—आमोरंगं; B—आमारागां.  
11. B—चीनाधिपो.  
12. B—योगिनिन्तं.  
13. Not found in A.

### [c8.s1.31](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.31)

वंगदेशं समारभ्य भुवनेशान्तगं (गः) शिवे¹ । गौडदेशः समाख्यातः सर्वविद्याविशारदः ॥३८ गोकर्णशात्पूर्वभागे² आर्यावर्त्तात्तु चोत्तरे । तैरभुक्तात्³ पश्चिमे तु महापुर्यश्च पूर्वतः⁴ । महाकोशलदेशश्च⁵ सूर्यवंशपरायणः ॥३९ कालेश्वरं⁶ समारभ्य तप्तकुडान्तकं शिवे । मगधाख्यो⁷ महादेशो यात्रायां नहि दुष्यति । दक्षोत्तरक्रमेणैव क्रमात्कीकटमा(म)गधौ ॥४० चरणाद्रि समारभ्य गृध्रकूतान्तकं⁸ शिवे । तावतकीकटदेशः स्यादुत्तरो⁹ मा(म)गधो मतः ॥४१ जगन्नाथप्रान्तदेश¹⁰इचोत्कलः¹¹ परिकीर्त्तितः ॥४२ कामगिरिं समारभ्य द्वारकान्तं महेश्वरि । श्रीकुन्तलाभिधो देशो हूणं शृणु महेश्वरि ॥४३ कामगिरेर्क्षभागे मरुदेशात्तथोत्तरे । हूणदेशः समाख्यातः शूरास्तत्र वसन्ति हि¹² ॥४४ अथ घट¹³ समारभ्य कोटीशस्य तु मध्यगः¹⁴ । समुद्रप्रान्तदेशो हि कोंकणः¹⁵ परिकीर्त्तितः ॥४५ ब्रह्मपुत्रात्कामरूपान्मध्यभागे¹⁶ तु कैकयः ॥४६

### [c8.s1.32](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.32)

¹ A—भुवनेशं महेश्वरि; B—भुवनेशान्तं महेश्वरि.

### [c8.s1.33](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.33)

² Read गोकर्णशादक्षभागे.

### [c8.s1.34](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.34)

³ A—तैरभुक्तात्.

### [c8.s1.35](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.35)

⁴ A B—सर्वतः.

### [c8.s1.36](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.36)

⁵ C—देशः स्यात्.

### [c8.s1.37](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.37)

⁶ AC—व्यासेश्वरं.

### [c8.s1.38](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.38)

⁷ B—मगधा°.

### [c8.s1.39](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.39)

⁸ B C—°न्तगं.

### [c8.s1.40](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.40)

⁹ A—स्यात्तदूद्ध्वं.; B—स्यदूद्ध्वं वस्तु.

### [c8.s1.41](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.41)

¹⁰ B—प्रोतदेश°; C—प्रोतदेश

### [c8.s1.42](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.42)

¹¹ C—°इचोत्कलः.

### [c8.s1.43](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.43)

¹² B—च.

### [c8.s1.44](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.44)

¹³ A—अध्येरद्धं; B—अथत्यदं.

### [c8.s1.45](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.45)

¹⁴ B—कोटीशश्च वसकगे; C—मध्यगे.

### [c8.s1.46](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.46)

¹⁵ A—कौंकणः.

### [c8.s1.47](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.47)

¹⁶ B—°गत.

### [c8.s1.48](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.48)

मगधाक्षभागे¹ तु विन्ध्यात्पश्चिमतः शिवे । सौरसेनाभिधो² देशः सूर्य(यदु)वंशप्रकाशकः ॥४७ हस्तिनापुरमारभ्य कुरुक्षेत्राच्च दक्षिणे । पाञ्चालपूर्वभागे तु³ कुरुदेशः प्रकीर्तितः ॥४८ मरुदेशात्पूर्वभागे कामार्द्रदक्षिणे शिवे । सिंहलाख्यो महादेशः सर्वदेशोत्तमोत्तमः ॥४९ शिलहट्टात्⁴ पूर्वभागे कामरूपात्तथोत्तरे । पुलिन्ददेशो⁵ देवेशि नरनारायणपरः ॥५० गणेश्वरातपूर्वभागे समुद्रादुत्तरे शिवे । कच्छदेशः समाख्यातः सेवन⁵ᵃ शृणु सादरम् ॥५१ पुलिन्दादुत्तरे भागे कच्छाच्च पश्चिमे शिवे । मत्स्यदेशः समाख्यातः मत्स्यबाहुल्यकारकः ॥५२ वैराटपाण्डचयोर्मध्ये⁶ पूर्वदक्षमेण च । मद्रदेशः समाख्यातः माद्रीशास्त्र⁷ तिष्ठति ॥५३ शूरसेनात्⁸ पूर्वभागे कण्ठकात्⁹ पश्चिमे वरे । सौवीरदेशो देवेशि सर्वदेशाधमाधमः¹⁰ ॥५४ अवन्तीतः पश्चिमे तु वैदभर्दक्षिणोत्तरे¹¹ । लाटदेशः समाख्यातो वर्वरं शृणु पार्वति ॥५५ मायापुरं समारभ्य सप्तशृङ्गात्तथोत्तरे ।

### [c8.s1.49](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.49)

1. Read मगधो दक्षपूर्वे.  
2. Usually शूर° or शौर°.  
3. A--पाञ्चालात्. Read पाञ्चालः पूर्वभागे तु or पाञ्चालपूर्वभागस्तु.  
4. A--सिलात् evidently for सिंहलात्.  
5. A--पुलिन्ध°; B--पुलिन्द्र°. 5a. See below, p. 105 and note 1.  
6. Better read पाण्डुविरःटयोर्मध्ये. A--माद्रीकास्तत्र; C--माद्रीतत्त्वाऽत्र. Read माद्रीशास्त्र, मद्रेशस्तत्र or मद्रेशी तत्र.  
8. Read शूरसेनः.  
9. AB--कण्टकात्. Should we read कण्ठकः ?  
10. A--देशः सर्वोत्तमोत्तमः; C--°धमोधमः.  
11. Read पश्चिमोत्तरे.

### [c8.s1.50](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.50)

बर्बरारख्यो महादेशो सैन्धवं शृणु सादरम् ॥५६ लंकाप्रदेशमारभ्य मक्कान्तं¹ परमेश्वरि । सैन्धवारख्यो महादेशः पर्वते तिष्ठति प्रिये ॥५७ एते षट्पंचाशद्देशा मया प्रोक्ता तव प्रिये² । एतन्मध्येऽपि देवेशि देशभेदास्त्वनेकशः । कोटिशः सन्ति देवेशि एते मुख्याः प्रकीर्त्तिताः ॥५८ रहस्यातिरहस्यं च गोप्तव्यं³ पशुसंकटे । इति संक्षेपतः प्रोक्तं किमन्त्यच्छ⁴ तुमितुच्छसि ॥५९

### [c8.s1.51](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.51)

¹ A —मच्छान्तं.

### [c8.s1.52](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.52)

² C—°देशान्मया प्रोक्ताद्य भंकिततः. In the place of this stanza, A has a concluding verse which reads as follows after minor corrections :

### [c8.s1.53](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1.53)

³ B—गोप्तकं.

## Cites (23)

- [Śaktisaṅgamatantra](https://indike.org/pramana/in.sampradaya.general.sakta.mahavidya.saktisangama) — Sanskrit
- [Aṃga](https://indike.org/pramana/in.jaina.sveta.anga) — Sudharman, Ardhamāgadhī Prakrit
- [Gauḍa](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.east.gauda)
- [Gurjara](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.west.gurjara)
- [Kashmir](https://indike.org/pramana/in.darkages.kashmir)
- [Kāliṅga (Śrī Laṅkā)](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.srilanka.kalinga)
- [Saindhava](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.west.saindhava)
- [中國](https://indike.org/pramana/inf.cn) — Classical Chinese
- [Nepāla](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.nepal)
- [Keraḷa](https://indike.org/pramana/in.purana.sthala.kerala) — Sanskrit
- [Cōḻa](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.south.cola)
- [Malayāḷaṃ](https://indike.org/pramana/in.vernacular.malayalam) — Malayalam
- [Siṃhala](https://indike.org/pramana/in.vernacular.sinhala) — Sinhala
- [Kāmboja](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.east.kamboja)
- [Hūṇa](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.central.huna)
- [Śūrasena](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.west.surasena)
- [Lāṭa](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.south.lata)
- [Ābhīra](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.deccan.abhira)
- [Aira](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.deccan.aira)
- [Kēkaya](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.deccan.kekaya)
- [Māgadha](https://indike.org/pramana/inp.epigraphy.deccan.magadha)
- [Matsya](https://indike.org/pramana/in.astro.samhita.rsi.matsya) — Sanskrit
- [Pā̃cālī](https://indike.org/pramana/in.vernacular.bengali.yatra.pacali) — Dāśarathi, Bengali

---
Source: [https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1](https://indike.org/pramana/ins.geography.sircar-1960.c8.s1) · Pramāṇa
