<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/ins.polity.jayaswal-1924.c30.9 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Studies](https://indike.org/pramana/ins) › [Polity, law and society](https://indike.org/pramana/ins.polity) › [Hindu Polity: A Constitutional History of India in Hindu Times](https://indike.org/pramana/ins.polity.jayaswal-1924) › c30.9

# Hindu Polity: A Constitutional History of India in Hindu Times c30.9

Hindu Polity: A Constitutional History of India in Hindu Times c30.9

- **Language:** English

### [c30.9](https://indike.org/pramana/ins.polity.jayaswal-1924.c30.9)

नारद उवाच।  
आपदो द्विविधाः कृष्ण बाह्याश्चाभ्यन्तराश्च ह ।  
प्रादुर्भवन्ति वार्ष्णेय स्वकृता यदि वाऽन्यतः ॥ १३ ॥  
सेयमाभ्यन्तरा तुभ्यमापत् कृच्छ्रा स्वकर्मजा ।  
अक्रूरभोजप्रभवा सर्वे ह्येते तदन्वयाः ॥ १४ ॥  
अर्थहेतोर्हि कामाद्वा वीरवीभत्सया¹ऽपि वा ।  
आत्मना प्राप्तमैश्वर्यमन्यत्र प्रतिपादितम् ॥ १५ ॥  
कृतमूलमिदानीं तत् ज्ञाति·शब्दं सहायवत् ।  
न शक्यं पुनरादातुं वान्तमन्नमिव स्वयम् ॥ १६ ॥  
बभू्रसेनेतो राज्यं नाप्तुं शक्यं कथंचन ।  
ज्ञातिभेदभयात्कृष्ण त्वया चापि विशेषतः ॥ १७ ॥  
तच्च सिध्येत्प्रयत्नेन कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ।  
महाक्षयं व्ययो वा स्याद्विनाशो वा पुनर्भवॆत् ॥ १८ ॥  
अनायसेन शस्त्रेण मृदुना हृदयच्छिदा ।  
जिह्वामुद्धर सर्वेषां परिमृज्यानुसृज्य च ॥ २० ॥

- [Previous: c30.8](https://indike.org/pramana/ins.polity.jayaswal-1924.c30.8)
- [Next: c30.10](https://indike.org/pramana/ins.polity.jayaswal-1924.c30.10)
- [Up: c30](https://indike.org/pramana/ins.polity.jayaswal-1924.c30)

## Cites (1)

- [Mahābhārata](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.vyasa) — Vyāsa, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/ins.polity.jayaswal-1924.c30.9](https://indike.org/pramana/ins.polity.jayaswal-1924.c30.9) · Pramāṇa
