Pramāṇa · Search · About · API

Shringaraprakasha 11.p1

Śṛṅgāraprakāśa 11.p1

Language
Sanskrit

11.p1.1

śrīśṛṅgāraprakāśagranthasthānāṃ prathamādyaṣṭamaprakāśāntabhāgasaṃgrathitānāṃ padyānāṃ va rṇā nu kra ma sū cī padyānāmādibhāgaḥ a aidiara kiṃṇapecchasi. akarmakatve satyevaṃ.

Alphabetical index of verses compiled in the portion comprising the first through eighth illuminations within the text of the glorious Śṛṅgāraprakāśa: Initial portion of the verses: a: ‘aidiara kiṃṇapecchasi’; ‘akarmakatve satyevaṃ’.

English (machine translation) (machine translation)

11.p1.2

akuñcitapremanirūpitakramaṃ akhaṇḍaḥ saiṣa vākyārthaḥ agaṇiaṇayaṇāyāsā agraśālamadhiruhya aṅkurite pallavite aṅgahigiṃkahasugacchaḍi aṅgenāṅgaṃ pratanu tanunā acchinnamekhalamalabdha ajanmā puruṣastāvat ajitvā sārṇavāmurvīṃ aḍājīnāṃ vyavasthārthaṃ aṇṇattavañca bāligra aṇṇaṃ laḍahattaṇaaṃ ata evahi vākyārthaṃ eta eva padaṃ loke atahaṭṭhi evi tahataha antarbhūtaṇijarthānāṃ antasthatvaṃ bahiṣṭhatvaṃ attā ettha ṇimajjai atrārdhakuṅkumetyukte atrāpi pakṣe pūrvasmin atithiṃ nāma kākutsthāt atikrāntasukhāḥ kālāḥ ato'tra kiñcidbhavatīṃ atha vāsavasya vacanena atthavisesā ṇahi taha athājināṣāḍhadharaḥ athāha varṇī viditaḥ athānuvṛtti vyāvṛtti athābhivyaktisāmarthya athedaṃ rakṣobhiḥ kanaka artheṣu ca prayogeṣu atho vibhaktyarthavidhaḥ athopariṣṭādbhramaraiḥ adūraviprakarṣāttu adṛṣṭatvātpratinidheḥ adhyāsāmāsuruttuṅgaḥ adhruvena nimittena antantaroktassambandhaḥ anyathaivāgnisaṃyogāt anyathaiva pravartante anyathaiva mitaśśābdī anyatpravṛttau śabdasya anye pūrvāparībhūta anāśrite tu vyāpāre anirākṛtatāpasampadaṃ anviṣyadbhirayaṃ cirāt anvitasyābhidhāne'pi anuskunuhu mā mantun anuvṛttirhi yeṣvasya anurāgavatī sandhyā anusyūteva bhedābhyāṃ anena yūnā saha pārthivena anena sārdhaṃ viharāmbu apakartā'hamasmīti apyavastuni kathāpravṛttaye apāye yadudāsīnaṃ aprātikūlikatayā aprāpyaparvatamimāni api prasannena maharṣiṇā apūrvaṃ kālaśaktiṃ vā apekṣya madhyaḥ pūrvaṃ abhidhā bhāvanāmātraḥ abhidhā ca vivakṣā ca abhidhātrī matā śaktiḥ abhidheyāvinābhūta abhinavakaridantaccheda abhimukhe mayi saṃhṛtaṃ abhyudgatā purastāt abhūdabhūmiḥ pratipakṣa amaṃkṣyadvasudhātoye amburukhoñcia amṛtamamṛtaṃ candraḥ amṛtātmani padmāni ayamāndolitaprauḍha ayamālohitacchāyo ayaṃ nijaḥ paro veti alaṃkṛtāpyanvaya alabhyaśokābhibhāvā ava akkho ñcī samu avaūhia puppadi avacanaṃ vacanaṃ priya avadherapi vācyatvaṃ avanipavanavahnivyoma avasthā vastūni prathayati avastunirbandhapare avyayāni nipātāśca avibhāgo'pi buddhyātmā avigrahāgatādisthā aśvadhīśśābaleyādau aśokanirbhartsita aṣṭamīcandrake kunda asakalahasitatvāt asaṃbhṛtaṃ maṇḍanaṃ asau śaramyaśśaraṇā astītyālocanājñānaṃ asminnapāre saṃsāre asminnīṣajvalitaviṣam astyuttarasyāṃ diśi astu vāpi taraptasmāt asyaupamyadvasyāpi asvacche salilātmani ahape ..

"akuñcitapremanirūpitakramaṃ...", "akhaṇḍaḥ saiṣa vākyārthaḥ...", "agaṇiaṇayaṇāyāsā...", "agraśālamadhiruhya...", "aṅkurite pallavite...", "aṅgahigiṃkahasugacchaḍi...", "aṅgenāṅgaṃ pratanu tanunā...", "acchinnamekhalamalabdha...", "ajanmā puruṣastāvat...", "ajitvā sārṇavāmurvīṃ...", "aḍājīnāṃ vyavasthārthaṃ...", "aṇṇattavañca bāligra...", "aṇṇaṃ laḍahattaṇaaṃ...", "ata evahi vākyārthaṃ...", "eta eva padaṃ loke...", "atahaṭṭhi evi tahataha...", "antarbhūtaṇijarthānāṃ...", "antasthatvaṃ bahiṣṭhatvaṃ...", "attā ettha ṇimajjai...", "atrārdhakuṅkumetyukte...", "atrāpi pakṣe pūrvasmin...", "atithiṃ nāma kākutsthāt...", "atikrāntasukhāḥ kālāḥ...", "ato'tra kiñcidbhavatīṃ...", "atha vāsavasya vacanena...", "atthavisesā ṇahi taha...", "athājināṣāḍhadharaḥ...", "athāha varṇī viditaḥ...", "athānuvṛtti vyāvṛtti...", "athābhivyaktisāmarthya...", "athedaṃ rakṣobhiḥ kanaka...", "artheṣu ca prayogeṣu...", "atho vibhaktyarthavidhaḥ...", "athopariṣṭādbhramaraiḥ...", "adūraviprakarṣāttu...", "adṛṣṭatvātpratinidheḥ...", "adhyāsāmāsuruttuṅgaḥ...", "adhruvena nimittena...", "antantaroktassambandhaḥ...", "anyathaivāgnisaṃyogāt...", "anyathaiva pravartante...", "anyathaiva mitaśśābdī...", "anyatpravṛttau śabdasya...", "anye pūrvāparībhūta...", "anāśrite tu vyāpāre...", "anirākṛtatāpasampadaṃ...", "anviṣyadbhirayaṃ cirāt...", "anvitasyābhidhāne'pi...", "anuskunuhu mā mantun...", "anuvṛttirhi yeṣvasya...", "anurāgavatī sandhyā...", "anusyūteva bhedābhyāṃ...", "anena yūnā saha pārthivena...", "anena sārdhaṃ viharāmbu...", "apakartā'hamasmīti...", "apyavastuni kathāpravṛttaye...", "apāye yadudāsīnaṃ...", "aprātikūlikatayā...", "aprāpyaparvatamimāni...", "api prasannena maharṣiṇā...", "apūrvaṃ kālaśaktiṃ vā...", "apekṣya madhyaḥ pūrvaṃ...", "abhidhā bhāvanāmātraḥ...", "abhidhā ca vivakṣā ca...", "abhidhātrī matā śaktiḥ...", "abhidheyāvinābhūta...", "abhinavakaridantaccheda...", "abhimukhe mayi saṃhṛtaṃ...", "abhyudgatā purastāt...", "abhūdabhūmiḥ pratipakṣa...", "amaṃkṣyadvasudhātoye...", "amburukhoñcia...", "amṛtamamṛtaṃ candraḥ...", "amṛtātmani padmāni...", "ayamāndolitaprauḍha...", "ayamālohitacchāyo...", "ayaṃ nijaḥ paro veti...", "alaṃkṛtāpyanvaya...", "alabhyaśokābhibhāvā...", "ava akkho ñcī samu...", "avaūhia puppadi...", "avacanaṃ vacanaṃ priya...", "avadherapi vācyatvaṃ...", "avanipavanavahnivyoma...", "avasthā vastūni prathayati...", "avastunirbandhapare...", "avyayāni nipātāśca...", "avibhāgo'pi buddhyātmā...", "avigrahāgatādisthā...", "aśvadhīśśābaleyādau...", "aśokanirbhartsita...", "aṣṭamīcandrake kunda...", "asakalahasitatvāt...", "asaṃbhṛtaṃ maṇḍanaṃ...", "asau śaramyaśśaraṇā...", "astītyālocanājñānaṃ...", "asminnapāre saṃsāre...", "asminnīṣajvalitaviṣam...", "astyuttarasyāṃ diśi...", "astu vāpi taraptasmāt...", "asyaupamyadvasyāpi...", "asvacche salilātmani...", "ahape...".

English (machine translation) (machine translation)

11.p1.3

tivavagā ahaṃ vā kumbhakarṇo vā arhato yā kriyākartuḥ akṣatrārikṛtābhimanyu ā ākṛtigrahaṇā jātiḥ ākāraiśca vyacchedāt ākāṃkṣāsannidhiprāpta ākhyātānāṃ tu vācyo āṃkhījaṇukaṇāṃsa ājñāpaya jñātiviśeṣa ājñātaṃ sa jaṭāyureṣaḥ ātmasthitaṃ guṇaviśeṣa ātmanepadarūpeṇa ātmānamātmanā vetsi ādyameva hi vijñānaṃ ādyūnassan gṛhiṇyeva ārdrakesarasugandhi ādhāratvamiva prāptāḥ ānantyavyabhicārābhyāṃ āpyāyayati mitro'yaṃ ābharamasyābharaṇaṃ ābhāvanodayamananya ābhāso'vagamo vyaktiḥ āyatīgavamāgacchati āyāmiyāminībhoga āyāntyapi na tatpiṇḍaṃ ārūḍho malayācalaṃ ālocanāntācchravaṇe āśuśśiśāno vṛṣabho āśleṣe prathamaṃ kramāt āskandanadalatkunda āsāiaṃaṇāe āstāṃ vidhipadaṃ tāvat i iṅgupādapaḥ soyaṃ itassa detya prāptaśrīḥ iti praviśyābhihitāḥ iti prāyobhāvāḥ ito gamiṣyāmyatha ityauṣadhiprasthavilāsi itthaṃ vidijñena puro itthaṃ tayoradhvani idamapyaparaṃ hasta idamandhaṃ tamaḥ kṛtsnaṃ idamamlānamānāyāḥ idamādyaṃ padasthānaṃ indriyairanyathāprāptau iyaṃ ca durvāramahā iyaṃ ca gehe lakṣmīriyaṃ ivaśbdaprayoge tu ihādhītī pūrvaṃ ihāpyanīyamānāyāṃ u uktaḥ kramāt dvādaśabheda uktā ṣoḍhaivameṣāpi uktāścatastraḥ prathamāḥ uktāścatastro'tha punaḥ ucyatāṃ sa vacanī ucchiṇasupaḍia kusumaṃ uttāraṇāya jagataḥ uttālālakabhjanāni utphullasthalanalinī udārakīrtaṃrudayaṃ udvejayatyaṅguli unnamayya sakacagrahaṃ unmīlitaṃ tūlikayeva upamānopameyatvaṃ upādhirevaṃ trividhaḥ upāyāmātrānnānātvaṃ upādvaṃ tatpānthāḥ ū ūrumūlacapalekṣaṇaṃ e eka iha jīvaloke ekadū asaloṇīa eka eva hi kālo'syāḥ ekātapatraṃ jagataḥ ekā hi jīvnatamānandaḥ ete vayamamī dārāḥ eddahamettatthaṇi ā evamindriyasukhasya evaṃ ḍitthādiśabdānāṃ eṣṭavyā bahavaḥ putrāḥ esa avasāṇāviraso o odane sādhyamāne'pi opyante coddhriyante ca au audāsīnyadaśāyāṃ tu auṣasātapabhayāt ka ka ...

"...tivavagā...", "ahaṃ vā kumbhakarṇo vā...", "arhato yā kriyākartuḥ...", "akṣatrārikṛtābhimanyu..." / Ā: "ākṛtigrahaṇā jātiḥ...", "ākāraiśca vyacchedāt...", "ākāṃkṣāsannidhiprāpta...", "ākhyātānāṃ tu vācyo...", "āṃkhījaṇukaṇāṃsa...", "ājñāpaya jñātiviśeṣa...", "ājñātaṃ sa jaṭāyureṣaḥ...", "ātmasthitaṃ guṇaviśeṣa...", "ātmanepadarūpeṇa...", "ātmānamātmanā vetsi...", "ādyameva hi vijñānaṃ...", "ādyūnassan gṛhiṇyeva...", "ārdrakesarasugandhi...", "ādhāratvamiva prāptāḥ...", "ānantyavyabhicārābhyāṃ...", "āpyāyayati mitro'yaṃ...", "ābharamasyābharaṇaṃ...", "ābhāvanodayamananya...", "ābhāso'vagamo vyaktiḥ...", "āyatīgavamāgacchati...", "āyāmiyāminībhoga...", "āyāntyapi na tatpiṇḍaṃ...", "ārūḍho malayācalaṃ...", "ālocanāntācchravaṇe...", "āśuśśiśāno vṛṣabho...", "āśleṣe prathamaṃ kramāt...", "āskandanadalatkunda...", "āsāiaṃaṇāe...", "āstāṃ vidhipadaṃ tāvat..." / I: "iṅgupādapaḥ soyaṃ...", "itassa detya prāptaśrīḥ...", "iti praviśyābhihitāḥ...", "iti prāyobhāvāḥ...", "ito gamiṣyāmyatha...", "ityauṣadhiprasthavilāsi...", "itthaṃ vidijñena puro...", "itthaṃ tayoradhvani...", "idamapyaparaṃ hasta...", "idamandhaṃ tamaḥ kṛtsnaṃ...", "idamamlānamānāyāḥ...", "idamādyaṃ padasthānaṃ...", "indriyairanyathāprāptau...", "iyaṃ ca durvāramahā...", "iyaṃ ca gehe lakṣmīriyaṃ...", "ivaśbdaprayoge tu...", "ihādhītī pūrvaṃ...", "ihāpyanīyamānāyāṃ..." / U: "uktaḥ kramāt dvādaśabheda...", "uktā ṣoḍhaivameṣāpi...", "uktāścatastraḥ prathamāḥ...", "uktāścatastro'tha punaḥ...", "ucyatāṃ sa vacanī...", "ucchiṇasupaḍia kusumaṃ...", "uttāraṇāya jagataḥ...", "uttālālakabhjanāni...", "utphullasthalanalinī...", "udārakīrtaṃrudayaṃ...", "udvejayatyaṅguli...", "unnamayya sakacagrahaṃ...", "unmīlitaṃ tūlikayeva...", "upamānopameyatvaṃ...", "upādhirevaṃ trividhaḥ...", "upāyāmātrānnānātvaṃ...", "upādvaṃ tatpānthāḥ..." / Ū: "ūrumūlacapalekṣaṇaṃ..." / E: "eka iha jīvaloke...", "ekadū asaloṇīa...", "eka eva hi kālo'syāḥ...", "ekātapatraṃ jagataḥ...", "ekā hi jīvnatamānandaḥ...", "ete vayamamī dārāḥ...", "eddahamettatthaṇi ā...", "evamindriyasukhasya...", "evaṃ ḍitthādiśabdānāṃ...", "eṣṭavyā bahavaḥ putrāḥ...", "esa avasāṇāviraso..." / O: "odane sādhyamāne'pi...", "opyante coddhriyante ca..." / AU: "audāsīnyadaśāyāṃ tu...", "auṣasātapabhayāt..." / KA: "ka..."

English (machine translation) (machine translation)

11.p1.4

e dhūmaṃ dhāre kaṇḍūyati na yo marma kattosaṃvaḍaimahaṃ kartṛkarmavyavahitāṃ kartradivacanāstāvat kadalīprakaraṇḍarucira kadā nai saṅgamo bhāvī kanakaphalakasphārajāghanā kanyāratnamayonijanma kanyāntaḥ purameva kapolau lohitāyete kamalamanambhasi kamale kamiśuddhyantu yajvānaḥ karau dhunānā nava kalakkaṇitagarbheṇa kalābhiḥ pṛthagarthābhiḥ kaviḥ sṛcati kāvyāni kassa va ṇa hoi roso kasya nāvanatiṃ kuryāt kasya no kurute mugdhe kaṃbali āla ekaṃ te kkacitsambhāvino bhedāḥ kkacitsvalpe'pyarthe pracura kā tvaṃ śubhe kasya kāryajñaḥ praṣṭavyaḥ kāryakāramabhāvo hi kārakatvaṃ ca pakṣe'smin kālaḥ kālavidāmekaḥ kālātmanamanāśritya kālabhāvādhvagantavyāḥ kālādhvabhāvadeśānāṃ kālānupāti yadrūpaṃ kālo vā viśvarūpātmā kāṣāḥ puṣyanti meghānte kiṃ kirātena yañcake kiṃ gatena nahi yuktaṃ kiñciccheṣaniśātuṣāra kiṃ kassa vāraeṇaṃ kintu svahetossā vyaktiḥ kiṃ dvāri daivahatike kimidānīṃ phalasyaiva kimiva hi madhurāṇāṃ kiyanmānaṃ jalaṃ vipra kucadvandve tanvi dvipa kutsāpraśaṃsātiśayaiḥ kustitatvena kutsyo vā kuto bhavānadhvani kumudāni prayujyante kumudāni nimīlantī kulena kāntyā vayasā kuviāo pasā kuśalaṃ tasyā jīvati kṛtormilekhaṃ śithilatvaṃ kramamāracayya ṭa kramamāracayya ca kramātsadasatāṃ teṣāṃ krameṇa yugapatpūrvaṃ kriyamāṇaṃ tu yatkarma kriyāyāḥ karaṇaṃ tasya kriyākṛtā viśeṣāṇāṃ kriyānimitta saṃsarga kriyābhedāttathaikasmin kriyāmanye tu manyante kriyāyā dyotako nāyaṃ kriyāyāḥ pariniṣpāttiḥ kriyāyāṃ kālontarbhavati kriyāyāsca padārthatvāt kriyāveśeṣajanyānāṃ kriyāveśeṣāḥ saṃghātaiḥ kriyāveśeṣako vā syāt kriyāśabdāstu vividhāḥ kriyāpādhiśca sambhūta krodhaṃ prabho saṃhara kenāsīnaḥ sukhamakaruṇe kkedamanyatra dṛṣṭaṃ cet kaumārī sā bhavedbhāryā kaṃvali āla ekaṃ te ga gaaṇaṃca mattamehaṃ gaṅgāyāṃ ghoṣa ityādau gaccha gacchasi cetkānta gaccheti vaktumicchāmi gatamastaṃ yathārkeṇa gatayā punaḥ pratigavākṣa gatassakālo yatrāsīt gate'rdharātre parimandamandaṃ gandharvapurasurāyudha garbheṣvambhoruhāṇāṃ gandharvamastraṃ tadataḥ gāmadhāsyatkathaṃ nāgaḥ glānicchedikṣutprabodhāya girobhirbrahma vāmaśīḥ guṇaḥ kṛtātmasaṃskāraḥ guṇaṃ śuklādiśabdāstu guṇābhāvena sākāṅkṣaṃ guṇabhūtairavayavaiḥ guṇānāmeva daurātmyāt guṇānuruktāmanurakta guṇānurāgamiśreṇa guṇaikaniyatāstāvat grasamānamivaujāṃsi grahītṛgrahamagrāhyaṃ gehājireṣu navaśālikaṇā gohādyātā saritaṃ gonāsāya niyojitā golāṇaīe tūhe gaurgauḥ kāmadudhā samyak gaurī mā tasya tatyaitāḥ ca cakitahariṇīhārinetra caṭañcaṭiticarmaṇi cañcadbhujabhramita caṃcvagracumbitātāmra candaṇihiekkacalaṇā candrajyotsnāviśada candramāḥ pīyate devaiḥ capalo nirdayaścāsau carmaṇi dvīpinaṃ hanti cayāpacayasaṅghāta caranti caturambhodhi calanto devadattadyāḥ cārutā vapurabhūtaṣayat cittanirvṛtividhāyi cidaṇḍimukhimasjīnāṃ cirakṣiprādibhede ca cirakṣipravyavasthānaṃ cumbanādalakacūrṇa cumbijjaishuttaṃ cyutāminborlekhāṃ cūḍāmaṇiśśiroratna codyacuñcitvamutsṛjya cha chadā ...

… [prat]e dhūmaṃ dhāre; kaṇḍūyati na yo marma; kattosaṃvaḍaimahaṃ; kartṛkarmavyavahitāṃ; kartrādivacanāstāvat; kadalīprakaraṇḍarucira; kadā nu saṅgamo bhāvī; kanakaphalakasphārajaghanā; kanyāratnamayonijanma; kanyāntaḥpurameva; kapolau lohitāyete; kamalamanambhasi kamale; kamiśuddhyantu yajvānaḥ; karau dhunānā nava; kalakkaṇitagarbheṇa; kalābhiḥ pṛthagarthābhiḥ; kaviḥ sṛjati kāvyāni; kassa va ṇa hoi roso; kasya nāvanatiṃ kuryāt; kasya no kurute mugdhe; kambalī āla ekaṃ te; kvacitsambhāvino bhedāḥ; kvacitsvalpe'pyarthe pracura; kā tvaṃ śubhe kasya; kāryajñaḥ praṣṭavyaḥ; kāryakāraṇabhāvo hi; kārakatvaṃ ca pakṣe'smin; kālaḥ kālavidāmekaḥ; kālātmānamanāśritya; kālabhāvādhvagantavyāḥ; kālādhvabhāvadeśānāṃ; kālānupāti yadrūpaṃ; kālo vā viśvarūpātmā; kāśāḥ puṣyanti meghānte; kiṃ kirātena yāñcake; kiṃ gatena na hi yuktaṃ; kiñciccheṣaniśātuṣāra; kiṃ kassa vāraeṇaṃ; kintu svahetossā vyaktiḥ; kiṃ dvāri daivahatake; kimidānīṃ phalasyaiva; kimiva hi madhurāṇāṃ; kiyanmānaṃ jalaṃ vipra; kucadvandve tanvi dvipa; kutsāpraśaṃsātiśayaiḥ; kutsitatvena kutsyo vā; kuto bhavānadhvani; kumudāni prayujyante; kumudāni nimīlanti; kulena kāntyā vayasā; kuviāo pasā; kuśalaṃ tasyā jīvati; kṛtormilekhaṃ śithilatvaṃ; kramamāracayya ṭa; kramamāracayya ca; kramātsadasatāṃ teṣāṃ; krameṇa yugapatpūrvaṃ; kriyamāṇaṃ tu yatkarma; kriyāyāḥ karaṇaṃ tasya; kriyākṛtā viśeṣāṇāṃ; kriyānimittasaṃsarga; kriyābhedāttathaikasmin; kriyāmanye tu manyante; kriyāyā dyotako nāyaṃ; kriyāyāḥ pariniṣpattiḥ; kriyāyāṃ kālo'ntarbhavati; kriyāyāśca padārthatvāt; kriyāviśeṣajanyānāṃ; kriyāviśeṣāḥ saṅghātaiḥ; kriyāviśeṣako vā syāt; kriyāśabdāstu vividhāḥ; kriyopādhiśca sambhūta; krodhaṃ prabho saṃhara; kenāsīnaḥ sukhamakaruṇe; khedamanyatra dṛṣṭaṃ cet; kaumārī sā bhavedbhāryā; kambalī āla ekaṃ te; ga: gaaṇaṃ ca mattamehaṃ; gaṅgāyāṃ ghoṣa ityādau; gaccha gacchasi cetkānta; gaccheti vaktumicchāmi; gatamastaṃ yathārkeṇa; gatayā punaḥ pratigavākṣa; gataḥ sa kālo yatrāsīt; gate'rdharātre parimandamandaṃ; gandharvapurasurāyudha; garbheṣvambhoruhāṇāṃ; gandharvamastraṃ tadataḥ; gāmadhāsyatkathaṃ nāgaḥ; glānicchedikṣutprabodhāya; girobhirbrahmavādinīḥ; guṇaḥ kṛtātmasaṃskāraḥ; guṇaṃ śuklādiśabdāstu; guṇābhāvena sākāṅkṣaṃ; guṇabhūtairavayavaiḥ; guṇānāmeva daurātmyāt; guṇānuraktāmanurakta; guṇānurāgamiśreṇa; guṇaikaniyatāstāvat; grasamānamivaujāṃsi; grahītṛgrahamagrāhyaṃ; gehājireṣu navaśālikaṇā; gohādyātā saritaṃ; gonāsāyai niyojitā; golāṇaīe tūhe; gaurgauḥ kāmadudhā samyak; gaurī mā tasya tatyajaiṣā; ca: cakitahariṇīhārine-tra; caṭañcaṭiticarmaṇi; cañcadbhujabhramita; cañcvagracumbitātāmra; candaṇihiekkacalaṇā; candrajyotsnāviśada; candramāḥ pīyate devaiḥ; capalo nirdayaścāsau; carmaṇi dvīpinaṃ hanti; cayāpacayasaṅghāta; caranti caturambhodhi; calanto devadattādyāḥ; cārutā vapurabhūṣayat; cittanirvṛtividhāyi; cidaṇḍimukhimasjīnāṃ; cirakṣiprādibhede ca; cirakṣipravyavasthānaṃ; cumbanādalakacūrṇa; cumbijjaisuttaṃ; cyutāmindorlekhāṃ; cūḍāmaṇiśśiroratna; codyacuñcitvamutsṛjya; cha: chadā …

English (machine translation) (machine translation)

11.p1.5

balaa dīhia chinnana patatā bahnau ja janāya śuddhāntacarāya jayatyamalakaustubha jahavivgavḍahījai jvalantyedhāṃsi na punaḥ jātaścāyaṃ mukhenduste jātiguṇājjātiguṇe jātimevākṛtatiṃ prāha jijñāsā jāyate boddhuḥ jīvītāśā balavatī ṭha ṭhiamaṭhṭhiaṃ vadīsai ṇa ṇamaha avaḍḍiatuṅgaṃ ṇiadaiadaṃsaguṇakida ta taṭitkhacayatīvāśāḥ tataḥ kumudanāthena tataḥ kirātādhipateḥ tattaducchavasitapītaṃ tatve vā vyatireke vā tathā kartrā niyukteṣu tathāhi gatāyāṃ parihāsa tathāhi raiti yaścūte tathaiva jātiyukteti tathopalakṣaṇe jātau tadabhivyañcikā yatra tadaṃśagrahaṇe tasya tadāgame tatpritīteḥ tadevāstu pramāṇaṃ vā tadetkākātālīyaṃ tapaḥ śrutaṃ ca yoniśca tatprayogāvaseyatvāt tamanyagacchatprathamaḥ tamasya lokayantrasya tamātitheyī bahumāna tayā vibhajyamāno'sau tasmātkārakacakreṇa tasmātkriyāntarābhāvāt tasmātpūrvākṣasampāte tasmādatsakṛdabhivyaktā tasmādasminnabhivyaktā tasmādagaunivṛttaṃ tat tasmai himādreḥ prayatāṃ tasmin kṣaṇe pauravilā tasyāḥ prakāmaṃ priya tasyaiva vācyatābhāva tatsvabhāvaviśeṣatvāt taha kamalakkamalacando taṃ viniṣpiṣya kākutsthā tvaṃ jīvitaṃ tvamasi tvanmukhaṃ tvanmukhamiva tvamahanīva nibarhaya tvameva havyaṃ hotā ca tātparyameva vacasi tāmbūlabahalaraktaḥ tābhyāmutpādito vatsaḥ tāmasmadarthe yuṣmābhiḥ tālā jāanti guṇā tālaiśśiñjidvalayasubhagaiḥ tāvadeva viniścitya tāsāṃ mukhairāsava tāṃ pulomatanayā tāṃ pratyabhivyakta tyāgarūpaṃ prahātavye tigma dhāma ciraṃ cakāsti tridhopasarjanaṃ tredhā tīrtheṣu sattasu dvija tīvraḥ pratāpo madhuraṃ tubga aḍhaubjharamuhale turaṅgakāntāmukha tuṣāraleśākulitotpalā tuhaasamaṃ sohaggaṃ teñciajīāteñce tenādribandho vavṛdhe tenānvitābhidhānaṃ hi te pucchijjahi pattahi te'mī kriyā ca kālaśca teṣāmuñcāvacārtha teṣāṃ na dravyaparyantā te himālayamāmantrya taiśśarīraṃ ca vākyānāṃ tekṣṇayagauravakāṭhinya da daṇḍādaṇḍi na kurvanti dattamāttamadanaṃ dayitena dattānandāḥ prajānāṃ dantojvalāsu vimalopala daśaraśmiśatopamadyutiṃ dātuṃ vā prabhavasi māṃ dātuḥ sthāturdviṣāṃ dānaṃ vittādṛtaṃ vācaḥ diḍvnātaṅgaghaṭāvibhakta diṇihadivaṭṭhaho iti dināni rātrayaḥ pakṣa dilīpānantaraṃ rājye divākarakarālāta durvacaṃ tvadatha māsma dūi tumaṃ viaṇiuṇā dṛṣṭiryatra yadā tvasyāḥ deāpasi aṇivattasu devadattādikutsāyāṃ dehenevātmanastasmāt daityādipaprāṇamuṣāṃ daivādapatramacchāyaṃ dravyamātrasya tacu preṣa dravyātmāpi ca yaḥ kālaḥ dvandvo yāvadbhirārabdhaḥ dvayī sattā padārthānāṃ dviradamadajalaughāsāra dviṣṭho'pyasau parārtha dha dhanyāsstha yāḥ kathayataḥ dhātuprakaraṇāddhātuḥ dhātossadhanayogasya dhūpoṣmaṇā tyājitaṃ dhṛtahetiraṣyadhṛta dhṛtiḥ kṣamā damaśśaicaṃ na na kevaleha prakṛtiḥ na ca sāmpratikī kutsā na dānena na mānena nanvātmanīyasāmānye na nīnamasti no'śvaḥ na prasādamucitaṃ gamitā namastuṅgaśiracumbi na mīlayati madmāni na ruṇātsīndrigrāmaṃ na saṅghayāmāsa mahā navajaladharassnnaddho'yaṃ na vimuñceti sāmarthyaṃ navo navo bhavati na so'sti rurucire na sostu pratyayo na hi gāmānayetyādau na hi ḍitthatvasāmānyaṃ nāma yasyābhi nāmāpi strīti saṃhlādi nighātādivyavasthārthaṃ nijanayanapratibimbaiḥ nityaṃ viśiṣṭa evārthe nirdiṣṭaviṣayaṃ kiñcit nardhāraṇe vibhakteḥ yaḥ nipīyamānastabakā nimittakemityatra nirmālyaṃ nayanaśriyaḥ niyataṃ sādhanaṃ sādhye naniyantṛgatibhedena nirapekṣaprayoge yā nirīkṣyasaṃrambhanirasta nivāryatāmāli kimapya nirvāṇabhūyiṣṭhamathāsya nirvyāpārasya nanvasya nirvikalpakavelāyāṃ niveditaṃ niśvasitena niśāmukhe pradoṣe ca niṣpannamātre kartṛtvaṃ nisargabhinnāspadaṃ nīpānāndolayanneva nīhārajālamalinaḥ nīnamunnamati yajvanāṃ nṛpasutamabhitaḥ naite sukhasya jānanti naisargikī pa pakkānnaṃvi rājaindra paḍipakkhamantupuñje patayālūni ceṣṭāsu patyuśśiraścandrakalā padajātaṃ śrutaṃ sarvaṃ padaṃ tadvantamevārthaṃ padamabhyadhikā padamiha trividhaṃ padādapi tadāyatta pade pade kūbariṇaḥ padairevānvitasvārtha papasāarūpasodhaṇa paparaspareṇa spṛhaṇīya parārthe yaḥ pūḍāṃ parāvaravibhāgārthaṃ parimlānaṃ pīnastanajaghana parikṣate vakṣasi pallavibhaṃ pivaakara pallavopamitisāmya paśyataḥ śvaitimaṃ papaśyatyanugataṃ rūpaṃ pākaṃ hi pacirevāha pātā ..

[Pratīka index continued:] balaa dīhia chinnana patatā; bahnau ja; janāya śuddhāntacarāya; jayatyamalakaustubha; jahavivgavḍahījai; jvalantyedhāṃsi na punaḥ; jātaścāyaṃ mukhenduste; jātiguṇājjātiguṇe; jātimevākṛtatiṃ prāha; jijñāsā jāyate boddhuḥ; jīvītāśā balavatī; ṭha; ṭhiamaṭhṭhiaṃ vadīsai; ṇa; ṇamaha avaḍḍiatuṅgaṃ; ṇiadaiadaṃsaguṇakida; ta; taṭitkhacayatīvāśāḥ; tataḥ kumudanāthena; tataḥ kirātādhipateḥ; tattaducchavasitapītaṃ; tatve vā vyatireke vā; tathā kartrā niyukteṣu; tathāhi gatāyāṃ parihāsa; tathāhi raiti yaścūte; tathaiva jātiyukteti; tathopalakṣaṇe jātau; tadabhivyañcikā yatra; tadaṃśagrahaṇe tasya; tadāgame tatpritīteḥ; tadevāstu pramāṇaṃ vā; tadetkākātālīyaṃ; tapaḥ śrutaṃ ca yoniśca; tatprayogāvaseyatvāt; tamanyagacchatprathamaḥ; tamasya lokayantrasya; tamātitheyī bahumāna; tayā vibhajyamāno'sau; tasmātkārakacakreṇa; tasmātkriyāntarābhāvāt; tasmātpūrvākṣasampāte; tasmādatsakṛdabhivyaktā; tasmādasminnabhivyaktā; tasmādagaunivivṛttaṃ tat; tasmai himādreḥ prayatāṃ; tasmin kṣaṇe pauravilā; tasyāḥ prakāmaṃ priya; tasyaiva vācyatābhāva; tatsvabhāvaviśeṣatvāt; taha kamalakkamalacando; taṃ viniṣpiṣya kākutsthā; tvaṃ jīvitaṃ tvamasi; tvanmukhaṃ tvanmukhamiva; tvamahanīva nibarhaya; tvameva havyaṃ hotā ca; tātparyameva vacasi; tāmbūlabahalaraktaḥ; tābhyāmutpādito vatsaḥ; tāmasmadarthe yuṣmābhiḥ; tālā jāanti guṇā; tālaiśśiñjidvalayasubhagaiḥ; tāvadeva viniścitya; tāsāṃ mukhairāsava; tāṃ pulomatanayā; tāṃ pratyabhivyakta; tyāgarūpaṃ prahātavye; tigma dhāma ciraṃ cakāsti; tridhopasarjanaṃ tredhā; tīrtheṣu sattasu dvija; tīvraḥ pratāpo madhuraṃ; tubga aḍhaubjharamuhale; turaṅgakāntāmukha; tuṣāraleśākulitotpalā; tuhaasamaṃ sohaggaṃ; teñciajīāteñce; tenādribandho vavṛdhe; tenānvitābhidhānaṃ hi; te pucchijjahi pattahi; te'mī kriyā ca kālaśca; teṣāmuñcāvacārtha; teṣāṃ na dravyaparyantā; te himālayamāmantrya; taiśśarīraṃ ca vākyānāṃ; tekṣṇayagauravakāṭhinya; da; daṇḍādaṇḍi na kurvanti; dattamāttamadanaṃ dayitena; dattānandāḥ prajānāṃ; dantojvalāsu vimalopala; daśaraśmiśatopamadyutiṃ; dātuṃ vā prabhavasi māṃ; dātuḥ sthāturdviṣāṃ; dānaṃ vittādṛtaṃ vācaḥ; diḍvnātaṅgaghaṭāvibhakta; diṇihadivaṭṭhaho iti; dināni rātrayaḥ pakṣa; dilīpānantaraṃ rājye; divākarakarālāta; durvacaṃ tvadatha māsma; dūi tumaṃ viaṇiuṇā; dṛṣṭiryatra yadā tvasyāḥ; deāpasi aṇivattasu; devadattādikutsāyāṃ; dehenevātmanastasmāt; daityādipaprāṇamuṣāṃ; daivādapatramacchāyaṃ; dravyamātrasya tacu preṣa; dravyātmāpi ca yaḥ kālaḥ; dvandvo yāvadbhirārabdhaḥ; dvayī sattā padārthānāṃ; dviradamadajalaughāsāra; dviṣṭho'pyasau parārtha; dha; dhanyāsstha yāḥ kathayataḥ; dhātuprakaraṇāddhātuḥ; dhātossadhanayogasya; dhūpoṣmaṇā tyājitaṃ; dhṛtahetiraṣyadhṛta; dhṛtiḥ kṣamā damaśśaicaṃ; na; na kevaleha prakṛtiḥ; na ca sāmpratikī kutsā; na dānena na mānena; nanvātmanīyasāmānye; na nīnamasti no'śvaḥ; na prasādamucitaṃ gamitā; namastuṅgaśiracumbi; na mīlayati madmāni; na ruṇātsīndrigrāmaṃ; na saṅghayāmāsa mahā; navajaladharassnnaddho'yaṃ; na vimuñceti sāmarthyaṃ; navo navo bhavati; na so'sti rurucire; na sostu pratyayo; na hi gāmānayetyādau; na hi ḍitthatvasāmānyaṃ; nāma yasyābhi; nāmāpi strīti saṃhlādi; nighātādivyavasthārthaṃ; nijanayanapratibimbaiḥ; nityaṃ viśiṣṭa evārthe; nirdiṣṭaviṣayaṃ kiñcit; nardhāraṇe vibhakteḥ yaḥ; nipīyamānastabakā; nimittakemityatra; nirmālyaṃ nayanaśriyaḥ; niyataṃ sādhanaṃ sādhye; naniyantṛgatibhedena; nirapekṣaprayoge yā; nirīkṣyasaṃrambhanirasta; nivāryatāmāli kimapya; nirvāṇabhūyiṣṭhamathāsya; nirvyāpārasya nanvasya; nirvikalpakavelāyāṃ; niveditaṃ niśvasitena; niśāmukhe pradoṣe ca; niṣpannamātre kartṛtvaṃ; nisargabhinnāspadaṃ; nīpānāndolayanneva; nīhārajālamalinaḥ; nīnamunnamati yajvanāṃ; nṛpasutamabhitaḥ; naite sukhasya jānanti; naisargikī; pa; pakkānnaṃvi rājaindra; paḍipakkhamantupuñje; patayālūni ceṣṭāsu; patyuśśiraścandrakalā; padajātaṃ śrutaṃ sarvaṃ; padaṃ tadvantamevārthaṃ; padamabhyadhikā; padamiha trividhaṃ; padādapi tadāyatta; pade pade kūbariṇaḥ; padairevānvitasvārtha; papasāarūposodhaṇa; paparaspareṇa spṛhaṇīya; parārthe yaḥ pūḍāṃ; parāvaravibhāgārthaṃ; parimlānaṃ pīnastanajaghana; parikṣate vakṣasi; pallavibhaṃ pivaakara; pallavopamitisāmya; paśyataḥ śvaitimaṃ; papaśyatyanugataṃ rūpaṃ; pākaṃ hi pacirevāha; pātā [..]

English (machine translation) (machine translation)

11.p1.6

vāsiṣviti pāyādvo racitakramaḥ piasaṅgamakiṃvahi piṇḍasarvagatatve tu piṇḍenāsīdasañjāte pipipriya sasasvayaṃ papibatu madhu sugandhīni pibanmadhu yathakāmaṃ paputrasya janmini .yathā papunargrahītuṃ niyamaḥ punarapi sulabhaṃ tapaḥ purāṇaṃ mānavo dharmaḥ purīmavaskanda lunīhi papuṣpaṃ pravālopahitaṃ pūrvottarairyadā bhāvaiḥ prakāmadhavalaṃ yasyāḥ prakṛtipratyayāveva prakṛtipratyayau tredhā prakṛtipratyayau brūtaḥ prakṛtipratyayau yadvat prakṛtiḥ prātipadika prakṛtiṣṣṭaprakāraiṣā prakṛtissādhanānāṃ prakṛtyarthaviśeṣṭo yaḥ prakṛtyādivibhāgena prakṛtyucchedasambhūtaṃ prakṛṣṭa iti śuklādi pratipattirguṇānāṃ tu pratipādyo nivartyaśca pratīcchatyāśokīṃ pratītibhedādbhedastu pratīyamānaṃ punaḥ pratyakṣaṃ na ca niṣkṛṣṭaṃ pratyagronmeśajihmā pratyuktāparabhāvaścet pradhānakarmaṇākhyeye pradhānaguṇabhāvena prapradhānaṃ taṃ prāhurthaṃ praparāpasamanvava prayuktasatkāraviśeṣa prayogapratipattibhyāṃ prayogārheṣu siddhassn pravartayati kālo'pi pravṛttiḥ puruṣasyāsti praśāntadharmābhibhavaḥ prasannadikpāṃsuvivikta prasannāḥ kāntihāriṇyaḥ prasiddhapadasāmānā prasīda viśrāmyatu prāganyataśśaktilābhāt prātaḥ pratyuṣūyoḥ snāti prātilombānuloma prāthamyādabhidhātṛtvāt prāptaśrīreṣa kasmāt |

vāsiṣviti; pāyādvo racitakramaḥ; piasaṅgamakiṃvahi; piṇḍasarvagatatve tu; piṇḍenāsīdasañjāte; pipipriya sasasvayaṃ; papibatu madhu sugandhīni; pibanmadhu yathakāmaṃ; paputrasya janmini yathā; papunargrahītuṃ niyamaḥ; punarapi sulabhaṃ tapaḥ; purāṇaṃ mānavo dharmaḥ; purīmavaskanda lunīhi; papuṣpaṃ pravālopahitaṃ; pūrvottarairyadā bhāvaiḥ; prakāmadhavalaṃ yasyāḥ; prakṛtipratyayāveva; prakṛtipratyayau tredhā; prakṛtipratyayau brūtaḥ; prakṛtipratyayau yadvat; prakṛtiḥ prātipadika; prakṛtiṣṣṭaprakāraiṣā; prakṛtissādhanānāṃ; prakṛtyarthaviśeṣṭo yaḥ; prakṛtyādivibhāgena; prakṛtyucchedasambhūtaṃ; prakṛṣṭa iti śuklādi; pratipattirguṇānāṃ tu; pratipādyo nivartyaśca; pratīcchatyāśokīṃ; pratītibhedādbhedastu; pratīyamānaṃ punaḥ; pratyakṣaṃ na ca niṣkṛṣṭaṃ; pratyagronmeśajihmā; pratyuktāparabhāvaścet; pradhānakarmaṇākhyeye; pradhānaguṇabhāvena; prapradhānaṃ taṃ prāhurthaṃ; praparāpasamanvava; prayuktasatkāraviśeṣa; prayogapratipattibhyāṃ; prayogārheṣu siddhassn; pravartayati kālo'pi; pravṛttiḥ puruṣasyāsti; praśāntadharmābhibhavaḥ; prasannadikpāṃsuvivikta; prasannāḥ kāntihāriṇyaḥ; prasiddhapadasāmānā; prasīda viśrāmyatu; prāganyataśśaktilābhāt; prātaḥ pratyuṣūyoḥ snāti; prātilombānuloma; prāthamyādabhidhātṛtvāt; prāptaśrīreṣa kasmāt

English (machine translation) (machine translation)

11.p1.7

prāleyādrerupataṭaṃ priyaṃvadān pratpamatha prema paśyati bhayānti pha phanamatha cana appakuvi phalāṃśe bhāvanāyāśca ba badhnannaṅgeṣu romāñcaṃ bahalatamāhaarāī bibhratau madhuratāmati bījakāleṣu sadbuddhā budhavyāpāra evaiṣaḥ buddhissyādabhisambandhāt buddhvedameva bhagavān bha bhaktiprahvāya dātuṃ bhamadhammia vīsaddho bhavatādbhavato matiśśubhā bhavatu samadanārata bhavatu ruṣu kaṭhorā bhavatu viditametat bhavatu viditaṃ śabdāḥ bhavatsambhāvanotthāya bhavādṛśāścedadhikurvate bhaviṣyatyanyajātāyāṃ bhavedabhīṣmamadroṇaṃ bhavedyadi viśeṣaikaviṣayaṃ bhāgairanarthakairbhinnāḥ bhāvarūpaṃ tu yatkarma bhinnakaṇṭhadhvanirdhīraiḥ bhūtādayo mahābhedāḥ bhūtānāṃ prāṇinaḥ śreṣṭhāḥ bhūyātteṣāṃ kule janma bhedānākāṃkṣatasyasya bhrukuṭirāracitā gatāṃ bhremurvavalgurnanṛtuḥ ma magadheṣu stanai pīnau maśnāmi kauravaśataṃ madanāhia kuṭumbi madapramadaharṣeṣu madastrutiśyāmitagaṇḍa mandaṃ mandaṃ nudati pavanaḥ madhudvirephaḥ kusumaika madhupṛṣatpiṅgāḥ manasijacaitrarathaṃ manyate na tṛṇāyāpi manye śaṃke dhruvaṃ prāyaḥ mahatvaṃ saṅghabhāvaṃ ca mahilattāṇa ṇivvāhi mahuehi kiṃ vipatthia māgaccha pramadāpriya mānabhaṅgapaṭunā surate mā punastamabhisīsara mā bhavantamanalaḥ pavano vā mā bhaiśśaśāṃka mama śīthuni māyendrajālaprākhyo'yaṃ milantyāśāsu jīmūtāḥ mīmāṃsase na śāstrāṇi mīlañcakṣurvijihya śruti mukhapaṃkajaraṃge'smin mukhena sā padmasugandhinā mugdhāmajātarajasaṃ musalakṣepahuṃkāra . . .

prāleyādrerupataṭaṃ; priyaṃvadān; pratpamatha; prema paśyati bhayānti; pha; phanamatha cana; appakuvi; phalāṃśe bhāvanāyāśca; ba; badhnannaṅgeṣu romāñcaṃ; bahalatamāhaarāī; bibhratau madhuratāmati; bījakāleṣu sadbuddhā; budhavyāpāra evaiṣaḥ; buddhissyādabhisambandhāt; buddhvedameva bhagavān; bha; bhaktiprahvāya dātuṃ; bhamadhammia vīsaddho; bhavatādbhavato matiśśubhā; bhavatu samadanārata; bhavatu ruṣu kaṭhorā; bhavatu viditametat; bhavatu viditaṃ śabdāḥ; bhavatsambhāvanotthāya; bhavādṛśāścedadhikurvate; bhaviṣyatyanyajātāyāṃ; bhavedabhīṣmamadroṇaṃ; bhavedyadi viśeṣaikaviṣayaṃ; bhāgairanarthakairbhinnāḥ; bhāvarūpaṃ tu yatkarma; bhinnakaṇṭhadhvanirdhīraiḥ; bhūtādayo mahābhedāḥ; bhūtānāṃ prāṇinaḥ śreṣṭhāḥ; bhūyātteṣāṃ kule janma; bhedānākāṃkṣatasyasya; bhrukuṭirāracitā gatāṃ; bhremurvavalgurnanṛtuḥ; ma; magadheṣu stanai pīnau; maśnāmi kauravaśataṃ; madanāhia kuṭumbi; madapramadaharṣeṣu; madastrutiśyāmitagaṇḍa; mandaṃ mandaṃ nudati pavanaḥ; madhudvirephaḥ kusumaika; madhupṛṣatpiṅgāḥ; manasijacaitrarathaṃ; manyate na tṛṇāyāpi; manye śaṃke dhruvaṃ prāyaḥ; mahatvaṃ saṅghabhāvaṃ ca; mahilattāṇa ṇivvāhi; mahuehi kiṃ vipatthia; māgaccha pramadāpriya; mānabhaṅgapaṭunā surate; mā punastamabhisīsara; mā bhavantamanalaḥ pavano vā; mā bhaiśśaśāṃka mama śīthuni; māyendrajālaprākhyo'yaṃ; milantyāśāsu jīmūtāḥ; mīmāṃsase na śāstrāṇi; mīlañcakṣurvijihya śruti; mukhapaṃkajaraṃge'smin; mukhena sā padmasugandhinā; mugdhāmajātarajasaṃ; musalakṣepahuṃkāra . . .

English (machine translation) (machine translation)

11.p1.8

mūlajālamadhibhoktṛ mūle kaṇṭakasantatiḥ maivaṃ khaṇḍādyabhivyaktaṃ maugdhyaprāgalbhyamādhyāsthya maulikāravistāri ya ya ātmanepadādbhedaḥ ya ete yajvānaḥ prathita yajñāṃgayonitvamapekṣya yañca vṛttivikalpādi yañca ko'yamiti praśne yajeta dadyājjuhuyāt yataḥ padārthāvākyārtha yattālīdalapākapāṇḍu yatpādapaṃkajarajaḥ pari yatrāpi tatkriyāyogaḥ yathā'nekamapi ktānta yathā nṛpāṇāṃ praṇaya yathā ca bhāgāḥ pacateḥ yathā gauriti saṅghātaḥ yathā rājño niyayukteṣu yathā bhūtendriyotpādyāṃ yathā vidhyāntaparyantaḥ yathā yathā sannidhānaṃ yathārthena pramāṇena yathendriyagato bhedaḥ yathaiva sannidhau tasya yathopapatticchilanā yadasajjāyate sadvā yadavakraṃ vacaśśāstre yadabhiprāyasarvasvaṃ yadapyekaṃ padaṃ dṛṣṭaṃ yadyadākāṃkṣitaṃ yogyaṃ yadābhidhānasāmarthyaṃ yadi tvaṃ manyase tena yadi me vallabhā dūtī yadeva rocate mahyaṃ yadyetau vyādhitau syātāṃ yadyodanona paktavyaḥ yaśca nimbaṃ paraśunā yaścāpakarṣaparyantaṃ yaścobhayossamo doṣaḥ yasmādanardhāṇi hatāni yasyārthāstasya mitrāṇi yāceha vṛttistatsūtra yā'pekṣā yañja sāmarthyaṃ yāvatsiddhamasiddhaṃ vā yā sāmānyāśrayā saṃjñā yugapannanusaṃvittiḥ yuṣmacchāsanalaṅganāyasi yena dhvastamanobhavena yenānvitābhidhānaṃ ca ye punaḥ kalpitāneka yeṣāmartheṣu sāmānyaṃ yeṣāṃ prāṇivadhaḥ krīḍā yo'bhūdityādikaśśabdaḥ yo'rthaḥ pratīyate yasmāt yoratthaṇīye bahuṇo yohi dīrghāsitākṣasya yaṃ sarvaśailāḥ parikalpya ra raikiraṇāṇuggāhi rajaujuṣe janmati satva ratnacchāyāvyatikaramiva ratāntakālakāntasrī ratyādayo'rdhaśata ratyādayo yadi rasāḥ rāgakāntanayaneṣu rāmāya puṇyamahase rūḍhyā yatra sadardhopi rūpaṃ tadojasvi tadeva re hasta dakṣiṇa mṛtasya rociṣṇu kāñcanacayāśu roṣoveśādābhimukhyena la laivappaḍavi ududuttha aviapphau bīuduhu lakṣmaṇānugato rāmaḥ lāvaṇānugato rāmaḥ lāvaṇyasindhuraparaivahi lākṣāgṛhānalaviṣānna līlāsmitena śucinā lokayātrābhayaṃ lajjā saukikānāṃ hi sādhūnāṃ va vayassa tumaṃpi theva vañjamahavvie ekkā varṇaprakarṣe sati karṇikāraṃ vadata vadata satyaṃ rūpaṃ vadhūśabdena tu diśāṃ vanyaṃ phalaṃ cārtavamāha vapuṣā parameṇa bhūdharāṇāṃ vayaṃ tathā nāma yathāttha valgūyati na yo'sādhuṃ vavasāaaraipaoso vaṣṭibhāgurirallopaṃ vastupalakṣaṇaṃ yatra vyaktereva padārthatvaṃ vyatiṣaktarthābudhyā hi vyapagataghanapaṭalaṃ vyavahārāttu śabdārtha vyastayāmapi saṃpūrṇaiḥ vā onavuvnapajimu vākyarthamātra eteṣāṃ vākyarthāmitaye teṣāṃ vākyartho lakṣyamāṇo hi vāgarthāviva saṃpṛktau vāgrūpatā cedutakrāmet vācakatvaṃ nipātānāṃ vācyasyārthasya vākyārthe vācyāviśeṣāḥ pratyāyyāḥ vāṇidhamo ḍiañcaruṇastrao vikalpayonayaśśabdāḥ vikasanti kadambāni vitrastaśatruḥ spṛhayālu viditaṃ vo yathā svārthā vidhāvanāśrite sādhyaḥ vidhau kṛtamatikramya vinātmarūpagrahaṇāt vinodamicchannatha vipatpratīkārapareṇa vipadi dhairyamathā vipakṣamakhilīkṛtya vippaapi āpuāṇiṇā vipulataranitambaṃ bhoga vibhaktyartho'tha vṛtyarthaḥ vibhaktivṛtyarthavatoḥ vibhūṣaṇodbhāsi viviktadīrghikodyāna viśeṣyaṃ nābhidhā gacchet viśeṣakarmasaṃbandhe viśeṣaśśrūyamāṇopi viṣavṛkṣo'pi saṃvardhya vihārāhārasaṃhāra visṛṣṭagādadharāt vrateṣu goṣṭhīprekṣāsu vṛttiṃ vartayatāmevaṃ vīrādbhutādiṣu ca yeha vrīhistambakariḥ kṣetre vedādguruniyogādvā vevirasiṇṇakaraṃguli vevāvallaciudeddha vaidarbhanirdiṣṭamasau śa śaktimātrāsamūhasya śataṃ vārānuktaḥ priya śabde tāṃ jātiṃ śabdamevā śabdopahitarūpāṃstān śayāne śerate rātrau śayyante hataśāyikāḥ śaraddhemantayoranyat śalyamapi sphuradantaṃ śalākāparyabhidyutaṃ śaśaṃsa tasmai praṇipatya śaśinamasūta prīcī śāṭakaścenna pātavyaḥ śastyai vo'stu kapāla śyāmalāḥ prāvṛṣeṇyābhiḥ śikhaṇḍimaṇḍālārabdha śikhariṇikkanunāma kiyat śikhicchadacchatrapatatra śilāghanai rnākasadāṃ śūdraiva bhāryā śūdrasya śṛṅgāravīrūṇādbhuta śrīmallatābhavanamoṣadhayaḥ śrotuśca pratipannatvaṃ śailaissandhayatisma śailairbandhayatisma ṣa ṣaṣṭhyābhāvādasatvokteḥ ṣaṣṭhyābhāvādasatvāñca sa sa eva kālaḥ kārtsnyena sakhyā vā nāyikāyā vā saṅgrāmeṣu caratyeṣaḥ sañcaṃcia caratyeṣaḥ sañcaṃdhannādhannājāta sa jahāra tayormadhye saṇiaṃvañca kisoari sattā lakṣaṇamanyetu satvātmanāmamaladharma satu dravyādvibhinno vā sa te priyaścet subhagaḥ sadṛśaṃ triṣu liṅgeṣu sadyaḥ pravālodgama .

"mūlajālamadhibhoktṛ…", "mūle kaṇṭakasantatiḥ…", "maivaṃ khaṇḍādyabhivyaktaṃ…", "maugdhyaprāgalbhyamādhyāsthya…", "maulikāravistāri…"; ya: "ya ātmanepadādbhedaḥ…", "ya ete yajvānaḥ prathita…", "yajñāṃgayonitvamapekṣya…", "yañca vṛttivikalpādi…", "yañca ko 'yamiti praśne…", "yajeta dadyājjuhuyāt…", "yataḥ padārthāvākyārtha…", "yattālīdalapākapāṇḍu…", "yatpādapaṃkajarajaḥ pari…", "yatrāpi tatkriyāyogaḥ…", "yathā 'nekamapi ktānta…", "yathā nṛpāṇāṃ praṇaya…", "yathā ca bhāgāḥ pacateḥ…", "yathā gauriti saṅghātaḥ…", "yathā rājño niyayukteṣu…", "yathā bhūtendriyotpādyāṃ…", "yathā vidhyāntaparyantaḥ…", "yathā yathā sannidhānaṃ…", "yathārthena pramāṇena…", "yathendriyagato bhedaḥ…", "yathaiva sannidhau tasya…", "yathopapatticchilanā…", "yadasajjāyate sadvā…", "yadavakraṃ vacaśśāstre…", "yadabhiprāyasarvasvaṃ…", "yadapyekaṃ padaṃ dṛṣṭaṃ…", "yadyadākāṃkṣitaṃ yogyaṃ…", "yadābhidhānasāmarthyaṃ…", "yadi tvaṃ manyase tena…", "yadi me vallabhā dūtī…", "yadeva rocate mahyaṃ…", "yadyetau vyādhitau syātāṃ…", "yadyodanona paktavyaḥ…", "yaśca nimbaṃ paraśunā…", "yaścāpakarṣaparyantaṃ…", "yaścobhayossamo doṣaḥ…", "yasmādanardhāṇi hatāni…", "yasyārthāstasya mitrāṇi…", "yāceha vṛttistatsūtra…", "yā 'pekṣā yañja sāmarthyaṃ…", "yāvatsiddhamasiddhaṃ vā…", "yā sāmānyāśrayā saṃjñā…", "yugapannanusaṃvittiḥ…", "yuṣmacchāsanalaṅganāyasi…", "yena dhvastamanobhavena…", "yenānvitābhidhānaṃ ca…", "ye punaḥ kalpitāneka…", "yeṣāmartheṣu sāmānyaṃ…", "yeṣāṃ prāṇivadhaḥ krīḍā…", "yo 'bhūdityādikaśśabdaḥ…", "yo 'rthaḥ pratīyate yasmāt…", "yoratthaṇīye bahuṇo…", "yohi dīrghāsitākṣasya…", "yaṃ sarvaśailāḥ parikalpya…"; ra: "raikiraṇāṇuggāhi…", "rajaujuṣe janmati satva…", "ratnacchāyāvyatikaramiva…", "ratāntakālakāntasrī…", "ratyādayo 'rdhaśata…", "ratyādayo yadi rasāḥ…", "rāgakāntanayaneṣu…", "rāmāya puṇyamahase…", "rūḍhyā yatra sadardhopi…", "rūpaṃ tadojasvi tadeva…", "re hasta dakṣiṇa mṛtasya…", "rociṣṇu kāñcanacayāśu…", "roṣoveśādābhimukhyena…"; la: "laivappaḍavi ududuttha aviapphau bīuduhu…", "lakṣmaṇānugato rāmaḥ…", "lāvaṇānugato rāmaḥ…", "lāvaṇyasindhuraparaivahi…", "lākṣāgṛhānalaviṣānna…", "līlāsmitena śucinā…", "lokayātrābhayaṃ lajjā…", "saukikānāṃ hi sādhūnāṃ…"; va: "vayassa tumaṃpi theva…", "vañjamahavvie ekkā…", "varṇaprakarṣe sati karṇikāraṃ…", "vadata vadata satyaṃ rūpaṃ…", "vadhūśabdena tu diśāṃ…", "vanyaṃ phalaṃ cārtavamāha…", "vapuṣā parameṇa bhūdharāṇāṃ…", "vayaṃ tathā nāma yathāttha…", "valgūyati na yo 'sādhuṃ…", "vavasāaaraipaoso…", "vaṣṭibhāgurirallopaṃ…", "vastupalakṣaṇaṃ yatra…", "vyaktereva padārthatvaṃ…", "vyatiṣaktarthābudhyā hi…", "vyapagataghanapaṭalaṃ…", "vyavahārāttu śabdārtha…", "vyastayāmapi saṃpūrṇaiḥ…"; vā: "onavuvnapajimu…", "vākyarthamātra eteṣāṃ…", "vākyarthāmitaye teṣāṃ…", "vākyartho lakṣyamāṇo hi…", "vāgarthāviva saṃpṛktau…", "vāgrūpatā cedutakrāmet…", "vācakatvaṃ nipātānāṃ…", "vācyasyārthasya vākyārthe…", "vācyāviśeṣāḥ pratyāyyāḥ…", "vāṇidhamo ḍiañcaruṇastrao…", "vikalpayonayaśśabdāḥ…", "vikasanti kadambāni…", "vitrastaśatruḥ spṛhayālu…", "viditaṃ vo yathā svārthā…", "vidhāvanāśrite sādhyaḥ…", "vidhau kṛtamatikramya…", "vinātmarūpagrahaṇāt…", "vinodamicchannatha…", "vipatpratīkārapareṇa…", "vipadi dhairyamathā…", "vipakṣamakhilīkṛtya…", "vippaapi āpuāṇiṇā…", "vipulataranitambaṃ bhoga…", "vibhaktyartho 'tha vṛtyarthaḥ…", "vibhaktivṛtyarthavatoḥ…", "vibhūṣaṇodbhāsi…", "viviktadīrghikodyāna…", "viśeṣyaṃ nābhidhā gacchet…", "viśeṣakarmasaṃbandhe…", "viśeṣaśśrūyamāṇopi…", "viṣavṛkṣo 'pi saṃvardhya…", "vihārāhārasaṃhāra…", "visṛṣṭagādadharāt…", "vrateṣu goṣṭhīprekṣāsu…", "vṛttiṃ vartayatāmevaṃ…", "vīrādbhutādiṣu ca yeha…", "vrīhistambakariḥ kṣetre…", "vedādguruniyogādvā…", "vevirasiṇṇakaraṃguli…", "vevāvallaciudeddha…", "vaidarbhanirdiṣṭamasau…"; śa: "śaktimātrāsamūhasya…", "śataṃ vārānuktaḥ priya…", "śabde tāṃ jātiṃ śabdamevā…", "śabdopahitarūpāṃstān…", "śayāne śerate rātrau…", "śayyante hataśāyikāḥ…", "śaraddhemantayoranyat…", "śalyamapi sphuradantaṃ…", "śalākāparyabhidyutaṃ…", "śaśaṃsa tasmai praṇipatya…", "śaśinamasūta prīcī…", "śāṭakaścenna pātavyaḥ…", "śastyai vo 'stu kapāla…", "śyāmalāḥ prāvṛṣeṇyābhiḥ…", "śikhaṇḍimaṇḍālārabdha…", "śikhariṇikkanunāma kiyat…", "śikhicchadacchatrapatatra…", "śilāghanai rnākasadāṃ…", "śūdraiva bhāryā śūdrasya…", "śṛṅgāravīrūṇādbhuta…", "śrīmallatābhavanamoṣadhayaḥ…", "śrotuśca pratipannatvaṃ…", "śailaissandhayatisma…", "śailairbandhayatisma…"; ṣa: "ṣaṣṭhyābhāvādasatvokteḥ…", "ṣaṣṭhyābhāvādasatvāñca…"; sa: "sa eva kālaḥ kārtsnyena…", "sakhyā vā nāyikāyā vā…", "saṅgrāmeṣu caratyeṣaḥ…", "sañcaṃcia caratyeṣaḥ…", "sañcaṃdhannādhannājāta…", "sa jahāra tayormadhye…", "saṇiaṃvañca kisoari…", "sattā lakṣaṇamanyetu…", "satvātmanāmamaladharma…", "satu dravyādvibhinno vā…", "sa te priyaścet subhagaḥ…", "sadṛśaṃ triṣu liṅgeṣu…", "sadyaḥ pravālodgama…"

English (machine translation) (machine translation)

11.p1.9

. .

. .

English (machine translation) (machine translation)

11.p1.10

nadāpānthaḥ pūṣā sandhyābhrakapiśastatra sannidhiśśabdajanmaiva sapadi sakhībhirnibhṛtaṃ sa paurakāryāṇi vicintya sa bālabhāvādvapuṣā sa bhagavāngaṇādhinātho samajassyādgavā gobhiḥ samānavṛttitā nāma samānavṛttisāpekṣaṃ samānavṛttyapekṣatvāt samudāyena sambandhaḥ samūhassatathābhūtaḥ sarasvatīvaṃ karṇāṭī sarale sāhasarāgaṃ sa rājā tatsaukhyaṃ saca salīsamānaktalatāntaṃ sa vācako viśeṣāṇāṃ savitā vidhavati vidhurapi sarvatra grahaṇaṃ tasyāḥ sarvatra grahaṇaṃ tasyāḥ sarvatra sahajā śaktiḥ sarvatrāgṛhyamāṇaṃ ca sarvabhedānuguṇyaṃ tu sarvasarvagatāpi syāt sarvakṣitibhṛtāṃ nātha sarvaṃ sakhe tvayyupapannaṃ sarvopamā dravyasamuñca sasetuṃ vandayāmāsa sahabhṛtyagaṇaṃ sabāndhavaṃ sahasaiva na sarveṣāṃ santamaiva ciramaprakṛta sampado jalataraṅgaṃ sambandhiśabdassāpekṣaḥ sambhavatyekavākyatve sambhinnastairvyavasthānāṃ sambodhanapadaṃ yañca stanopapīḍaṃ parirabhva sparśabhāji vigadacchavi smaratyadau dāśarathiḥ svayaṃ viśīrṇadrumaparṇa svarūpādudbhavatkaryaṃ svalpairasāvapi na dahyate saṃvatsarairyugaiḥ kalpaiḥ saṃśayāya dadhatoḥ saṃsargāttu kriyā siddhā saṃsargibhedakaṃ yadyat saṃhatyakāripakṣe tu sāuppannīgoṭī ḍai sākāṅkṣāvayavaṃ bhede sāṅgayaṃyoginaḥ pāśān sā cūrṇagauraṃ raghu sāṭopamurvīmaniśaṃ sādhyamānatvapakṣe tu sādhyasādhanayorloke sādhyaṃ ca sādhyamānatvāt sā maṅgalasnānaviśuddha sāmānyabhūtā sā pūrvaṃ sāmānyabhūtā dhātvarthaḥ sāmānyamidamityevaṃ sāmānyāṃśādapoddhṛtya sāmānādhikaraṇyādi sāmānyenaiva yogyatvaṃ sāmānyotkarṣāpakarṣeṣu sāvaśeṣapadamuktaṃ sāvasalonī goraḍī sā sambhavadbhiḥ kusumaiḥ sthāne tapo duścaraṃ sthāne'vasīdasi raghudvaha sthāyitvamatra viṣayā svādibhiḥ kevalairyatra svāśraye samavetānāṃ snigdhaśyāmalakāntilapta sukhaistebhyo vibhāvaryaḥ sugandhiniśvāsa suṇṇammi giriṃ gāme sudurdarśa ivādarśe subhru tvaṃ kupitetyapāsta suvarṇapuṣpāṃ pṛthivīṃ suvarṇādi yathā yuktaṃ sūsūkṣmajaṭakeśena susūkṣmaḍatakeśādau sūīvehemusalaṃ sūryācandramasau yasya sūryānalānila sūryīṃyati sudhāraśmiṃ smṛtisannihitairevaṃ seyaṃ paśyati no kuraṅgaka svedānuviddhārdranakha soyamityabhisambandhāt so'smin jayati jīvātuḥ stokatvasyābhinirvṛtteḥ saiṣa dvādaśabhedo'rthaḥ saubhāgyamiva ha hadamāṇuśamaṃśabhoaṇaṃ haribāṇāvimau roṣāt hastasthitākhaṇḍalacakra hastena hastaṃ parigṛhya hā dhikkaṣṭaniṣṭaṃ hāro thaṇāṇasavaṇā hā saurabhaṃ kka tatte hia ikhukkaigojarī hia iti ricchivahi himalavasadṛśaśramoda hiraṇyakaśipurdaityaḥ hiraṇyapūrvaṃ kaśipuṃ hirau haranta ho cora hutahutāśanadīptivanaśriyaḥ hṛtoṣṭhārāgairnayanoda hetutve karmasaṃyajñāyāṃ he haseta dakṣiṇa mṛtasya hose nābhijāteṣu kṣa kṣaṇe nimeṣe nāḍyāṃ va āhatya samuditapadyasaṅkhyā : --- samāptā padyānāṃ varṇānukramasūcī.

"nadāpānthaḥ", "pūṣā sandhyābhrakapiśa-", "statra sannidhiśśabdajanmaiva", "sapadi sakhībhirnibhṛtaṃ", "sa paurakāryāṇi vicintya", "sa bālabhāvādvapuṣā", "sa bhagavāngaṇādhinātho", "samajassyādgavā gobhiḥ", "samānavṛttitā nāma", "samānavṛttisāpekṣaṃ", "samānavṛttyapekṣatvāt", "samudāyena sambandhaḥ", "samūhassatathābhūtaḥ", "sarasvatīvaṃ karṇāṭī", "sarale sāhasarāgaṃ", "sa rājā tatsaukhyaṃ", "saca salīsamānaktalatāntaṃ", "sa vācako viśeṣāṇāṃ", "savitā vidhavati vidhurapi", "sarvatra grahaṇaṃ tasyāḥ", "sarvatra grahaṇaṃ tasyāḥ", "sarvatra sahajā śaktiḥ", "sarvatrāgṛhyamāṇaṃ ca", "sarvabhedānuguṇyaṃ tu", "sarvasarvagatāpi syāt", "sarvakṣitibhṛtāṃ nātha", "sarvaṃ sakhe tvayyupapannaṃ", "sarvopamā dravyasamuñca", "sasetuṃ vandayāmāsa", "sahabhṛtyagaṇaṃ sabāndhavaṃ", "sahasaiva na sarveṣāṃ", "santamaiva ciramaprakṛta-", "sampado jalataraṅgaṃ", "sambandhiśabdassāpekṣaḥ", "sambhavatyekavākyatve", "sambhinnastairvyavasthānāṃ", "sambodhanapadaṃ yañca", "stanopapīḍaṃ parirabhva", "sparśabhāji vigadacchavi", "smaratyadau dāśarathiḥ", "svayaṃ viśīrṇadrumaparṇa-", "svarūpādudbhavatkaryaṃ", "svalpairasāvapi na dahyate", "saṃvatsarairyugaiḥ kalpaiḥ", "saṃśayāya dadhatoḥ", "saṃsargāttu kriyā siddhā", "saṃsargibhedakaṃ yadyat", "saṃhatyakāripakṣe tu", "sāuppannīgoṭī ḍai", "sākāṅkṣāvayavaṃ bhede", "sāṅgayaṃyoginaḥ pāśān", "sā cūrṇagauraṃ raghu-", "sāṭopamurvīmaniśaṃ", "sādhyamānatvapakṣe tu", "sādhyasādhanayorloke", "sādhyaṃ ca sādhyamānatvāt", "sā maṅgalasnānaviśuddha-", "sāmānyabhūtā sā pūrvaṃ", "sāmānyabhūtā dhātvarthaḥ", "sāmānyamidamityevaṃ", "sāmānyāṃśādapoddhṛtya", "sāmānādhikaraṇyādi", "sāmānyenaiva yogyatvaṃ", "sāmānyotkarṣāpakarṣeṣu", "sāvaśeṣapadamuktaṃ", "sāvasalonī goraḍī", "sā sambhavadbhiḥ kusumaiḥ", "sthāne tapo duścaraṃ", "sthāne'vasīdasi raghudvaha", "sthāyitvamatra viṣayā-", "svādibhiḥ kevalairyatra", "svāśraye samavetānāṃ", "snigdhaśyāmalakāntilapta-", "sukhaistebhyo vibhāvaryaḥ", "sugandhiniśvāsa-", "suṇṇammi giriṃ gāme", "sudurdarśa ivādarśe", "subhru tvaṃ kupitetyapāsta-", "suvarṇapuṣpāṃ pṛthivīṃ", "suvarṇādi yathā yuktaṃ", "sūsūkṣmajaṭakeśena", "susūkṣmaḍatakeśādau", "sūīvehemusalaṃ", "sūryācandramasau yasya", "sūryānalānila-", "sūryīṃyati sudhāraśmiṃ", "smṛtisannihitairevaṃ", "seyaṃ paśyati no kuraṅgaka-", "svedānuviddhārdranakha-", "soyamityabhisambandhāt", "so'smin jayati jīvātuḥ", "stokatvasyābhinirvṛtteḥ", "saiṣa dvādaśabhedo'rthaḥ", "saubhāgyamiva", "ha hadamāṇuśamaṃśabhoaṇaṃ", "haribāṇāvimau roṣāt", "hastasthitākhaṇḍalacakra-", "hastena hastaṃ parigṛhya", "hā dhikkaṣṭaniṣṭaṃ", "hāro thaṇāṇasavaṇā", "hā saurabhaṃ kka tatte", "hia ikhukkaigojarī", "hia iti ricchivahi", "himalavasadṛśaśramoda-", "hiraṇyakaśipurdaityaḥ", "hiraṇyapūrvaṃ kaśipuṃ", "hirau haranta ho cora", "hutahutāśanadīptivanaśriyaḥ", "hṛtoṣṭhārāgairnayanoda-", "hetutve karmasaṃyajñāyāṃ", "he haseta dakṣiṇa mṛtasya", "hose nābhijāteṣu", "kṣa kṣaṇe nimeṣe nāḍyāṃ va" / Total aggregate verse count: [...] / Thus ends the alphabetical index of verses.

English (machine translation) (machine translation)

Translations (1)

Linked texts (4)