Kridakaushalya 10: atha dyūtasamāhvayavidhiniṣedhaprakaraṇam
Krīḍākauśalya 10
- Language
- Sanskrit
Contents
- 10.700 — 1 part
atha dyūtasamāhvayavidhiniṣedhaprakaraṇam
10.673
tatradyūtasamāhvayasvarūpaṃ mitākṣarāyāṃ nāradaḥ
akṣabandhaśalākādyairdevanaṃjihmakāritam
paṇakrīḍāvayobhiścapadaṃdyūtasamāhvayam
10.674
manunā'dhyāya 9 śloka 223
aprāṇibhiryatkriyatetallokedyūtamucyate
prāṇibhiḥkriyamāṇastusavijñeyaḥ samāhvayaḥ
10.675
athadyūtasamāhvayaniṣedhaḥ manurāha adhyāya 9 śloka 221
dyūtaṃsamāhvayaṃcaivarājā rāṣṭrātnivārayet
rājāṃtakaraṇāvetaudvaudoṣaupṛthivīkṣitām
10.676
prakāśametattāskaryayaddevanasamāhvayau
tayornityaṃpratīghātenṛpatiryatnavānbhavet
10.677
dyūtaṃsamāhvayaṃcaivayaḥ kuryātkārayetavā
tānsarvānghātayedrājā śūdrāṃścadvijaliṃginaḥ
10.678
tatrakāraṇamāha-eterāṣṭravartamānārājñaḥ pracchannataskarāḥ
vikarmakriyayānityaṃbārdhatebhadrikāḥ prajāḥ
10.679
dyūtametatpurākalpedṛṣṭaṃvairakaraṃmahat
tasmāddyūtaṃnasevetahāsyārthamapibuddhimān
10.680
pracchannaṃvāprakāśaṃvātanniṣevetayonaraḥ
tasyadaṃḍavikalpaḥ syādyatheṣṭaṃnṛpatestathā
10.681
athadyūtasabhādhikāriṇovṛttimāha vyavahārādhyāye yājñavalkyaḥglaheśatikavṛddhestusabhikaḥ paṃcakaṃśatam
gṛhṇīyāddhūrta kitavāditarāddaśakaṃśatam
10.682
kṛtavṛttinā sabhikena kiṃkartavyaṃtatrāhasasamyakpālitodadyādrājñebhāgaṃ yathākṛtam
jitamudrāhayejjetredyātsatyaṃvacaḥ kṣamī
10.683
athayadāpunaḥ sabhikodāpayituṃnaśaknotitadārājādāpayedityāha
prāptenṛpatinā bhāgeprasiddhedhūrta maṃḍale
jitaṃsasabhikesthānedāpayedanyathānatu
10.684
draṣṭārovyavahārāṇāṃsākṣiṇaścataevahi
rājñāsacihnaṃnirvāsyāḥ kūṭakṣopadhidevinaḥ
10.685
kūṭākṣadevinaḥ pāpāntrājārāṣṭrādvivāsayet
kaṃṭheṣvakṣamālāmāsajyasahyeṣāṃvinayaḥ smṛtaḥ
10.686
dyūtamekamukhaṃkāryaṃ taskarajñānakāraṇāt
eṣaevavidhirjñeyaḥ prāṇidyūtesamāhvaye
10.687
sākṣiṇāṃparasparavirodhenirṇayamāha-bṛhaspatiḥ
ubhayorapi saṃdigdhaukitavāssyuḥ parīkṣakāḥ
yadā vidveṣiṇastetutadārājāvicārayet
10.688
iti
meṣakukkuṭādīnāṃjayaparājayau tatsvāminorityāha
dvaṃdvayuddhenayaḥ kaścidavasādamavāpnuyāt
tatsvāmināpaṇodeyoyastvatraparikalpitaḥ
10.689
parihāsakṛtaṃyacca yaccāpyaviditaṃnṛpe
tatrāpināpnuyātkāmamathavānumataṃ tayoḥ
10.690
iti
dyūtaṃniṣiddhaṃmanunāsatyaśaucanāpaham
abhyanujñātamanyaisturājabhāgasamanvitam
10.691
sabhikādhiṣṭhitaṃkāryyataskarajñānahetukam
10.12
itiharikṛṣṇavinirmite krīḍākauśalyādhyāyedyūtasamāhvaya
vidhiniṣedhavarṇanaṃ nāmadvādaśaprakaraṇaṃ saṃpūrṇam
10.692
meṣādikānāṃrāśīnāṃpatrakrīḍāsuśobhanā
daśāvatāravatsātuvijñeyābuddhimattaraiḥ
10.693
mallakrīḍāviśeṣaścatathānyepiviśeṣakāḥ
graṃthagauravabhītyātranamayāpratipāditāḥ
10.694
evaṃnānāvidhākrīḍābhedāḥ saṃtīhabhūtale
kurvaṃtikārayiṣyaṃtikariṣyaṃtitathāpare
10.695
atrāvaśiṣṭoyaḥ kaścitkrīḍābhedaḥ suśobhanaḥ
jyotiṣārṇavaśeṣākhyagraṃthepūrṇobhaviṣyati
10.696
atha graṃthālaṅkāraḥ
śrīmadvājasaneya gautama kulotpannotividyāvatāṃ
mānyo gurjarapaṃḍitopapadakaudīcyaḥsahasrāhvakaḥ
jotiḥśāstraviśāradoti matimān śrīveṅkaṭārakhyodvijastajjohaṃ harikṛṣṇa saṃjñika imaṃ cakre vidāṃprītaye
10.697
dakṣiṇeṣu mahārāṣṭra deśesti nagaraṃ bṛhata
auraṃgābāda nāmnā vai khyātaṃ tatra janirmama
10.698
jyotiṣārṇava madhyasye ṣaṣṭhe miśrākhyasaṃjñake
adhyāyaśatasaṃyukte skaṃdhe vai paramādbhute
10.699
tatra viṃśatime'dhyāye krīḍākauśalya nirṇayaḥ
saṃpūrṇatāmagācchāke śālivāhana saṃjñake
10.700
trinaṃdamunicaṃdreca (1793) māghakṛṣṇāṣṭamī dine
gaṇitā mūlapadyānāṃ saṃkhyā saptaśatāni ca
10.700.p1
iti śrīmajjyotirvitkulāvataṃsaśrīveṅkaṭarāmātmaja harikṛṣṇa vinirmite bṛhajjyotiṣārṇave ṣaṣṭhe miśraskaṃdhe viṃśatime krīḍākauśalyādhyāye graṃthālaṃkāravarṇanaṃ nāma viṃśatitamo'dhyāyaḥ
Linked texts (8)
- Mānava Dharmaśāstra — Manu & Bhṛgu, Sanskrit
- Vyavahāraprakāśa (Mitramiśra) — Mitramiśra 1753, Sanskrit
- Vivādaratnākara — Caṇḍeśvara, Sanskrit
- Ratnākara — Caṇḍeśvara, Sanskrit
- Smṛtiratnākara (Vivādaratnākara, Kṛtyaratnākara…) — Caṇḍeśvara Ṭhakkura, Sanskrit
- Vivādārṇavasetu — Several paṇḍits 1748, Sanskrit
- Vivādārṇavasetu (Bāṇeśvara and others) — Bāṇeśvara and others, Sanskrit
- Bhāgavatamāhātmya — Kṛṣṇacandra, Sanskrit