Pramāṇa · Search · About · API

Kridakaushalya 10: atha dyūtasamāhvayavidhiniṣedhaprakaraṇam

Krīḍākauśalya 10

Language
Sanskrit

Contents

atha dyūtasamāhvayavidhiniṣedhaprakaraṇam

10.673

tatradyūtasamāhvayasvarūpaṃ mitākṣarāyāṃ nāradaḥ
akṣabandhaśalākādyairdevanaṃjihmakāritam
paṇakrīḍāvayobhiścapadaṃdyūtasamāhvayam

10.674

manunā'dhyāya 9 śloka 223
aprāṇibhiryatkriyatetallokedyūtamucyate
prāṇibhiḥkriyamāṇastusavijñeyaḥ samāhvayaḥ

10.675

athadyūtasamāhvayaniṣedhaḥ manurāha adhyāya 9 śloka 221
dyūtaṃsamāhvayaṃcaivarājā rāṣṭrātnivārayet
rājāṃtakaraṇāvetaudvaudoṣaupṛthivīkṣitām

10.676

prakāśametattāskaryayaddevanasamāhvayau
tayornityaṃpratīghātenṛpatiryatnavānbhavet

10.677

dyūtaṃsamāhvayaṃcaivayaḥ kuryātkārayetavā
tānsarvānghātayedrājā śūdrāṃścadvijaliṃginaḥ

10.678

tatrakāraṇamāha-eterāṣṭravartamānārājñaḥ pracchannataskarāḥ
vikarmakriyayānityaṃbārdhatebhadrikāḥ prajāḥ

10.679

dyūtametatpurākalpedṛṣṭaṃvairakaraṃmahat
tasmāddyūtaṃnasevetahāsyārthamapibuddhimān

10.680

pracchannaṃvāprakāśaṃvātanniṣevetayonaraḥ
tasyadaṃḍavikalpaḥ syādyatheṣṭaṃnṛpatestathā

10.681

athadyūtasabhādhikāriṇovṛttimāha vyavahārādhyāye yājñavalkyaḥglaheśatikavṛddhestusabhikaḥ paṃcakaṃśatam
gṛhṇīyāddhūrta kitavāditarāddaśakaṃśatam

10.682

kṛtavṛttinā sabhikena kiṃkartavyaṃtatrāhasasamyakpālitodadyādrājñebhāgaṃ yathākṛtam
jitamudrāhayejjetredyātsatyaṃvacaḥ kṣamī

10.683

athayadāpunaḥ sabhikodāpayituṃnaśaknotitadārājādāpayedityāha
prāptenṛpatinā bhāgeprasiddhedhūrta maṃḍale
jitaṃsasabhikesthānedāpayedanyathānatu

10.684

draṣṭārovyavahārāṇāṃsākṣiṇaścataevahi
rājñāsacihnaṃnirvāsyāḥ kūṭakṣopadhidevinaḥ

10.685

kūṭākṣadevinaḥ pāpāntrājārāṣṭrādvivāsayet
kaṃṭheṣvakṣamālāmāsajyasahyeṣāṃvinayaḥ smṛtaḥ

10.686

dyūtamekamukhaṃkāryaṃ taskarajñānakāraṇāt
eṣaevavidhirjñeyaḥ prāṇidyūtesamāhvaye

10.687

sākṣiṇāṃparasparavirodhenirṇayamāha-bṛhaspatiḥ
ubhayorapi saṃdigdhaukitavāssyuḥ parīkṣakāḥ
yadā vidveṣiṇastetutadārājāvicārayet

10.688

iti
meṣakukkuṭādīnāṃjayaparājayau tatsvāminorityāha
dvaṃdvayuddhenayaḥ kaścidavasādamavāpnuyāt
tatsvāmināpaṇodeyoyastvatraparikalpitaḥ

10.689

parihāsakṛtaṃyacca yaccāpyaviditaṃnṛpe
tatrāpināpnuyātkāmamathavānumataṃ tayoḥ

10.690

iti
dyūtaṃniṣiddhaṃmanunāsatyaśaucanāpaham
abhyanujñātamanyaisturājabhāgasamanvitam

10.691

sabhikādhiṣṭhitaṃkāryyataskarajñānahetukam

10.12

itiharikṛṣṇavinirmite krīḍākauśalyādhyāyedyūtasamāhvaya
vidhiniṣedhavarṇanaṃ nāmadvādaśaprakaraṇaṃ saṃpūrṇam

10.692

meṣādikānāṃrāśīnāṃpatrakrīḍāsuśobhanā
daśāvatāravatsātuvijñeyābuddhimattaraiḥ

10.693

mallakrīḍāviśeṣaścatathānyepiviśeṣakāḥ
graṃthagauravabhītyātranamayāpratipāditāḥ

10.694

evaṃnānāvidhākrīḍābhedāḥ saṃtīhabhūtale
kurvaṃtikārayiṣyaṃtikariṣyaṃtitathāpare

10.695

atrāvaśiṣṭoyaḥ kaścitkrīḍābhedaḥ suśobhanaḥ
jyotiṣārṇavaśeṣākhyagraṃthepūrṇobhaviṣyati

10.696

atha graṃthālaṅkāraḥ
śrīmadvājasaneya gautama kulotpannotividyāvatāṃ
mānyo gurjarapaṃḍitopapadakaudīcyaḥsahasrāhvakaḥ
jotiḥśāstraviśāradoti matimān śrīveṅkaṭārakhyodvijastajjohaṃ harikṛṣṇa saṃjñika imaṃ cakre vidāṃprītaye

10.697

dakṣiṇeṣu mahārāṣṭra deśesti nagaraṃ bṛhata
auraṃgābāda nāmnā vai khyātaṃ tatra janirmama

10.698

jyotiṣārṇava madhyasye ṣaṣṭhe miśrākhyasaṃjñake
adhyāyaśatasaṃyukte skaṃdhe vai paramādbhute

10.699

tatra viṃśatime'dhyāye krīḍākauśalya nirṇayaḥ
saṃpūrṇatāmagācchāke śālivāhana saṃjñake

10.700

trinaṃdamunicaṃdreca (1793) māghakṛṣṇāṣṭamī dine
gaṇitā mūlapadyānāṃ saṃkhyā saptaśatāni ca

10.700.p1

iti śrīmajjyotirvitkulāvataṃsaśrīveṅkaṭarāmātmaja harikṛṣṇa vinirmite bṛhajjyotiṣārṇave ṣaṣṭhe miśraskaṃdhe viṃśatime krīḍākauśalyādhyāye graṃthālaṃkāravarṇanaṃ nāma viṃśatitamo'dhyāyaḥ

Linked texts (8)