Shabdakalpadruma 118.2
Śabdakalpadruma 118.2
- Language
- Sanskrit
118.2
narakaviśeṣaḥ | tatra prāptālikaṇṭakaiḥ pothante
śālmalikaḥ, puṃ, (śālmalī + “dumpratyekaṭhajiti |”
4
118.2.p1
80 | iti kumudāditvāt ṭhak | )
rohitakavṛkṣaḥ | iti rājanarghaṇṭaḥ
śālmalinī, strī, śālmalidṛkṣaḥ| iti śabdaratnāvalī
śālmalipatnakaḥ, puṃ, (śālmalipatnamiva pattraṃ yasya |)
saptacchadavṛkṣaḥ | iti rājanirghaṇṭaḥ
śālmalisyaḥ, puṃ, (śālmalau vṛkṣe tiṣṭhatīti | sthā
+ kaḥ | ) garur̤aḥ | iti rājanirghaṇṭaḥ
śālmalī, strī, ( śālmali + kṛdikāditi vā
ṅīṣ | ) śālmalidṛkṣaḥ | ityamaraḥ || śalati
dīrghata dūraṃ gacchati śālmaliḥ | śala za gatau
bācketi maṇiśca vṛddhiḥ | dṛgorityukte opade
pācchaucādīti īpi śālmalī ca śālmaliśceti
kecit sanvate vibhāṣayā ṭaṅgiḥ| śālmalī raktapuṣpā ca kaṅkaṭī cirajīvikā iti koṣāntaramiti sukūtaḥ | ityamaraṭokāyāṃ bharataḥ
śālmalī, [n] puṃ,(śālmalaṃḥ āśrayatvenāstyasyeti
iniḥ |) garur̤aḥ | iti trikāṇḍaśeṣaḥ
śālmalīkandaḥ, puṃ, (śālmalyāḥ kandaḥ |) śālmalivṛkṣamūlam | tatparyyāyaḥ| viśulaḥ 2 vanavārutaḥ 3 vanavāsī 4 salaṅgaḥ 5 malahantā 6
asya guṇāḥ | madhuratvam | malagrahaṇarodhajayakāritvam | śiśiratvam | pittadāhārttiśophasantāpaśāntitvañca | iti rājanirghaṇṭaḥ
śālmalīphalaḥ, puṃ, (śālmalyāḥ phalamiva phalaṃ yasya |)
telaḥ phelavṛkṣaḥ | iti rājaniyaṇṭaḥ
śālmalīveṣṭaḥ, puṃ, (śālmalyā veṣṭaḥ |) śālmaliniryāsaḥ | śisula āṭhā iti bhāṣā || tatparyyāyaḥ | picchā 2 | ityamaraḥ || mocarasaḥ 3
śālmalaḥ 4 śālmalīveṣṭakaḥ 5 | iti ratnamālā || mocasrāvaḥ 6 mocaniryāsaḥ 7
asya guṇāḥ
“mocasrāvo himo grāhī snigdho vṛṣyaḥ
kaṣāyakaḥ
pravāhikātisārāmakaphapittāsradāhanut |”
118.2.p2
iti bhāvaprakāśaḥ