Pramāṇa · Search · About · API

Shabdakalpadruma 1260.13

Śabdakalpadruma 1260.13

Language
Sanskrit

1260.13

hīrāṅgaḥ
hīnāṅgī,
hīntālaḥ,
hīraṃ,
hīraḥ,
hīrukaḥ,
hīrā,
hīrāṅgaḥ,
hur̤aḥ
holukaṃ,
hoho,
hu,
huṃkṛtaṃ klo,
huḍa,
huḍa,
huḍa,
hur̤aḥ,
hutāśaḥ
hur̤akaḥ,
hur̤ataṃ,
huḍumbaḥ
huṇḍaḥ,
hutaṃ,
hutabhuk, [j ]
hutabhukpriyā,
hutavahaḥ,
hutāśaḥ,
“bhagnaṃ samāsādividhaṃ hutāśa !
kāṇḍe ca mantro ca hi tatra savyau ||”
iti vaidyakaratnaviniścayasaṃgrahe bhagnādhikāre
hutāśa iti agnivaṃśasambodhanaṃ carake ṝtāśaśabdenāgnivaṃśo'bhidhīyate padaikadeśe padapravṛttaḥ
iti taṭṭīkāyāṃ śrīkṛṣṇadattaḥ || )
hutāśanaḥ, puṃ, (hutaṃ āhutadravyaṃ aśanamasya | )
agniḥ | yathā, gobhilaputtrakṛtagṛhyāsaṃgrahe
“apsuhome tu vahniḥ syāt koṭihome hutāśanaḥ
pūrṇāhutyāṃ mṛr̤o nāma śāntikaṃ varadaḥ sadā ||”
iti tithyāditattvam
api ca
“ārogyaṃ bhāskarādiccheddhanamiccheddhutāśanāt
jñānantu śaṅkarādicchenmuktimicchejjanārdnanāt ||”
iti garur̤avidyāsamastapurāṇam
śivaḥ | iti kecit || ( ṣaṭtriśatpavitrakeṣuḥ |)
tadyathā, —
“ekadvikadvādaśabhāgayuktaṃ
yojyaṃ viṣaṃ ṭaṅkaṇamuṣaṇañca
hutāśano nāma hutāśanasya
karoti vahniṃ kapiñjarāṇām ||”
iti hutāśano rasaḥ
iti vaidyakaratnendrasārasaṃgrahe'jīrṇādhikāre ||)
hutiḥ, strī, havanam | hudhātoḥ ktinpratyayena
niṣpannā
hum, vya, (hrayate iti | hu + bāhulakāt maḥ |)
smṛtiḥ| apākṛtiḥ | amarṣapraḥ| abhyanujñā
iti medinī || tarke vitarke haṃ śabdo dorghādikutvādirapīti kecit | ityamaraṭokāyāṃ
bharataḥ
hukka, ā kauṭilyake | iti kavikalpadrumaḥ
( bhvā0-para0-aka0-seṭ | ) ṛsvo | ṛipi
rākkotīti hraḥ churo churaḥ | ā hukkiṃtaṃ hūrṇaṃ
tena ! hukviti chanaḥ kuṭilaḥ syādityarthaḥ
huṣkaṃti coraḥ apasaratītyarthaḥ | iti dhātupradopaḥ | iti durgādāsaḥ
hula, ña, hatisamvaraṇayoḥ | iti kavikalpadrumaḥ
( bhvā0-para0-saka0-seṭ | ) ña, holaḥ hulaḥ
iti durgādāsaḥ
hulahulo, strī, (hula + ṅā | ābhīkṣṇo dvisvaṃ
gaurāditvāt ṅīṣ | ) strīṇāṃ maṅgalajanakamukhaśabdaḥ | ulu ulu iti bhāṣā | tatpayyayaḥ
mukhaghaṇṭā 2 | iti trikāṇḍaśeṣaḥ
huḍuṃ, } puṃ, (āhvayatoti | hū + nipātanāt
huḍūḥ, } ṅuḥ ḍuḍū | ) gandharvvaviśeṣaḥ | yathā, —
“rudrahuruṣa vividheo huḍūrnadaṃśca kutracit |”
iti śabdaratnāvalī
( yathā, mahābhārate

Linked texts (1)