Pramāṇa · Search · About · API

Shabdakalpadruma 749.110

Śabdakalpadruma 749.110

Language
Sanskrit

749.110

sūtaḥ, puṃ, klau, (sū + ktaḥ |) pāradaḥ | ityamaraḥ
( yathā, —
“rasonkharasaiḥ sūto nāgavallodalotthitaiḥ
triphalāyāstathā kāthai ramro mardyaḥ prayatnataḥ
tatastebhyaḥ pṛthakkṛtvā sūtaṃ prakṣālya kārttikaiḥ
sarvvadoṣavinirmuktaṃ yojayedrasakarmmasu ||”
iti vaidyakarasendrasārasaṃgrahe jāraṇamāraṇādhikāre ||)
sūtaḥ, tri, (sū + ktaḥ |) prasūtaḥ | preritaḥ | iti
medinī
sūtakaṃ, klī, (sū + bhāve ktaḥ | tataḥ svārthe kan
janma | iti medinī || ( sūtakaṃ janma kāraṇatvenāstyasyeti | ac |) jananāśaucam | yathā,
“mṛtena sūtakaṃ gacchedvetaretu sūtakena tu |” iti
hṛhanmanurapi
“śāvasyopari śāve tu sūtakopari sūtake
śeṣādbhobhirvviśuddhiḥ syādudakyāṃ sūtikāṃ vinā||”
maraṇāmaucam | yathā, —
“sarvve gotramasaṃsmṛtyaṃ tatra syāt sūtake sati
martye 'pi sūtake dadyāt piṇḍān pretasya havyayau”
iti śucitattvam
pratibandhakam | yathā, —
“vratayajñavivāheṣu śrāddhe home'rccane jape
prārabdhe sūtakaṃ na syādanārabdhe tu sūtakam ||”
iti tithyāditattvam
(uparāgaḥ | grahaṇam | yathā, manuḥ |4