Buddhabhattiya 3
Buddhabhaṭṭīya 3
- Language
- Sanskrit
3.1
vrīhibhirmardanīyassyāt śuṣkavastropaveṣṭitam
na yāti yattu vaivarṇyaṃ vijñeyaṃ tadakṛtrimam || 60½
iti mauktikaparīkṣā samāptā
atha padmarāgaparīkṣā
divākarastasya mahāmahimno
mahāmurasyottararatnabījam
asṛggṛhītvā tvaritaṃ pratasthe
nistriṃśanīlena nabhaḥsthalena
3.2
jetrā surāṇāṃ samareṣvajasraṃ
vīryāvalepoddhatamānasena
laṅkādhipenārdhapathe sametya
svarbhānuneva prasabhānniruddham
3.3
tatsiṃhalīcārunitambabimbavikṣobhitāgādhamahāhradāyām
pūgadrumacchannataṭadvayāyāṃ
mumoca sūryassari(sa)[du] ttamāyām
3.4
tataḥprabhṛti (ghā)[sā] gaṅgā tulyapuṇyaphalodayā
nāmnā rāvaṇagaṅgeti prathimānamupāgatā
3.5
tataḥprabhṛtyeva tu śarvarīṣu (ku)[kū] lāni ratnairnicitāni tasyāḥ
kūlāni kūlaprakarairivāntarvibhānusaṃsaktataṭopalāni
3.6
kvacitkvacidvyāpimaṇiprabhābhirvibhāvyamānāni payāṃsi tasyāḥ
suvarṇanārācaśatairivāntarva(ni)[na]pradīptairnicitāni bhānti
3.13
tasyāstaṭeṣūjjvalacārurāgāḥ
bhavanti toyeṣu tu padmarāgāḥ
mahāguṇā ye sphaṭikaprasūtāḥ
saugandhikotthāḥ kuruvindajāśca
bandhūkaguñjāśakalaindraśobhāḥ
japāśaśāsṛksamavarṇaśobhāḥ
bhrājiṣṇavo dāḍimabījavarṇāstathā pare kiṃśukapuṣpabhāsaḥ
sindūraraktotpalakuṅkumābhā
lākṣārasasyāpi samānavarṇāḥ
sa(nde)[nne] pi rāge prabhayā svayaiva
bhavanti lakṣyasphuṭamadhyabhāgāḥ
bhānośca bhāsāmanuvedhayogamāsādya raśmiprakareṇa dūre
pārśvāni sarvāṇyanurañjayanti
guṇopapannāḥ sphaṭikaprasūtāḥ
kusumbhanīlavyatimiśrarāgāḥ
pratyagraraktāmbaratulyabhāsaḥ
tathā pare citrakakaṇṭakārīpuṣpatviṣo hiṅgulīkā(vi)[tvi] ṣo'nye
cakorapuṃskokilasārasānāṃ
netrāvabhāsa dvi[dyu] ta(yā)[ya] śca kecit
anye punarnāpi vipuṣpitāni
tulyatviṣaḥ kokanadodarāṇām
prabhāvakāṭhinyagurutvayogaiḥ
prāyassamāṃnāṃ sphaṭikodbhavānām
ānīlaraktotpalacārubhāsāṃ
saugandhikotthā maṇayo bhavanti
3.14
kāmaṃ tu rāgaḥ kuruvindajātā
mapyasti yāhṛgbhavanāni...
...................halā bhavanti
prabhāvavanto'pi na taissamastaiḥ
3.15
ye tu rāvaṇagaṅgāyāṃ jāyante kuruvindajāḥ
padmarāgāyanaṃ........bibhrāṇā na sphuṭārciṣaḥ
3.16
varṇānuyāyinasteṣā (ma)[mā] nyadeśe tathā pare
jāyante te tu yatkiñcinmūlyaṃ leśamavāpnuyuḥ
3.17
tathaiva sphaṭikotthānāṃ deśe tumburusañcite
samāgamātprajāyante svalpamūlyā hi te smṛtāḥ
3.18
varṇādhikyaṃ prayatnena vidvāṃstānupalakṣayet | 17½
kālapurodbhavasiṃhalatumburudeśotthamuttama(leyā)[maṃ tu syāt ]
śrīpūrṇa(yaśva)[jāśca] sadṛśā vijātayaḥ padmarāgāṇām
3.19
tuṣopasargānkalaśābhidhānamātānabhāvādapi tumburūttham
karṇyāṃtataṃ siṃhaladeśajātaṃ
muktābhidhānaṃ nabhasāsya bhāvam
3.25
śrīpūrṇajaṃ dīptinirākṛtāṃ (taṃ) ca
dvijātiliṅgāśraya eṣa bhedaḥ
snehārḍradeho laghutā gurutvaṃ
vijātiliṅgaṃ khalu sārvajanyam
doṣopasṛṣṭaṃ maṇimaprabodhāt
bibharti yaḥ kañcana kiñcideva
tatratyaduḥkhāmayabuddhivittanāśādayo doṣaguṇā bhajante
ye śarkarācchidramalopadigdhāḥ
prabhāvimuktāḥ paruṣā vivarṇāḥ
na te praśastā maṇayo bhavanti
samāsato jātiguṇairupaitāḥ
yastāmratāṃ puṣyati padmarāgo
yo vā tuṣāṇāmiva pūrṇamadhyaḥ
snehapradigdhaśca vibhāti yo vā
yo vā pramṛṣṭaḥ prajahāti dīptim
ākrāntamūrcchoṃ ca tathāṅgulībhyāṃ
yaḥ kālikāṃ pārśvagatāṃ bibharti
samprāpya cetkṣetrataraṅgavṛttirbibharti yaḥ sarvagatāmatīva
tulyapramāṇaśca ca tulyajātiryo maḥ [vā]gu(rū tye)[rutve] na bhave(ta)[ttu] tulyaḥ
prāpyāni ratnākāramadhyadeśajātiṃ budho jātinayena paśyet
3.26
jātasya sarvasya maṇerna jātu
vijātayaḥ santi samaṃ na bhāsaḥ
tathāpi nānākaraṇārthameṣāṃ
bhedaprakāropanayaṃ pradiṣṭam
3.27
apraṇaśyati sandehe śāṇāyāṃ tat parīkṣayet
svajātikāsamutthena vilikhedrā parasparam
3.28
vajraṃ kuruvindaṃ vā viracyānyena kenacit
na śakyaṃ lekhanaṃ kartuṃ padmarāgendranīlayoḥ
3.29
guṇopapannena sahāvabandho
maṇistu dhāryo'pi........ya jātayaḥ
na kaustubhenāpi sahāvabandhaṃ
vidvā vijātiṃ bibhṛyātkadācit
3.30
caṇḍāla eko'pi yathā dvijātīn
sametya bhūrīnupa(yantya)[yātya] yatnāt
tathā maṇīnbhūriguṇopapannān
śaknoti viplāvayi(tā)[tuṃ] (dvi)[vi]jātiḥ
3.31
guṇaśatamapi doṣaḥ kaścideko vivṛddhaḥ
kṣapayati yadi na syāttadvirodhī guṇo'nyaḥ
ghaṭaśatamapi pūrṇaṃ pañcagavyena śaktyā
malinayati surāyā bindureko'pi sarvam
Linked texts (2)
- Garuḍapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Maṇimālā — Saurīndramohana Ṭhakkura, Sanskrit