Pramāṇa · Search · About · API

Brihatkeshavi 4: atha daśādhyāyaḥ

Bṛhatkeśavī 4

Language
Sanskrit

atha daśādhyāyaḥ

4.29

tatrādau daśāsvarūpaṃ tacchubhāśubhaphalaṃ cāhayasyāyuryadasau daśāsya ca śubheṣṭoccasvabhāṃśe tathā''rohā nīcaparicyutasya yadi sā kaṣṭārinīcāṃśame
tyaktocce tvavarohiṇī bhavati sā madhyoccamitrasvabhāṃśe sadddaṣṭayutasphuratkarabaliṣṭheṣādhike syācchubhā

4.30

atha daśākramamāha -
syādādyā hi daśādhikaujasa ihāṅgākarkabjakānāṃ tatastatkendrādiyujāmatha dvibahavo vīryakrameṇaiva hi
cedojaḥsamatāyuṣodhikatayāyustulyatā ceddaśā
mauḍhyāt syāduditakramātkramavidhau vīryaṃ hi tatrocyate

4.31

cellagnādyadaśā svabhāvaphalamaujāṃsi pākakrame'rkendroścetprathamā khagodayabalāṃghrirbhenyavarge'rcitaḥ
svairvargaiścabalairhatā balamihaikyaṃ mūlitaikyaṃ pare'thaivaṃ riṣṭadabhaṃktṛje bahubalo bhaṅktā tadā riṣṭahṛt

4.32

atha riṣṭakaraharagrahayorbalasāmye nirṇayamāha—
bhaṅktū riṣṭakṛto hitāhitaśubhāsattvaṃ ca nīcoccabhāstādyasyāśrayatāṃ vicārya matimān riṣṭasya bhaṅgaṃ bhavet
śreṣṭhaṃ riṣṭahṛtau daśākrama ihaujaḥ śrīdharādyoditaṃ
kaṣṭeṣṭaptabalāntarācca ca kṛtaṃ tadyuktiśūnyaṃ tvasat

4.33

athāntardaśākramamāhaardhesyaikamagastrikoṇagṛhagastryaṃśasya cāste nagāṃśasyāṃghreścaturasragau nijaguṇaiḥ paktaikame syādvalī
aṃśādau kuru rūpamatra samatāṃ kṛtvā ca nāśaṃ chidāmaṃśānāḥ svadaśāḥ pṛthak khalu lavaikyāptāḥ syurantardaśāḥ

4.34

antardaśākramaatha vidaśādikamāha—
ityābhyo vidaśāstato'pyupadaśāstābhyaśca sūkṣmaṃ phalaṃ
pañcāṃśonadinadvayaṃ tu kalayetyāyuḥ kṛtaṃ dṛśyate
pakṣaiḥ kheṭalavāntareṇa ca bhavenmāsāntaraṃ cāyuṣaḥ
proktaṃ yaistu daśādilāgnajaphalaṃ tebhyo'tidṛgbhyo namaḥ

4.34-2

āyuṣo māsāntaraṃ bhavet | tathā satyapi yaiḥ śrīpatyādibhirdaśādikhagjaphalamuktaṃ tebhyo'tivṛddhebhyo dūradṛṣṭibhyo namo namaskāro'stu
ityupahāmavacanam

4.35

ataḥ sūkṣmadaśāphalārthaṃ daśāpraveśakālikalagnasādhanamāhaśāko'bdā janimadhyamārkabhamukhaṃ māsādi tadyugdaśā'bdādyaṃ tatra śake sa māditaraṇirmadhyo daśādau bhavet
ghastrībhūtadaśā pṛthak trikuhatā khāṅgāṣṭahṛtsadyutā
sā syātsāvanikā daśābdapalayuktadyugjanidyuvrajaḥ

4.36

tasmāt sāvayavādṛṇātsvakaraṇāt sādhyā daśādau khagāḥ
kṣepān janmakhagāna prakalpya yadi vā sādhyā daśā sāvanāt
te spaṣṭāśca tithiśca saṃkramavaśānmāso daśādau tanuḥ
pūrvoktaṃ jaḍakarma cātra tu mayā tallāghavaṃ darśitam

4.37

atha daśāśubhaśubhaphalamāhacandraḥ prāptadaśeśvarasya suhṛduccasvarkṣasaṃstho daśānāthād dhīnavasaptamopacayago dadyācchubhānāṃta ca
yāsmanbhe'tra vidhuḥ sa janmani tanusvāyādibhāvo yadā
tattadbhāvadṛddhikaro'tha tatkṣayakaraḥ proktatarasthānagaḥ

4.37-2

śatrumṛtyuvyayeṣu candrākrāntarāśistadā tattadbhāvavṛddhirevetyanuktamapi
buddhimatā jñeyam

4.38

athānyaviśeṣamāha -
yaddravyaṃ khacarasya bhāvagṛhahagdyogādi sarvaṃ phalaṃ
yojyaṃ vṛttikṛtirbalādiha daśāyāṃ cātha yo vairyuk
pāpaḥ pāpadśāṃ viśetsa ca vipatkarttā'tha tadbhaṅgadastatkāle balavān khagaḥ śubhasuhṛddṛṣṭeṣaḍvargagaḥ

4.39

athāṣṭavargaphalasyālpatvādhikatvakalpanāmāhakheṭastasya yadaṣṭavargajaphalaṃ pūrṇaṃ śubhaṃ janmataścindrorvṛddhiṣu ca svabhoccabhasuhṛtsvatrikoṇe'sti yaḥ
duṣṭaṃ madhyaphalaṃ viparyayagatasyāniṣṭamatyutkaṭaṃ
śastaṃ svalpataraṃ khagasya ca vadej jñātvā balaṃ tattvataḥ

4.40

atha kvacit phalasya vyabhicāre kiṃ karaṇīyamityāhajīvetkvāpi vibhaṅgariṣṭajaśiśū riṣṭaṃ vinā mīyate'thādyo'bdaḥ śiśudustarò'pi ca parau kāryeṣu no patrikā
kāryā praśnanimittapūrvaśakunairnaṃ dhiyā rakṣatāhorajñena sabuddhinā'tra bahudhodarkaśca kālo balī

4.41

nandigrāme keśavo vipravaryo yo'bhūddhorāśāstrasaṅghaṃ vilokya
tenokteyaṃ paddhatirjātakīyā catvāriṃśadvṛttabaddhā subodhā

4.42

ye subodhāṃ paṭhantīmāmagryāṃ jātakapaddhatim
horāvitpadavīṃ yānti loke mānaṃ yaśaśca te

4.27

iti śrī keśavadaivajñaviracitā jātakapaddhatiḥ samāptā || śubham
deśāntarasāraṇī
akṣāṃśā: palabhā: palakarṇa: madhyarekhātodeśāṃtaranāḍikā: śrīkāśītaścadeśāntaranāḍikā:
nagaranāmāni aṃ. ka. aṃ. vyaṃ. aṃ. vyaṃ. va. pa. gha. pa. minaṭa
ajamera 26

4.58

5

4.24

13

4.56

0|14pū 1|23pa. 33 pa
amarāvatī 20

4.35-2

4

4.11

12

4.31-2

0,17pū 0|52pa 21 pa.
amṛtasara 31

4.23

7

Linked texts (5)