Kalasara 16.p8
Kālasāra 16.p8
- Language
- Sanskrit
16.p8
yattu vipramiśraiḥ purāṇasmṛtyapekṣayā gṛhyasūtrasya balavattvāt ambaṣṭakāsu sarvāsām pārśvasakthisavyābhyāṃ parivṛte piṇḍapitṛyajñavat strībhyaścopasecanaṃ karṣūṣu iti vacanādakta eva karttavyam | ambaṣṭakākarmaṇi tathā darśanāditi | tanna ruciram | tathā hi yajñavadityantamekaṃ sūtram, strībhyaścetyekam | upasecanaṃ ca karṣūṣu surayā tarpaṇena lāñjanenānulepana 0 srajaścetyekam | tatra prathamasyārthaḥ, ambaṣṭakāsu sarvāsāmaṣṭakānāṃ karma bhavati iti śeṣaḥ | kena dravyeṇetyākāṅkṣāyāṃ pārśvasakthisavyābhyāmiti | savyaśabdasya uttarapadatvaṃ chāndasam | paśusambandhibhyāmiti śeṣaḥ | parivṛte sarvataḥ pracchādite āvasathyāgnisadane | itikarttavyatāpekṣayāmāha piṇḍapitṛyajñavat, aparāhne piṇḍapitṛyajñavidhinā | atha dvitīyasūtrārthaḥ | piṇḍapitṛyajñavadityanena pitrāditrayasya piṇḍadānaṃ prāptam | tato'dhikamucyate strībhyaśceti | mātṛpitāmahīprapitāmahībhyaḥ piṇḍān dadātīti śeṣaḥ | cakāraḥ samuccaye | atra sāmānyo'pi strīśabdaḥ pitrādisāṃnidhyāt mātrādiparaḥ | atha tṛtīyasyārthaḥ, na kevalaṃ strībhyaḥ piṇḍān dadyāt kintu upasecanaṃ kuryyāt | kayetyākāṃkṣāyāṃ surayā madyena| kutretyākāṃkṣāyāṃ karṣūṣu khāteṣvityarthaḥ | na kevalaṃ surayā kintu tarpayatyanena iti tarpaṇasādhanaṃ saktyādi, tena | añjanaṃ vīrāñjanaṃ tadabhāve laukikāñjanam | anulepanaṃ sugandhidravyaṃ candanādi | srajaḥ atiprasiddhasurabhituṣpamālāḥ | cakāraḥ samuccaye | dadyāditi śeṣaḥ | tathāca idamāvasathyāgnisadane karmāntaraṃ na tvaṣṭakā śrāddhaviṣayam | anenaivāsvārasyena anvaṣṭakākarmaṇi iti yo heturupanyastaḥ so'pyasaṃlagnaḥ | etatkarmānantaraṃ śrāddhe yadi yojyaṃ tarhi etatkarmapaddhatau bhāṣye'pi prathamarekhāyāṃ, asmatpitaḥ amukaśarman, evaṃ pitāmahaprapitāmahayorityavanejanādikaṃ likhilā dvitīyarekhāyāṃ amukagotre amukadevi asmanmātaḥ ityādi likhilā, evaṃ pitāmahīprapitāmahyorityeva likhitam | na tu mātāmahādīnāṃ kiṃcidvihitamiti mātāmahādiśrāddhalopāpattiriti sudhībhiravadheyam
Linked texts (2)
- Gadādharapaddhati — Gadādhara Rājaguru 1725, Sanskrit
- Kālasāra — Gadādhara (Pāraskara commentator), Sanskrit