Udanavarga 3.9

3.9

བུ་བརྒྱད་བྱས་ཤིང་། །མིག་སྨན་གྱིས་ནི་བསྐུས་པའི་མིག །བྱིས་པ་ལྷག་པར་རྨོངས་བྱེད་ཀྱང་། །ཕ་རོལ་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་དོ། །མིག་སྨན་གྱིས་ནི་གསར་བྲིས་ཤིང་། །རྣག་ཅན་ལུས་ནི་བརྒྱན་པ་ཡིས། །བྱིས་པ་ལྷག་པར་རྨོངས་བྱེད་ཀྱང་། །ཕ་རོལ་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་དོ། །ལུས་ནི་དྲི་ཞིམ་གྱིས་བསྐུས་ནས། །རྐང་པ་བཙག་གིས་བྱུགས་པ་དག །བྱིས་པ་ལྷག་པར་རྨོངས་བྱེད་ཀྱང་། །ཕ་རོལ་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་དོ། །གང་ཞིག་འདོད་པར་ཀུན་སྦྱོར་འབྲེལ་ཆགས་ཤིང་། །ཀུན་དུ་སྦྱོར་བའི་སྐྱོན་རྣམས་མ་མཐོང་བ། །འདོད་པར་འབྲེལ་ལ་ཆགས་པའི་མི་དེ་ཡིས། །ཆུ་བོ་མཐའ་ཡས་ཡངས་པ་རྒལ་མི་འགྱུར། །ཆགས་བྲལ་མཆོག་དང་ཐ་མ་ཐམས་ཅད་དག །འདི་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་མི་ལྟ་ཞིང་། །དེ་ལྟར་རྣམ་གྲོལ་སྔོན་ཆད་མ་རྒལ་བའི། །ཆུ་བོ་རབ་རྒལ་ཡང་སྲིད་མེད་པར་འགྱུར། །གང་ཞིག་ཚལ་སྤངས་ཚལ་མེད་པ། །ནགས་ཚལ་སྤངས་ནས་ནགས་སུ་རྒྱུག །གྲོལ་བ་འཆིང་བར་གཅེན་པ་ཡིན། །གང་ཟག་འདི་ལ་ལྟོས་ཤིག་ཚུར། །ཤིང་རྟ་འཐུན་པའི་རྩིབས་ལྡན་པ། །ཡན་ལག་ཡིད་འོང་གོས་དཀར་གཡོགས། །སྡིག་མེད་འགྲོ་བ་ལ་ལྟོས་ལ། །ཆིང་མའི་རྒྱུན་རྣམས་བཅད་པར་གྱིས། །འཇིགས་པས་སྐྲག་པའི་མི་དག་ནི། །ཕལ་ཆེར་རི་དང་ནགས་ཚལ་དང་། །སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང་མཆོད་གནས་དང་། །ལྗོན་ཤིང་རྣམས་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ། །སྐྱབས་དེ་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་ཞིང་། །སྐྱབས་དེ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་མིན། །དེ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཡིས། །སྡུག་བསྔལ་ཀུན་ལས་གྲོལ་མི་འགྱུར། །གང་ཞིག་སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་ནི། །དགེ་འདུན་ལ་ནི་སྐྱབས་སོང་ཞིང་། །སྡུག་བསྔལ་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་དང་། །སྡུག་བསྔལ་ཡང་དག་འདས་པ་དང་། །བདེ་བ་མྱ་ངན་འདས་འགྲོ་བའི། །འཕགས་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་སྟེ། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་པོ་དག །གང་ཚེ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མཐོང་བ། །དེ་ནི་སྐྱབས་ཀྱི་མཆོག་ཡིན་ཞིང་། །དེ་ནི་སྐྱབས་ཀྱི་དམ་པ་ཡིན། །དེ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཡིས། །སྡུག་བསྔལ་ཀུན་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར། །མཐོང་བས་མཐོང་ཞིང་

With hair braided in eight pleats / And eyes smeared with kohl, / Though it greatly bewilders fools, / It does not seek the other shore. / With fresh kohl applied / And an abscess-filled body adorned, / Though it greatly bewilders fools, / It does not seek the other shore. / Having anointed the body with perfumes, / And rubbed the feet with red ochre, / Though it greatly bewilders fools, / It does not seek the other shore. / Whoever is bound and attached in fetters to desires, / And fails to see the faults of fetters— / That person, attached and tied to desires, / Will not cross over the vast and boundless river. / Those free from attachment to the highest, lowest, and all, / Who do not regard this as 'I' and 'mine'— / Fully liberated in this way, they cross over the river / That was not crossed before, and have no further existence. / Abandoning the grove, free from desire, / Running into the forest after leaving the woods— / Look here at this person / Hurrying back to bondage from freedom! / Possessing the matching spokes of a chariot, / Gracious limbs, covered in white cloth— / Look at that faultless progress, / And cut off the currents of bonds! / People driven by fear / Mostly go for refuge / To mountains, forests, / Pleasure groves, shrines, and trees. / That refuge is not the foremost; / That refuge is not the supreme. / By going to that refuge, / One will not be freed from all suffering. / But whoever goes for refuge / To the Buddha, the Dharma, and the Saṅgha, / And perceives with wisdom / The four noble truths: / Suffering, the origin of suffering, / The complete transcendence of suffering, / And the noble eightfold path / That leads to blissful nirvāṇa— / That is the supreme refuge; / That is the sacred refuge. / By going to that refuge, / One will be freed from all suffering. / Seeing what is seen,