Hastikakshya 23

23

ཀྱིས་ནི་མཐོ་རིས་བསྟན། །གང་ན་ཆུང་ཟད་མི་དམིགས་པ། །དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་བླ་མེད་དོ། །བྱིས་པ་དམིགས་པར་གནས་པ་དག །མི་སྐྱེ་འདུས་མ་བྱས་པ་ཡི། །བཟོད་པ་བདག་གིས་ཐོབ་པོ་ཞེས། །མི་མཁས་པ་དག་རྟོག་པར་བྱེད། །ཆོས་རྣམས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ། །གང་དག་སྐྱེ་བར་སེམས་པ་ནི། །བསྐལ་པ་བྱེ་བ་སྟོང་དུ་ཡང་། །དེ་ཡི་བཟོད་པ་རྙེད་པར་དཀའ། །ཆོས་རྣམས་མིང་གིས་ལུང་བསྟན་ཏེ། །ཆོས་རྣམས་ལ་ནི་བྱེད་པ་མེད། །རྩ་བ་མེད་ཅིང་གནས་མེད་དེ། །ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་མང་པོ་ཡིས། །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་སྤང་བའི་ཕྱིར། །ཆོས་མཆོག་དག་ཀྱང་བཤད་མོད་ཀྱི། །ཆོས་རྣམས་ཟད་པའང་ཡོང་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་དེ་ཡང་དག་ན། །ཐམས་ཅད་ཡང་དག་ཟད་པར་འགྱུར། །གང་ཕྱིར་དེ་དག་ཡང་དག་མིན། །དེ་བས་མཐའ་ནི་མི་རྙེད་དོ། །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་མཐའ་ཡས་ཏེ། །གཏི་མུག་གི་ནི་མཐའ་ཡང་མེད། །གང་དག་གི་ནི་མཐའ་མེད་པ། །དེ་དག་གི་ནི་རྩ་བ་མེད། །ས་བོན་མྱུ་གུ་མེད་ན་ནི། །འདབ་མ་འབྲས་བུ་ག་ལ་འབྱུང་། །འདབ་མ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ། །དེ་ལ་མེ་ཏོག་ཡོད་མ་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ། །སེམས་ཅན་ས་བོན་མི་རྙེད་དོ། །སེམས་ཅན་ས་བོན་མེད་པའི་ཕྱིར། །སྐྱེ་མེད་མྱ་ངན་འདའ་བ་མེད། །ཇི་ལྟར་བུད་མེད་མོ་ཤམ་དག །དེ་ལ་བུ་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་ལ་བུ་ནི་ཡོད་མིན་ན། །བུ་ཡི་མྱ་ངན་བྱེད་པ་མེད། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པར། །དེ་ལྟར་རིག་ཅིང་མཐོང་ནས་ནི། །འཁོར་བ་དག་ཏུ་འཁོར་བ་ན། །སྡུག་བསྔལ་འཇིགས་པ་དེ་ལ་མེད། །བྱིས་པ་མེད་པས་རྨོངས་པ་དག །རྨོངས་པས་ཆོས་ཉིད་མི་ཤེས་ཏེ། །ནམ་མཁའ་ཁུར་དུ་ཐོགས་བྱས་ཏེ། །མི་མཁས་པ་དག་སྐྱོ་བར་འགྱུར། །མེད་ཅིང་མཐའ་ཡང་མེད་པ་དང་། །གྲངས་མེད་པ་དང་ཚད་མེད་པར། །གང་གིས་ཆོས་འདི་ཤེས་པ་ནི། །དེ་དག་ལ་ནི་སྐྱོ་བ་མེད། །ཇི་ལྟར་ཐོག་མའི་མཐའ་དག་ནི། །མེད་པ་དག་ཏུ་ངས་བསྟན་པ། །དེ་བཞིན་ཕྱི་མའི་མཐའ་དག་དང་། །དབུས་ཀྱང་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཡིན། །རྟོག་པའི་མཐའ་ནི་མཐའ་མེད་དེ། །མཐའ་ནི་གསོབ་དང་མེད་པ་ཡིན། །དོན་རྣམས་དེ་ལྟར་ཤེས་བྱས་ན། །དངོས་པོ་གཉིས་སུ་མི་འགྱུར་རོ། །

And through discipline one will be reborn in the higher realms.
However, not observing the slightest thing anywhere
Is the unsurpassable awakening.

“Childish people fixate on their perceptions:
‘I have attained the acceptance that phenomena
Do not arise and are not conditioned.’
Such is the way unskilled people think.

“Yet, even if they strive for ten million eons,
This acceptance is difficult to attain
For those who believe that those phenomena,
Devoid of arising, do arise.

“Phenomena are designated with names,
But phenomena are beyond production.
Devoid of root and foundation,
They all have the character of space.

“Even if many tens of millions of buddhas expounded
The supremely pure teaching
On abandoning attachment and hatred,
The teachings would still never come to an end.

“If these phenomena were real,
They could all really come to an end.
But since they are not real,
An endpoint is never found.

“Endless are attachment and hatred,
And so too is delusion.
Devoid of a root are those things
That are devoid of an end.

“If there are neither seeds nor sprouts,
How can leaves and fruits originate?
In the same way, that which has no leaves,
Has no flowers.

“Within the non-arising of phenomena,
The seeds of beings cannot be found.
Since there are no seeds of beings,
There is no arising and no nirvāṇa.

“Barren women
Have no children.
Thus, if they have no children,
They are free from sorrow regarding those children!

“Likewise, those wandering in saṃsāra
Who realize and understand
That all phenomena are devoid of arising
Are free from fear of suffering.

“Childish people are deluded by nonexistence
And therefore do not recognize the nature of phenomena.
Encumbered by space as if it were a burden,
Weary will be those who are unwise!

“But free from sorrow
Are those who know phenomena
As nonexistent, endless,
Innumerable, and measureless.

“I have taught that all limits in the sense of a beginning
Or an ending are nonexistent.
Likewise, all limits, such as an ending
Or a middle, are of a single character.

“Limits resulting from conceptual thought are devoid of limit.
Thus, limits are fictitious and nonexistent.
If all things have been understood in this way,
There will never be two separate entities.