Pramāṇa · Search · About · API

Caturdashi p43

Caturdaśī p43

Language
Sanskrit

p43

dātṛniyamāḥ, bhoktṛniyamāḥ, ete na syuḥ | tatra śrāddhasvarūpaṃ marīcinoktaṃ— pitṝnuddiśya bhojyaṃ yadyannu syāt priyātmanaḥ | śraddhayā dīyate yattu tacchrāddhaṃ parikīrtitam || ekoddeśe ekoddiṣṭam | vyuddeśe pārvaṇam | yadāha kaṇvaḥ— ekamuddiśya yacchrāddhamekoddiṣṭamudīritam | trīnuddiśya tu yattaddhi pārvaṇaṃ munayo viduḥ || tat punarnityanaimittikakāmyabhedena trividham | tatra nityaṃ ahaborder: ahaḥ, darśābdikaṃ, mahālayasambandhi || tadāha kātyāyanaḥ— mṛtāhe 'harahardarśaśrāddhaṃ yacca mahālaye | tannityaṃ ca sapiṇḍāntaṃ saṅkrāntigrahaṇeṣu ca || saṃvatsarodakumbhaṃ ca vṛddhiśrāddhaṃ nimittataḥ | kāmyatvaṃ tenaivoktam || alabhyeṣu ca yogeṣu tatkāmyaṃ samudāhṛtam | tatra tithyādistrityādiśabdānnakṣatravārayogakaraṇeṣu kaiścitpañcavidhatvaṃ dvādaśavidhatvaṃ coktaṃ teṣāmatraivāntarbhāvaḥ | tatra nityatvapratipādanam | laugākṣiḥ-śrāddhaṃ kuryādvaśyaṃ tu pramītapitṛkaḥ svayam | indukṣaye māsi māsi vṛddhau pratyabdameva ca || tathā''hośanāḥkuryādaharahaḥ śrāddhaṃ pramītapitṛko dvijaḥ | sāgniko'nagniko vā'pi pratimāsaṃ tathābdikam || aharahaḥ śrāddhasvarūpaṃ bhaviṣyottaroktamahanyahani yacchāddhaṃ tannityamiti kīrtitam | vaiśvadevavihīnaṃ tu aśaktāvudaketviti || darśasyā'karaṇe pratyavāyaśravaṇādapi nityatvam | yadāha vyāghraḥna nirvapati yaḥ śrāddhaṃ pramītapitṛko dvijaḥ | indukṣaye māsi māsi prāyaścittīyate naraḥ || tatrā'harahaḥ śrāddhaṃ tannityaṃ pārvaṇaṃ ca ṣaṭdaivatyam | taduktampitaro yatra pūjyante tatra mātāmahā api | aviśeṣeṇa karttavyaṃ viśeṣātnarakaṃ vrajeta || tatraiva tanniṣedhe vaiśvadevavihīnamityanena viśvedevā niṣiddhāḥ | athā'nyadapi smṛtyantare niṣiddham— kuryādaharahaḥ śrāddhamannādyenodakena vā | pitṝnuddiśya viprāṃstu bhojayedviprameva vā | nāmantraṇaṃ na homaṃ ca nāhvānaṃ na visarjanam || na piṇḍadānaṃ vikiraṃ na dadyāttatra dakṣiṇām | kartṛbhoktṛniyamāḥ asambhavānna bhavanti | te ca niyamāḥ nimantraṇā'śrāddhāharbhuktānnapariṇāmādayaḥ | te ca vyavāyapunarbhojanā'nṛtabhāṣaṇa|'dhyayanāyāsadyūtabhārodvahanadānapratigrahasteyā'dhvagamanadivāsvāpakalahādivarja - nāni ubhayadharmāḥ | tāmbūlakṣurakarmābhyañjanadantadhāvanavarjanaṃ kartṛdharmāḥ | nimantraṇamaṅgīkṛtyā'napākaraṇamāhūtasyāvilambakaraṇaṃ ca bhoktṛdharmāḥ

Linked texts (3)