Pramāṇa · Search · About · API

Sattari 1

Sattarī 1

Language
Māhārāṣṭrī Prakrit

1.2

kaha baṃdhato veyai kaī kaī vā payaḍisaṃtaṭhāṇāni
mūluttarapagaīsu bhagavigappā u bodhavvā

1.1-2

mohanīya karma ke binā śeṣa chaha karmoṃ kā bandha kevala dasave guṇasthāna—
chaha prakṛtika baṃdhasthāna ke svāmī haiṃ| vedanīya karma kā vadha gyārahave,
vāle jīva eka prakṛtika baṃdhasthāna ke svāmī haiṃ

1.1-3

utkṛṣṭa baṃdhakāla antarmuhūrta hai | ataḥ āṭha prakṛtika baṃdhasthāna kā
jaghanya va utkṛṣṭa kāla antarmuhūrta pramāṇa jānanā cāhiye
sāta prakṛtika baṃdhasthāna kā jaghanya kāla antarmuhūrta hai| kyoki
jo apramattasaṃyata jīva āṭha mūla prakṛtiyoṃ kā bandha karake sāta prakṛhaṇa karake antarmuhūrta kāla me sūkṣmasaṃparāya guṇasthāna ko prāpta ho
jātā hai to usake sāta prakṛtika baṃdhasthāna kā jaghanya kāla antarmuhūrta
prakṛtika sthāna kā baṃdha hone lagatā hai tathā sāta prakṛtika baṃdhasthāna
kā utkṛṣṭa kāla chha māha aura antarmuhūrta kama eka pūrva koṭi varṣa
kā tribhāga adhika tetīsa sāgara haiṃ| kyoṃki jaba eka pūrva koṭi varṣa
pramāṇa āyu vāle kisī manuṣya yā tiryaṃca ke āyu kā eka tribhāga
śeṣa rahane para antarmuhūrta kāla taka parabhava sambandhī āyu kā baṃdha hotā
sāgara pramāṇa utkṛṣṭa āyu-vāle devo me yā nārako me utpanna hokara
aura vahā āyu ke chaha māha śeṣa rahane para puna parabhava sambandhī āyu
kā baṃdha karatā hai, taba usane sāta prakṛtika baṃdhasthāna kā utkṛṣṭa
chaha prakṛtika baṃdhasthāna kā jaghanyakāla eka samaya aura utkṛṣṭa
kā svāmī sūkṣmasamparāya guṇasthānavartī jīva hai| ata ukta guṇasthāna
vālā jo upaśāmaka jīva upaśama śreṇi para caḍhate samaya yā utarate
dūsare samaya me avirata samyagdṛṣṭi deva ho jātā hai, usake chaha
prakṛtika baṃdhasthāna kā antarmuhūta pramāṇa utkṛṣṭa kāla sūkṣmasamparāya
samparāya guṇasthāna kā utkṛṣṭa kāla antamuhūta pramāṇa hai
eka prakṛtika baṃdhasthāna kā jaghanyakāla eka samaya aura utkṛṣṭa
ki jo upaśama śreṇi vālā jīva upaśāntamoha guṇasthāna me eka samaya
śāntamoha vāle jīva ke eka prakṛtika baṃdhasthāna kā jaghanyakāla eka
māta māha garbha me rahakara aura tadanantara janma lekara āṭha varṣa pramāṇa
karmoṃ kā udaya terahave sayogikevalī aura caudahave ayogikevalī
ina tīna udayasthāno me se āṭha prakṛtika udayasthāna ke kāla ke
sānta | iname se abhavyo ke anādi-ananta, bhavyo ke anādi-sānta
'sādi-sānta vikalpa kī apekṣā āṭha prakṛtika udayasthāna kā
jaghanyakāla antarmuhūrta aura utkṛṣṭakāla kucha kama apārdhapudgala
kāla ke bhītara upaśamaśreṇi para car̤hakara upaśamamohī ho jātā hai,
usa jīva ke āṭha prakṛtika udayasthāna kā jaghanya kāla antarmuhūrta
karmoṃ kī yā mohanīya ke binā sāta karmoṃ kī tathā vedanīya, āyu,
mohanīya ke binā sāta kī yā cāra aghātī karmoṃ kī sattā pāī
jātī hai

1.3

ata sāta prakṛtika sattāsthāna ke svāmī kṣīṇamoha guṇasthāna vāle
guṇasthāna taka pāī jātī hai, ata āṭha prakṛtika sattāsthāna ke svāmī
ādi ke gyāraha guṇasthāna vāle jīva ha

1.2-2

aṭṭhavihasattachabbadhagesu aṭṭheva udayasattāi
egavihe tivigappo egavigappo abadhammi ||31

1.4

sattaṭṭhabaṃdhaaṭṭhudayasaṃta terasasu jīvaṭhāṇesu
egammi paṃca bhaṃgā do bhaṃgā huṃti kevaliṇo

1.55

krama
saṃkhyā vadhasthāna udaya
sthāna sattā
sthāna svāmī kāla
jaghanya utkṛṣṭa
, 1 āṭha pravṛ0 jāṭha
praka0 āṭha
pravṛ0 miśra ke
sivāya apra0
guṇasthāna
taka
6 guṇasthāna antamuhūta antamuhūta
2 sāta pravṛ0 āṭha
praka0 , āṭha
prakṛ0 ādi ke 6
guṇasthāna antamuhūta chaha māha
aura anta0
kama pūrva
koṭi kā
tribhāga
adhika
taitīsa sāgara
3 chaha prakṛ0 āṭha
praka0 āṭha
prakṛ0 sūkṣma
samparāya eka
samaya antarmuhūrta
4 eka prakṛ0 sāta
praka0 āṭha
prakṛ0 upaśānta
moha eka
samaya antamuhūrta
5 eka prakṛ0 sāta
praka0 sāta
prakṛ0 kṣīṇamoha antamuhūta antamuhūta
6 eka prakṛ0 cāra
praka0 cāra
prakṛ0 sayogi
kevalī antamuhūta deśona pūrvakoṭi
7 0 cāra
praka0 cāra
prakṛ0 ayoli
kevalī antamuhūta antamuhūta
bandha prakṛti udaya prakṛti sattā prakṛti jīvasthāna kāla kāla
bandha prakṛti udaya prakṛti sattā prakṛti jīvasthāna jaghanya utkṛṣṭa
8 8 8 14 antarmuhūrtta antamuhūta
7 8 8 14 , yathāyogya
6 8 8 maṇī paryāpta eka samaya antamuhūta
1 7 8 sañjī paryāpta eka samaya antamuhūta
1 4 4 sayogi kevalī antamuhūta deśona pūrva-koṭi
0 4 4 ayogi kevalī pāca hrasva svaroṃ ke uccāraṇa kālapramāṇa, pāca hrasva svaro ke uccāraṇa kālapramāṇa
aṭṭhasu egavigappo chatsu vi guṇasaniesu duvigappo
patteya patteya baṃdhodayasatakammāṇa

1.7

pāṃca prakṛtika sattā isa bhaṃga ke kāla ke anādi-ananta, anādi-sānta
upaśāntamoha guṇasthāna ko prāpta nahīṃ huā| sādi mithyādṛṣṭi jīva
samyagdarśana aura cāritra ko prāpta karake tathā śreṇi para ārohaṇa
karake upaśāntamoha yā kṣīṇamoha ho jāte haiṃ, unake anādi-sānta
sādi-sānta vikalpa hai
jñānāvaraṇa aura antarāya karma ke saṃvedhapadoṃ kā vivaraṇa
cāhie—
baṃdhassa ya saṃtassa ya pagaiṭṭhāṇāīṃ tinni tullāīṃ
udayaṭṭhāṇāīṃ duve cau paṇagaṃ daṃsaṇāvaragaṃ

1.8

boyāvaraṇe navabadhagesu cau pañca udaya nava sattā
chaccaubadhe ceva cau bandhudae chalasā ya

1.6

ucarayabadhe cau paṇa navasa caurudaya chacca causattā |¹
1 nau prakṛtika baṃdha, cāra prakṛtika udaya aura nau prakṛtika
2 nau prakṛtika baṃdha, pāca prakṛtika udaya aura nau prakṛtika
sattā pūrvavata samajhanā cāhie| arthāta chaha prakṛtika vadha, cāra yā
pāca prakṛtika udaya aura nau prakṛtika sattā tathā cāra prakṛtika baṃdha,
prakṛtika baṃdha, cāra yā pāca prakṛtika udaya, nau prakṛtika sattāsthāna,
tīsare samyagmithyādṛṣṭi guṇasthāna se lekara upaśāmaka apūrvakaraṇa
cāra prakṛtika baṃdha, cāra yā pām̐ca prakṛtika udaya, nau prakṛtika sattāsthāna upaśāmaka apūrvakaraṇa guṇasthāna ke dūsare bhāga se lekara sūkṣma1-chaha prakṛtika baṃdha, cāra prakṛtika udaya aura nau prakṛtika
sattā
2-chaha prakṛtika baṃdha, pāca prakṛtika udaya aura nau prakṛtika
sattā
3-cāra prakṛtika baṃdha, cāra prakṛtika udaya aura nau prakṛtika
sattā
4-cāra prakṛtika baṃdha, pāca prakṛtika udaya aura nau prakṛtika
sattā
kintu kṣīṇamoha guṇasthāna me styānaddhitrika kā abhāva hai, kyoki
isakā kṣaya kṣapaka anivṛttikaraṇa me ho jātā hai tathā kṣīṇamoha guṇado bhaga hote haiṃ
moha guṇasthāna me upāntya samaya me pāyā jātā hai
udaya chuṭṭā cau sattā'
darśanāvaraṇa karma ke bhaṃgoṃ sambandhī matāntara
yahā darśanāvaraṇa karma kī uttara prakṛtiyo me gyāraha sabadha bhaga
(1) cāra prakṛti bagha, cāra prakṛti udaya aura chaha prakṛti
sattā
(2) cāra prakṛti udaya aura chaha prakṛti sattā
(3) cāra prakṛti udaya aura cāra prakṛti sattā
hai—granthakāra ke khayāla kā yahī mata rahā hai ki kṣapakaśreṇi me nidrā
ṇiruddhassa iccāi gāhāpacchaddhaṃ paribhāvyam
kṣapakaśreṇi aura kṣīṇamoha guṇasthāna me nidrādvika kā udaya nahī
kintu pañcasaṃgraha ke kartā kṣapakaśreṇi aura kṣīṇamoha guṇasthāna me pāca
digambara paramparā me sarvatra vikalpa vālā mata pāyā jātā hai
caḍhane vālā jīva āyu aura vedanīya karma ko choḍakara udayaprāpta
sena svāmī ne jayadhavalā kṣapaṇādhikāra me likhā hai ki kṣapakaśreṇi
kadācit avyakta udaya hone me koī virodha nahī ātā hai|⁵ asitikrama baṃdha udaya sattā guṇasthāna
veyaṇiāuyagoe vibhajja2 mohaṃ paraṃ vocchaṃ