Sattari 5
Sattarī 5
- Language
- Māhārāṣṭrī Prakrit
5.1
samyagmithyādṛṣṭi guṇasthāna ko prāpta karatā hai to usake caubīsa
prakṛtika sattvasthāna pāyā jātā hai| aisā jīva cāro gatiyo me pāyā
visaṃyojanā karatā hai
5.2
“caugaiyā pajjattā tinni vi sajoyaṇe vijoyaṃti
karaṇehi tīhiṃ sahiyā ṇaṃtarakaraṇaṃ uvasamo vā
5.3
arthāt cāro gati ke paryāpta jīva tīna karaṇo ko prāpta hokara
gati ke jīva, deśavirati me tiryañca aura manuṣya jīva tathā pramattavirati
anantānubandhī kī visaṃyojanā karane ke bāda kitane hī jīva pariṇāmoṃ
siddha huā
naimittika avirata samyagdṛṣṭi jīva ke sāta prakṛtika udayasthāna rahate
"paṭṭavago u maṇūṃso niṭṭhavago causu vi gaīsu
uvasamasammaddiṭṭhī antarakaraṇe ṭhio koī desaviraiṃ koī pamattāpamattabhāvaṃ
pi gacchai, sāsāyaṇo puṇa na kimavi lahaī
egāvosā tirikkhesu saṃjayāsaṃjaesu na sabhavai | kaha ? bhaṇṇai—saṃkhejjavāsāuesu tirikkhesu khāigasammaddiṭṭhī na uvavajjai asaṃkhejjavāsāuesu
uvavajjejjā, tassa desaviraī natthi
puruṣaveda ke baṃdha ke samaya taka chaha nokaṣāyoṃ kī sattā pāī jātī
28 aura 24 prakṛtika sattāsthāna to upaśama samyagdṛṣṭi ko upaśamaprakṛtika sattāsthāna to upaśama samyagdṛṣṭi jīva ko hī upaśamaśreṇi
kṣaya na hone taka pāyā jātā hai
5.2-2
ke eka āvalī pramāṇa prathama sthitigata dalika ko aura do samaya kama
do āvalī pramāṇa samayaprabaddha ko chor̤akara śeṣa sabakā kṣaya ho jātā
ke dvārā kṣaya ko prāpta hogā, kintu jaba taka isakā kṣaya nahī huā
śreṇi para ārohaṇa karake sūkṣmasaṃparāya guṇasthāna ko prāpta karatā hai,
guṇasthāna
baṃdhasthāna
bhaṃga
udayasthāna
joḍa
udaya
cobīsī
joḍa
udayabhaṃga
joḍa
udayapada
joḍa
udaya padavṛnda saṃkhyā
joḍa
sattāsthāna
ε
tiryaṃcagati ke yogya vadha karane vāle jīvo ke sāmānya se 23, 25,
ndriya ke yogya prakṛtiyo kā vadha karane vāle jīvo ke 23, 25 aura
26 prakṛtika, ye tīna vadhasthāna hote haiṃ
5.25
uname se 23 prakṛtika vadhasthāna me tiryaṃcagati, tiryaṃcānupūrvī,
ekendriya jāti, audārika śarīra, taijasa śarīra, kārmaṇa śarīra, huḍasasthāna, varṇa, rasa, gadha, sparśa, agurulaghu, upaghāta nāma, sthāvara nāma,
aparyāpta ekendriya ke yogya prakṛtiyo kā vadha karane vāle mithyādṛṣṭi
no suhumatigeṇa jasa
cattāri vīsa solasa bhagā egidiyāṇa cattālā
egaṭṭha aṭṭha vigalidiyāṇa ikkaṇṇa tiṇha pi
huṃḍaṃ asaṃpatta va sāsaṇo na baṃdhai
'guṇatīse tīse vi ya bhagā aṭṭhāṇhiyā chayālasayā
paciṃdiyatitirijoge paṇavīme vadhi bhagikko
paṇuvīsayammi ekko chāyālasayā ahuttara gunīse
maṇutosaṭṭhe u sacce chāyālasayā u sattarasā
aṭṭhaṭṭha ekka ekkaga bhaṃgā aṭṭhāra devajogesu
abhī taka tiryaṃca, manuṣya aura devagati prāyogya prakṛtiyoṃ aura unake
bhaṃgoṃ ko batalāte haiṃ
narakagati ke yogya prakṛtiyoṃ kā rūpa isa
cau paṇavīsā solasa nava vāṇauīsayā ya aḍayālā
eyālauttara chāyālasayā ekkekka baṃdhavihī
5.126
vīsigavīsā cauvīsagāi egāhiyā u igatīsā
udayaṭṭhāṇaṇi bhave nava aṭṭha ya huṃti nāmassa
5.27
krama bandhamāna maṃga 13675 āgāmī bhavaprāyogya vadhaka
1 23 4 aparyāpta ekeṃdriya prāyogya 4 tiyaṃca, manuṣya 4
2 24 25 ekendriya 20, dvīṃdriya 1, trīṃdriya 1, caturiṃdriya 1, paṃcedriya tiyaṃca 1, manuṣya 1 tiyaṃca, manuṣya 25, deva 8
3 26 16 payāla ekāṃndraya prāyogya 16 tiyaca, manuṣya va deva 16
4 28 6 vagati prāyogya 8, narakagati prāyogya 1 paṃcedriya tiyaca, manuṣya 6
5 26 6240 trīṃdriya 8, trīṃdriya 8, ca 8, pa 0 ti 4608, manuṣya 4608, deva 8 tiyaṃca 6240, manuṣya 6248, deva 6216, nā 6216
6 30 4641 dvī 8, trī 8, ca 8, pa ti 4608, manuṣya 8, deva 1 tiyaṃca 4632, manuṣya 4632 deva 4616, nā 4616
7 31 1 deva prāyogya 1 manuṣya 1
8 1 1 aprāyogya 1 manuṣya 1
bhaṃgo ko ayaśa kīrti ke sātha kahanā cāhiye jisase cāra bhaga hote haiṃ
tathā bādara paryāpta ko yaśa kīrti ke sātha kahane para eka bhaga aura
prakṛtiyo me vikalparūpa tīna yugala hone ke kāraṇa 2×2×2=8 bhaga
paryāptiyo kā prārambha hī nahī honā, phira bhī paryāpta nāmakama kā
ina ikkīsa prakṛtiyo me audārika śarīra, huḍasasthāna, upaghātamilāne para tathā tiryaṃcānupūrvī prakṛti ko kama kara dene se śarīrastha
haiṃ tathā vāyukāyika jīva ke vaikriya śarīra ko karate samaya audākevala bādara, paryāpta, pratyeka aura ayaśa kīrti, ye prakṛtiyāṃ hī kahanā
cāhiye, isaliye isakī apekṣā eka bhaga huā| tejaskāyika aura
cauvīsa prakṛtira udayamyāna me kula gyāraha bhaga hote haiṃ
anantara śarīra paryāpta sa paryāpta ho jāne ke bāda 24 prakṛtika
udayamyāna ke sātha paraghāta prakṛti ko milā dene para 25 prakṛtika
eṃgadayaudaesu paca ya ikkāra satta terasa yā
chakkakka kamaso bhagā ghāyattā huṃti savve vi
tiga tiga duga cau chau ccau vigatagaṇa chahasaṭṭhi hoi tiṇha pi
ega biyālekkārasa tettīsā chassayāṇi tettīsā
bārasasattarasasayāṇahigāṇi bipacasīīhi
5.28
auṇattīsekkārasasayāhigā satarasapacasaṭṭhīhi
ikkekkaga ca vīsādaṭṭhudayatesu udayavihī
5.26
uggamyāna & 20 & 21 & 24 & 25 & 26 & 27 & 28 & 29 & 30 & 31 & 8 & 8 & maga \\
saṃkhyā \\
samaṇa & 1 & 52 & 11 & 33 & 600 & 33 & 1202 & 1785 & 2617 & 1165 & 1 & 1 & 7761 \\
egiṃdiya & 0 & 5 & 11 & 7 & 13 & 3 & 0 & 0 & 0 & 0 & 0 & 0 & 42 \\
vigiṃdiya & 0 & 3 & 0 & 0 & 6 & 0 & 6 & 12 & 28 & 12 & 0 & 0 & 66 \\
pa0 tiyaṃca & 0 & 3 & 0 & 0 & 286 & 0 & 576 & 1152 & 1728 & 1152 & 0 & 0 & 4603 \\
manuṣya & 0 & 3 & 0 & 0 & 286 & 0 & 576 & 576 & 1152 & 0 & 0 & 0 & 2592 \\
pajjatta tiyaṃca & 0 & 0 & 0 & 8 & 0 & 8 & 16 & 16 & 8 & 0 & 0 & 0 & 56 \\
pajjiya maṇuṣya & 0 & 8 & 0 & 8 & 0 & 8 & 0 & 8 & 0 & 0 & 0 & 0 & 32 \\
deva & 0 & 5 & 0 & 8 & 0 & 5 & 16 & 16 & 8 & 0 & 0 & 0 & 54 \\
tīyakara & 0 & 2 & 0 & 0 & 0 & 2 & 0 & 2 & 2 & 2 & 2 & 0 & 9 \\
veguvī & 1 & 0 & 0 & 0 & (ma) 6 & 0 & (ma) 6 & (ma) 6 & (ma) 6 & 0 & 0 & 0 & 2 \\
vajjiya yati & 0 & 0 & 0 & 2 & 0 & 2 & 2 & 2 & 2 & 0 & 0 & 0 & 9 \\
āhāraka & 0 & 0 & 0 & 2 & 0 & 0 & 2 & 2 & 2 & 0 & 0 & 0 & 7 \\
nāraga & 0 & 2 & 0 & 2 & 0 & 2 & 2 & 2 & 0 & 0 & 0 & 0 & 9 \\
yoga 7761
tidunauī ugunauī aṭṭhacchalasī asīi ugusīī
aṭṭhayahachappaṇattari nava aṭṭha ya nāmasaṃtāṇi
5.606
tīrthaṃkara prakṛti ko kama kara dene para 62 prakṛtika sattāsthāna hotā
āhāraka saghāta aura āhāraka vaṃdhana, ina cāra prakṛtiyo ko kama kara
me se tīrthaṃkara prakṛti ko kama kara dene para 88 prakṛtika sattāsthāna
vadha karane vāle 80 prakṛtika sattāsthāna vāle jīva ke narakagati,
narakānupūrvī, vaikriya śarīra, vaikriya agopāga, vaikriya saghāta aura vaikriya
baṃdhana ina chaha prakṛtiyoṃ kā vadha hone para 86 prakṛtika sattāsthāna hotā
vakriya catuṣka, ina chaha prakṛtiyo kī udvalanā ho jāne para 80 prakṛina chaha prakṛtiyoṃ kī udvalanā ho jāne para 80 prakṛtika sattāsthāna
apekṣā sattāsthāno ko batalāte hai
jaba kṣapaka jīva 63 prakṛtiyo me se narakagati, narakānupūrvī, tiyaṃcagati, tiyaṃcānupūrvī, jāticatuṣka (ekendriya jāti, dvīndriya jāti,
trīndriya jāti, caturindriya jāti), sthāvara, ātapa, udyota, sūkṣma aura
sādhāraṇa, ina teraha prakṛtiyo kā kṣaya kara dete haiṃ taba unake 80 prakṛ
go0 karmakāṃḍa aura nāmakarma ke sattāsthāna 1
tiduigiṇaudī ṇaudī aucaudo ahiyasīdi sīdī ya
ūṇāsīdaṭṭhattari sattattari dasa ya ṇava sattā
5.30
aṭṭha ya bārasa bārasa badhodayasatapayaḍiṭhāṇāni
oheṇādeseṇa ya jattha jahābhava vibhaje
5.31
nava paṃcodaya saṃtā tevīse paṇṇavīsa chavvīse
aṭṭha cauraṭṭhavīse nava sattūgatīsa tīsammi
5.32
egegamegatīse ege egudaya aṭṭha satammi
uvarayabadhe dasa dasa veyagasatammi ṭhāṇaṇi1
5.33
veuvviyasaṭṭhakkaṃ uvvaleuṃ pacchā maṇuyadugaṃ uvvalei
teūvāūvajjo pajjattago maṇuyagaī niyamā baṃdhei
hote haiṃ kintu manuṣyagati ke yogya 26 prakṛtiyo kā vadha karane vāle
mithyādṛṣṭi nāraka ke tīrthaṅkara prakṛti kī sattā rahate hue apane pām̐ca
tīrthaṅkara prakṛti sahita ho vaha yadi āhārakacatuṣka rahita hogā to
catuṣka ina dono kī eka sātha sattā mithyādṛṣṭi guṇasthāna me nahī
jātī hai
tīrthaṃkara prakṛti ke sātha devagati ke yogya 26 prakṛtiyā kā badha
karane vāle avirata samyagdṛṣṭi manuṣya ke 21 prakṛtiyā kā udaya
ye hī do sattāsthāna jānanā cāhiye | kintu āhāraka sayato ke apane
yogya udayasthāno ke rahate hue 63 prakṛtika sattāsthāna hī samajhanā
cāhiye
udaya ma 7, caubīsa prakṛtiyā ke udaya ma 5, paccīsa prakṛtiyo ke
udaya ma 7, chabbīsa prakṛtiyā ke udaya ma 7 sattāīsa prakṛtiyo ke
jassa titthagarā''hāragāṇi jugavaṃ sati so neraiesu na uvavajjai
uvarayabaṃdhe dasa dasa veyagasaṃtammi ṭhāṇāṇi
sāmānya kevalī ke vacanayoga ke nirodha karane para 26 prakṛtika
para ucchvāsa prakṛti ke kama ho jāne me 28 prakṛtika udayasthāna
tīrthaṅkara kevalī ke ayogikevalī guṇasthāna me 6 prakṛtika udayasamaya me 6 prakṛtika, ye tīna sattāsthāna hote hai | kintu sāmānya kevalī
upāntya samaya taka 76 va 75 aura antima samaya me 8 prakṛtika, ye
tīna sattāsthāna hote haiṃ
sthāna hone kā kathana samajhanā cāhie
nāmakama ke badha, udaya aura sattāsthāno ke savedha bhago kā viva
guṇa sthāna badha sthāna 8 bhaga udayasthāna 12 udaya bhaga sattāsthāna 12 savedhabhaga
guṇa
sthāna vadha
sthāna
8 bhaga udayasthāna
12 udayabhaga mattāsthāna 12 savedhabhaga
guṇasthāna bandhasthāna 8 maga udayasthāna 12 udayabhaga sattāsthāna 12 sarvvadhabhaga
1sena 28 6 21 16 62,88 2
1sena 26 6248 21 41 63,62,86 88 86 80 78 7
guṇa
sthāna
baṃdha
sthāna
bhaṃga
udayasthāna
udaya bhaṃga
sattāsthāna 12
sarvadharbhaṃga
7va8
guṇa
sthāna
vadha
sthāna
bhaga
udayasthāna
udayabhaga
sattāsthāna
sarvadhabhaga
ε
tivigappapagaiṭhāṇehiṃ jīvaguṇasanniesu ṭhāṇesu
bhagā paujiyavvā jattha jahā saṃbhavo bhavai
5.34
terasasu jīvasaṃkhevaesu nāṇaṃtarāya tivigappo
ekkammi tiduvigappo karaṇaṃ paḍ ettha avigappo
5.35
maṇakaraṇaṃ kevaliṇo vi atthi teṇa sanniṇo vuccaṃti | maṇoviṇṇāṇa paḍucca
te sanniṇo na havaṃti
tere nava cau paṇaga nava sattegammi bhagamekkavvārā
veyaṇiāuyagoe vibhajja moha para vocchaṃ
5.36
pajjattagasanniyare aṭṭha caukkaṃ ca veyaṇiyabhaṃgā
sattaga tigaṃ ca goe patteya jīvaṭhāṇesu
pajjattāpajjattaga samaṇe pajjatta amaṇa sesesu
aṭṭhāvīsaṃ dasagaṃ navagaṃ paṇagaṃ ca āussa
isī prakāra devo me āyukarma ke pāca vikalpa samajhanā cāhiye
kintu itanī viśeṣatā hai ki narakāyu ke sthāna para devāyu kahanā
udaya, naraka tiryaṃca āyu kī sattā athavā 3 tiyaṃcāyu kā bava, tiyaṃ
bhavāyu ke badhottara kāla me 6 tiyaṃcāyu kā udaya, naraka-tiryaṃcāyu kī
sattā athavā 7 tiryaṃcāyu kā udaya, tiryaṃca-tiryaṃca āyu kī sattā
athavā 8 tiryaṃcāyu kā udaya, manuṣya tiryaṃcāyu kī sattā athavā 6
paryāpta tiryaṃca ke āyukarma ke 6 bhaga hote hai
isī prakāra manuṣyo ke bhī nau bhaga samajhanā cāhiye, lekina itanī
viśeṣatā hai ki tiryaṃcāyu ke sthāna para manuṣyāyu kā vidhāna kara leve
paryāpta sanī pacendriya jīvasthāna ma āyukarma ke 28 bhaga māna
jāte haiṃ
sannī pacendriya aparyāpta jīva ke dasa bhaga haiṃ| sanī pacendriya
aṭṭhasu paṃcasu ege ega duga dasa ya mohabaṃghagae
tiga cau nava udayagae tiga tiga pannarasa sattammi
5.37
paṇa duga paṇagaṃ paṇa cau paṇagaṃ paṇagā havaṃti tinneva
paṇa chappaṇagaṃ chahachappaṇaga aṭṭhaṭṭha dasagaṃ ti
5.38
satteva apajjattā sāmī taha suhuma bāyarā ceva
vigaleṃdiyā u tinni u taha ya asannī ya sannī ya
5.36-2
udayasthāna me parāghāta ko milā dene para 25 prakṛtika udayasthāna
hote hai
ukta 25 prakṛtika udayasthāna me prāṇāpāna paryāpta se paryāpta hue
ekendriya paryāpta jīvasthāna me cāra udayasthāna aura unake sāta bhaga
hote haiṃ
aba sūkṣma ekendriya paryāpta jīvasthāna me sattānyāna batalāte ha
isa jīvasthāna me pāca sattāsthāna batalāye ha| ve pāca sattāsthāna
vāyukāyika jīvo ko choḍakara śeṣa saba jīva śarīra paryāpta se
jīvā ke hī hote ha| ata sādhāraṇa sūkṣma ekendriya paryāpta jīvo ke
lekina jaba pratyeka prakṛti ke sātha 25 aura 26 prakṛtika udaya20 hote haiṃ
dvīndriya paryāpta jīvasthāna me bhī ekendriya ke samāna 62, 88, 86,
do bhaṅga tathā 26 prakṛtika udayasthāna ke do bhaṅga, ina cāra bhaṅgo me
se pratyeka bhaṅga me pāca pāṃca sattāsthāna hote ha kyoki 78 prakṛtiyo
prakṛtika udayasthāna hī hote haiṃ| isīliye ina do udayasthāno ke
sivāya śeṣa jīva śarīra paryāpti se paryāpta hone ke paścāt niyama
prakṛtika sattāsthāna nahī pāyā jātā hai
itanī viśeṣatā jānanā cāhiye ki udayasthāno me dvīndriya ke sthāna
para trīndriya aura caturindriya kā ullekha kara diyā jāye
baṃdhasthāna hote ha aura pratyeka baṃdhasthāna me 21, 26, 28, 26, 30 aura
tika udayasthāno me pāca pāca sattāsthāna haiṃ tathā śeṣa cāra udayasthāno
me 78 prakṛtika sattāsthāna ke sivāya cāra cāra sattāsthāna haiṃ| ye
kula milākara 26 sattāsthāna hue| isa prakāra pāca baṃdhasthāno ke 130
bhaga hue
30 prakṛtika, ina pāca vadhasthāno me se pratyeka vadhasthāna me vikalendriyo
prakṛtika vaṃdhasthāna me 30 aura 31 prakṛtika ye do udayasthāna hī hote
tīna-tīna sattāsthāna hote haiṃ| inake kula 6 bhaṅga hue| yahā tīna sattā
prakāra asajñī pacendriya paryāpta jīvasthāna me 130+6 = 136 bhaṅga
hote haiṃ
sajñī pacendriya paryāpta ke 23 prakṛtika vadhasthāna ma jaise asajñī
pacendriya paryāpta ke 26 sattāsthāna batalāye, vaise yahā bhī jānanā
1 sūkṣma eke0 apa0 2 sūkṣma eke0 pa0 3 bādara eke0 apa0 4 bādara eke0 pa0
5 dvīndriya aparyāpta 6 dvīṃdraya paryāpta 7 śrīndriya aparyāpta 8 śrīndriya paryāpta
caturi0 apa0 10
caturi0 paryāpta 11
asa0 paṃce0 apa0 12
asa0 paṃce0 paryāpta
28 2 asajñī
manuṣya
31 4 asajñī
tiryaṃca
sajñī pacendriya aparyāpta 14
sajñī pacendriya paryāpta
krama
sa0 jīvasthāna vadhasthāna 8 maga
13645 udayasthāna 12 maga
7761 sattāsthāna 12
1 sū0 eve0 apa0 5 23,25,26,26 30 13617 221,24 5 562 88 86 80,78
2 mū0 eve0 paryā0 5 23 25 26,30 13617 721,24 25,26 7 562,88,86,80,78
3 vā0 eve0 apa0 5 23 25 26,28,30 13617 221,24 3 562,88 86,80,78
4 vā0 eve0 paryā0 5 23,25 26 26 30 13617 521 24,25 26,27 26 562,88,86,80,78
5 dvīṃdriya aparyāpta 5 23 25 25,28 30 13617 221 26 2 562,88,86,80,78
6 dvīṃdriya paryāpta 5 23 25 26 26 30 13617 621 25,26,26 30,31 20 582 88 86 80 78
7 trīndriya aparyāpta 5 23 25,25 26,30 13617 221,26 2 562,88,86,80,78
8 trīndriya paryāpta 5 23 25 25,26 30 13617 621,26 25,28,30,31 20 562 88,86 80,78
6 catura0 aparyāpta 5 23,25,26,26 30 13617 221,26 2 562,88 86 80,78
10 catura0 paryāpta 5 23,25 25 26,30 12817 621,26 26,26,30 31 20 562,88,86,80,78
11 ama0 pave0 apa0 5 23,25 26,28,30 13617 221 26 4 562,88,86 80 78
12 ama0pave0paryā0 6 23,25,26,28,26,30 13626 621,26 28,26,30,31 4604 562 88,86,80,78
13 sanī pace0 apa0 5 23 25 26,26,30 13617 721 26 4 562,88 86 80 78
14 sanī pace0 paryā0 8 23,25,26,28,26,30
30,31 ke0 20,6,8 7676 12 63,62,86,88,86,60
76,78,76,75ke0 68
nāṇaṃtarāya tivihamavi dasasu do hoṃti dosu ṭhāṇesuṃ
micchāsāṇe viie nava cau paṇa nava ya satasā
5.40
missai niyaṭṭīo cha ccau paṇa nava ya satakammasā
caubaṃdha tige cau paṇa navasa dusu juyala cha ssatā
5.47
uvasate cau paṇa nava khīṇe caurudaya chacca cau sata
veyaṇiyāuyagoe vibhajja mohaṃ para vocchaṃ