Pramāṇa · Search · About · API

Suyagada p186

Sūtrakṛtāṅgaṭīkā p186

Language
Sanskrit

p186

śritāḥ' kaṣāyakaluṣitāntarātmānaḥ sadasadvivekavikalatvāt bālā iva bālāḥ, te caivambhūtāḥ 'pāpam' asadvedyaṃ 'bahu' anantaṃ 'kurvanti vidadhati || evaṃ bālavīryaṃ pradaryopasaṃjighṛkṣurāhamū. (19) eyaṃ sakammavīriyaṃ, bālāṇaṃtu paveditaṃ|
itto akammaviriyaṃ, paṃḍiyāṇaṃ suṇeha me || vṛ. “etat' yatprākpradarśitaṃ, tadyathā-prāṇināmatipātārthaṃ śastraṃśāstraṃ vā kecana śikṣante tathā pare vidyāmantrān prāṇibādhakānadhīyante tathā'nye māyāvino nānāprakārāṃ māyāṃ kṛtvā kāmabhogārthamārambhān kurvate kecana punarapare vairiṇastatkurvanti yena vairairanubadhyante tathāhi |
jamadagninā svabhāryā'kāryavyatikare kṛtavīryo vināśitaḥ, tatputreṇa tu kārtavīryeṇa punarjamadagni, jamadagnisutena paraśurāmeṇa sapta vārān niḥkṣatrāpṛthivī kṛtā, punaḥ kārtavīryasutena tu subhūmena trisaptakṛtvo brāhmaṇā vyāpāditāḥ, tathā coktam - ||1|| “apakārasamena karmaṇā na narastuṣṭimupaiti śaktimān |
adhikāṃ kuru vai riyātanāṃ dviṣatāṃ jātamaśeṣamuddharet || tadevaṃ kaṣāyavaśagāḥ prāṇinastatkurvanti yena putrapautrādiṣvapi vairānubandho bhavati, tadetatsakarmaṇāṃbālānāṃvīryaṃ tuśabdāpramādavatāṃcaprakarṣeṇa veditaṃpraveditaṃpratipāditamitiyāvat, ata ūrdhvamakarmaṇāṃ-paṇḍitānāṃ yadvīryaṃ tanme-mama kathayataḥ śṛṇuta yūyamiti| mū. (420) davie baṃdhaṇummukke, savvao chinnabaṃdhaṇe|
paṇolla pāvakaṃ kamma, salaṃ kaṃtati aṃtaso | vṛ. yathāpratijñātamevāha-'dravyo' bhavyo muktigamanayogyaḥ 'dravyaṃ ca bhavya' iti vacanāt rāgadveṣavirahādvā dravyabhūto'kaṣāyītyarthaḥ, yadivā vītarāga iva vītarāgo'lpakaṣāya ityathaḥ, tathā coktam - ||1|| “kiṃ sakkā vottuṃje sarāgadharmami koi akasāyī|
saṃtevi jo kasāe nigiṇhai so'vi tattullo | saca kimbhūto bhavatīti darśayati-bandhanāt-kaṣāyātmakānmukto bandhanonmuktaḥ, bandhanatvaṃ tu kaṣāyāṇāṃ karmasthitihetutvāt, tathā coktam -
___ “baṃdhaṭṭiī kasāyavasā" kaṣāyavaśāt iti, yadivā-bandhanonmukta iva bandhanonmuktaḥ, tathā'paraḥ “sarvataḥ' sarvaprakāreṇa sūkṣmabādararūpaṃ chinnam' apanītaṃ 'bandhana' kaṣāyātmakaṃ yena sa chinnabandhanaḥ, tathā 'praṇudha' prerya pāpaṃ' karma kāraṇabhūtānvā''śravānapanīyaśalyavacchalyaṃ-śeṣakaṃ karma tat kuntati-apanayati|
antaśo-niravaśeṣato vighaṭayi, pāṭhāntaraṃvā 'salaṃkaṃtai appaṇo'tti śalyabhūtaṃyadaṣṭaprakāraṃ karmatadātmanaḥ sambandhi kṛntati-chinattītyarthaḥ | yadupādāya śalyamapanayati taddarśayitumāhamū. (421) neyāuyaṃ suyakkhāyaṃ, uvādāya samīhae|
bhujo bhujo duhāvāsaṃ, asuhattaṃtahā tahā|| vṛ. nayanaśīlo netā, nayatestācchīlikastṛn, sa cātra samyagadarśanajñānacāritrātmako mokṣamārgaḥ śrutacāritrarūpo vā dharmo mokṣanayanaśīlatvāt gṛhyate, taṃ māgaṃ dharmaṃvā mokṣa prati netāraṃ suṣṭhu tīrthakarādibhirākhyātaṃ svākhyātaṃ tam ‘upādāya' gṛhītvā ‘samyak' mokṣāya īhate-ceṣṭate

Linked texts (1)