Viyahapannatti v5.p401

v5.p401

kamme kajai |
samaṇovāsagassa ṇaṃ bhaṃte! tahārūvaṃ assaṃjayaavirayapaḍihayapañcakkhāyapāvakammaṃ phāsueṇa vā aphāsueṇa vā esanijjreṇa vā anesanijeva vā asanapāna jāva kiṃ kajjai ?, goyamā ! egaṃtaso se pāve kamme kajjai natthi se kāi nijarā kajjai ||
vṛ. 'samaṇe' tyādi, 'kiṃ kajjai' tti kiṃ phalaṃ bhavatītyarthaḥ, 'egaṃtaso 'tti ekāntena tasya śramaṇopāsakasya, 'natthi ya se tti nāsti caitad yat 'se' tasya pāpaṃ karma 'kriyate' bhavati aprāsukadāne iveti, 'bahutariya 'tti pāpakarmmāpekṣayā 'appatarāe' tti alpataraṃ nirjarāpekṣayā, ayamarthaḥ - guṇavate pātrāyāprāsukādidravyadāne cāritrakāyopaṣṭambho jīvaghāto vyavahāratastaccāritrabādhā ca bhavati, tataśca-cāritrakāyopaṣṭambhānnirjarā jīvaghātādeśca pāpaṃ karmma, tatra ca svahetusāmarthyātpāpāpekṣayā bahutarā nirjarā nirjarāpekṣayā cālpataraṃ pāpaṃ bhavati, iha ca vivecakā manyante - asaṃstaraṇādikāraṇata evāprāsukādidāne bahutarā nirjarā bhavati nākāraṇe, yat uktam

“saṃtharaṇaṃmi asuddhaṃ doṇhavi geṇhaṃtadiṃtayāṇa'hiyaṃ | āuradiṭṭaṃteṇaṃ taṃ caiva hiyaṃ asaṃtharaṇe ||” iti,
anye tvāhuḥ-akāraṇe'pi guṇavatpātrāyāprāsukādidāne pariṇāmavaśādabahutarā nirjarā bhavatyalpataraṃ ca pāpaṃ karmeti, nirviśeṣaṇatvāt sūtrasya pariṇāmasya ca pramāṇatvāt, āha ca119 11 “paramarahassamisīṇaṃ samattaganipiḍagajhariyasārāṇaṃ |
pariṇāmiyaṃ pamāṇaṃ nicchayamavalaṃbamāṇāṇaṃ ||
yaccocyate 'saṃtharaṇaṃmi asuddha 'mityādinā'śuddhaṃ dvayorapi dātṛgṛhītrorahitāyeti tadgrāhakasya vyavahārataḥ saṃyamavirāghanāt dāyakasya ca lubdhakadhṣṭāntabhāvitatvenāvyutpannatvena vā dadataḥ śubhālpāyuṣkatānimittatvāt, śubhamapi cāyuralpamahitaṃ vivakṣayā, śubhālpāyuṣkatānimittatvaṃ cāprāsukādidānasyālpāyuṣkatāphalapratipādakasūtre prāk carcitaṃ, yatpunariha tattvaṃ tatkevaligamyamiti
tṛtīyasūtre 'assaṃjayaaviraye' tyādinā'guṇavān pātraviśeṣa uktaḥ, 'phāsueṇa vā aphāsueṇa vā' ityādinā tu prāsukāprāsukāderdānasya pāpakarmaphalatā nirjarāyā abhāvaścoktaḥ, asaṃyamopaṣṭambhasyobhayatrāpi tulyatvāt, yaśca prāsukādau jīvaghātābhāvena aprāsukādau ca jīvaghātasadbhāvena viśeṣaḥ so'tra na vivakṣitaḥ, pāpakarmmaṇo nirjarāyā abhāvasyaiva ca vivakṣitatvāditi, sūtratrayeṇāpi cānena mokṣārthaḥ meva yaddānaṃ taccintinaṃ, yatpunaranukampādānamaucityadānaṃ vā tanna cintitaṃ, nirjarāyāstatrānapekṣaṇīyatvād, anukampaucityayoreva cāpekṣaṇīyatvāditi, uktañca“mokkhatthaṃ jaṃ dāṇaṃ taṃ pai eso vihī samakkhāo | anukaṃpādāṇaṃ puṇa jiṇehiṃ na kayāi paḍisiddhaṃ ||" iti dānādhikārādevadamāha

mū. (406) niggaṃthaṃ ca ṇaṃ gāhāvaikulaṃ piṃḍavāyapaḍiyāe anuppaviṭṭaṃ keī dohiṃ piṃḍehiṃ uvanimaṃtejjā- egaṃ āuso ! appaṇā bhuṃjāhi egaṃ gherāṇaṃ dalayāhi, se ya taṃ piṇḍaṃ paḍiggahejjā, therā ya se anugavesiyavvā siyā jattheva anugevasamāṇe there pāsijjā tatthevāṇuppadāyavve siyā no ceva ṇaṃ anugavesamāṇe dhere pāsijjā taṃ no appaṇā bhuṃjejjā no annesiṃ dāvae egaṃte anāvāe