Viyahapannatti v5.p406
Bhagavatīvṛtti v5.p406
- Language
- Sanskrit
v5.p406
'maṇusse jahā jīve 'ti jīvapade iva manuṣyapade'kriyatvamapi vācyamityarthaḥ, jīvapade manuṣyasiddhāpekṣayaivākriyatvasyādhītatvāditi, 'orāliyasarīrehiṃto' tti audārikaśarīrebhya ityevaṃ bahutvāpekṣo'yamaparo daṇḍakaḥ, evametau jīvasyaikatvena dvī daṇḍakī, evameva ca jīvasya bahutvenāparī dvau, evamaudārikaśarīrāpekṣayā catvāro daṇḍakā iti |
'jīveṇa’mityādi, jīvaḥ parakīyaṃ vaikriyaśarīramāśritya katikriyaḥ ?, ucyate, syāttrikriya ityādi, pañcakriyaśceha nocyate, prāṇātipātasya vaikriyaśarīriṇaḥ kartumaśakyatvād, aviratimātrasya cehāvivakṣitatvād, ata evoktaṃ- 'paṃcamakiriyā na bhannai'tti, 'evaṃ jahā veubviyaṃ tahā āhārayaṃpi teyagaṃpi kammagaṃpi bhāniyavvaṃ'ti, anenāhārakādiśarīratrayamapyāśritya daṇḍakacatuṣṭayena nairayikādijīvānāṃ trikriyatvaṃ catuṣkriyatvaṃ coktaṃ pañcakriyatvaṃ tu nivāritaṃ, mārayitumaśakyatvāttasyeti, atha nārakasyādholokavarttitvādāhārakaśarīrasya ca manuṣyalokavarttitvena tatkriyāṇāmaviṣayatvāt kathamāhārakaśarīramāśritya nārakaḥ syāttrikriyaḥ syāccatuṣkriya iti 0
atrocyate, yāvatpūrvaśarīramavyutsṛṣṭaṃ jīvanirvarttitapariṇāmaṃ na tyajati tāvatpūrvabhāvaprajñāpanānayamatena nirvarttakajīvasyaiveti vyapadiśyate ghṛtaghaṭanyāyenetyato nārakapūrvabhavadeho nārakasyaiva taddeśena ca manuṣyalokavarttinā'sthyādirūpeṇa yadāhārakaśarīraṃ spṛśyate paritāpyate vā tadāhārakadehānnārakastrikriyaścatuṣkriyo vā bhavati, kāyikībhāve itarayoravaśyaṃbhāvāt, pāritāpanikībhāve cādyatrayasyāvaśyaṃbhāvāditi | evamihānyadapi vi (tadviṣayamavagantavyaṃ, yacca taijasakārmmaṇaśarīrāpekṣayā jīvānāṃ paritāpakatvaṃ tadaudārikādyāśritatvena tayoravaseyaṃ, svarūpeṇa tayoḥ paritāpayitumaśakyatvāditi ||
śatakaṃ-8 uddeśakaḥ-6 samāptaḥ
-: śatakaṃ-8 uddeśakaḥ-7:
vṛ. ṣaṣṭhoddeśake kriyāvyatikara ukta iti kriyāprastāvāt saptamoddeśake pradveṣakriyānimittako'nyayadhikavivādavyatikara ucyate, ityevaṃ sambandhasyāsyedamādisūtram
mū. (410) teṇaṃ kāleṇaṃ 2 rāyagihe nagare vannao, guṇasilae ceie vanao, jāva puḍhavisilāvaṭṭao, tassa ṇaṃ guṇasilassa ceiyassa adūrasāmaṃte bahave annautthiyā parivasaṃti, teṇaṃ kāleṇaṃ 2 samaṇe bhagavaṃ mahāvīre ādigare jāva samosaḍhe jāva parisā paḍigayā, teṇaṃ kāleṇaṃ 2 samaṇassa bhagavao mahāvīrassa bahave aṃtevāsī therā bhagavaṃto jātisaṃpannā kulasaṃpannā jahā bitiyasae jāva jīviyāsāmaraṇabhayavippamukkā samaṇassa bhagavao mahāvīrassa adūrasāmaṃte uhuṃjāṇū ahosirā jhāṇakoṭṭhovagayā saṃjameṇaṃ tavasā appāṇaṃ bhāvemāṇā jāva viharati |
tae ṇaṃ te annautthiyā jeṇeva therā bhagavaṃto teṇeva uvāgacchaṃti 2 ttā te there bhagavaṃte evaṃ vayāsītubbhe ṇaṃ ajjo ! tivihaṃ tiviheṇaṃ assaṃjayaavirayaappaḍihaya jahā sattamasae bitie uddesae jāva egaṃtabāle yāvi bhavaha, tae ṇaṃ te therā bhagavaṃto te annautthie evaṃ vayāsī-keṇa kāraṇeṇaṃ ajjho ! amhe tivihaṃ tiviheṇaṃ assaṃjayaaviraya jāva egaṃtabālā yāvi bhavāmo |.. taṇaṃ te annautthiyā te dhere bhagavaṃte evaṃ vayāsī-tubbhe ṇaṃ ajjo ! adinnaṃ geṇhaha adinnaṃ bhuṃjaha adinnaṃ sātijjaha, tae ṇaṃ te tubbhe adinnaṃ geṇhamāṇā adinnaṃ bhuṃjamāṇā adinnaṃ sātijñjamāṇā
Linked texts (1)
- Viyāhapannatti — Sudharman, Ardhamāgadhī Prakrit