Pramāṇa · Search · About · API

Biha Kappa v1.p171.2

Bṛhatkalpalaghubhāṣya v1.p171.2

Language
Māhārāṣṭrī Prakrit

v1.p171.2

101
pariśīlana nahīṃ karatā, usa rājya kī prajā ucchṛṃkhala ho jātī hai|
940 ityī jūyaṃ majnaṃ, migavya vayaṇe tahā pharusayā ya daṃḍapharusattamatthassa dūsaṇaṃ satta basaṇāī || sāta vyasana ye haiṃ-strīvyasana, cutavyasana, madyavyasana, mṛgayāvyasana, vacanaparuṣatāvyasana, daṃḍapāruṣyavyasana, arthadūṣaṇavyasana |
.
941. ahavā vi agīyattho, gacchaṃ na sārei ittha caubhaṃgo| biie agīyadoso, tato na sāretaro sukho || athavā agītārtha gaccha kī sāraṇā nahīṃ karatā, isa saṃbaṃdha meṃ caturbhaṃgī hotī hai
1. agītārtha gaccha kī sāraṇā nahīṃ karatā|
2. agītārtha gaccha kī sāraṇā karatā hai| 3. gītārtha gaccha kī sāraṇā nahīṃ karatā | 4. gītārtha gaccha kī sāraṇā karatā hai|
prathama bhaṃga meṃ do doṣa-agītārthatvadoṣa, asāraṇatvadoṣa | dvitīya maṃga meṃ eka doṣa-agītārthatvadoṣa | tṛtīya bhaṃga meṃ eka doṣa - asāraṇatvadoṣa | caturtha bhaṃga - śuddha hai|
942. deso va sovasaggo, paḍhamo taio tu hoi vasaṇī vā |
bihao ajāṇatullo, sāro duviho buheleko || prathama bhaṃgavartī ācārya sopasarga deśa kī bhāṃti parityājya hai| tṛtīya bhaṃgavartī ācārya vyasanī rājā kī bhāṃti parihartavya hai| dvitīya bhaṃgavartī ācārya bhī ajñanarendra kī bhāṃti tyājya hai|
sāra do prakāra kā hotā hai-laukika aura lokottara | ye donoṃ do-do prakāra ke haiṃ-bāhya aura ābhyantara | 943. go-maṃḍala - dhannāī, bajjho kaṇagāi aṃto logammi |
loguttario sārī, aṃto bahi nāṇa - batthāī || govarga, maṃḍala- deśa kā khaṃḍa, dhānya ādi - yaha laukika bāhyasāra hai| kanaka ādi laukika antaḥ sāra hai| lokottara sāra bhī do prakāra kā hai-antar aura bāhya | antara sāra hai jñāna ādi aura bāhyasāra hai-vastra ādi|
944. suhasāhagaṃ pi kajjaṃ, karaṇavihūṇamaṇuvāyasaṃjuttaṃ |
annāyasa kāle, vivattimuvajāti sehassa || sukhasādhya kārya bhī yadi karaṇa arthāt prayatna vihīna hotā hai yā anupāya se saṃyukta hotā hai, yā kārya ajñāta ho, adeśa-kāla-anavasara meṃ usako kiyā jāe to śaikṣa arthāt ajña vyakti ke lie vaha vipatti kā kāraṇa banatā hai, vaha kārya siddha nahīṃ hotā|