Biha Kappa v1.p288

v1.p288

218 = egattavāsavidhinisedha-padaṃ
se gāmaṃsi vā jāva rāyahāṇisi vā egavagaḍāe egaduvārāe eganikkhamaṇappavesāe no kappai niggaṃthāṇa ya niggaṃthīṇa ya ekkatao vatthae|
(sūtra 10)
2125.gāma-nagarāiesuṃ, tesu u khettesu kattha vasiyavvaṃ |
jattha na vasati samaṇīmabbhāse niggamapahe vā|| pūrva sūtrokta grāma-nagara ādi kṣetroṃ meṃ kahāṃ rahanā cāhie? sūtrakāra kahate haiṃ-jahāṃ upāśraya ke nikaṭa tathā nirgamapatha meṃ śramaṇiyāṃ na rahatī hoṃ, vahāṃ rahanā cāhie| 2126.ahavā niggaṃthīo, daṭṭa ṭhiyā tesu gāmamāīsu|
isu| mā pillehī koī, teṇima suttaṃ samudiyaṃ tu|| athavā śramaṇiyoṃ ko vahāṃ grāma ādi meṃ sthita dekhakara koī ācārya ādi ākara muniyoṃ ko vahāṃ se nikāla de isa bhāvanā se yaha sūtra prāpta hai| 2127.vagaḍā u parikkhevo, puvvutto so u davvamāīo|
dāraṃ gāmassa muhaṃ, so ceva ya niggama-paveso|| vagar̤ā kā artha hai-grāma ādi kā parikṣepa| vaha dravya, kṣetra, kāla aura bhāva ke ādhāra para cāra prakāra kā hotā hai| vaha pahale batāyā jā cukā hai| (dekheṃ gāthā 1123 ādi)| dvāra kā artha hai-gāṃva kā muṃha arthāt praveśa| vahī nirgama aura praveśa kahalātā hai| 2128.dārassa vā vi gahaṇaṃ, kāyavvaṃ ahava niggamapahassa|
jai egaṭṭhā dunni vi, egayaraṃ būhi mā do vi|| śiṣya kahatā hai-bhaṃte! dvāra pada kā grahaṇa karanā cāhie athavā nirgama praveśapatha kā grahaṇa karanā cāhie| yadi donoṃ pada ekārthaka haiṃ to ina donoṃ meṃ se kisī eka kā kathana karanā cāhie. do kā nahīṃ| 2129.egavagaḍegadārā, egamaṇegā aṇega egā ya|
carimo aṇegavagaḍā, aṇegadārā ya bhaṃgo u|| śiṣya ke isa prakāra kathana karane para ācārya kahate haiṃ-prastuta meṃ vagaḍā aura dvāra ke cāra vikalpa haiṃ|
1. eka vagaḍā eka dvāra| jaise–parvata se parikṣipta koī grāma| 2.eka vagaḍā aneka dvāra| jaise-prākāra se parikṣipta
cāra dvāra vālā nagara| 3.aneka vagaḍā eka dvāra| jaise-padmasarovara ādi se parikṣipta bahupāṭaka grāma ādi|
4.aneka vagaḍā aneka dvāra| jaise-puṣpavāṭikāoṃ se
parikṣipta gṛhavāle grāma| 2130.taiyaṃ paḍucca bhaṃgaṃ, paumasarāīhiṃ saṃparikkhitte|
annonnaduvārāṇa vi, havejja egaṃ tu nikkhamaṇaṃ|| ina cāra bhaṃgoṃ meṃ se tīsare bhaṃga ke ādhāra para padmasara ādi se parikṣipta grāma ādi meṃ aneka pāṭakoṃ ke bhinna-bhinna dvāra hone para bhī eka hī niṣkramaṇa hotā hai| tātparya hai ki tīnoṃ diśaoṃ meṃ padmasara ādi ke vyāghāta ke kāraṇa eka hī diśā meṃ niṣkramaṇa-praveśa hotā hai| 2131.tattha vi ya hoṃti dosā, vīyāragayāṇa ahava paṃthammi|
saṃkādīe dose, egaviyārāṇa vocchihiī| tīsare bhaṃga meṃ bhī saṃjñābhūmī meṃ jāte athavā usī eka hī mārga se praveśa-niṣkramaṇa karate aneka doṣa hote haiṃ| eka hī saṃjñā bhūmī meṃ jāne vāle śramaṇa-śramaṇī ke hone vāle śaṃkā ādi doṣoṃ ke viṣaya meṃ svayaṃ ācārya āge kaheṃge| 2132.egavagaḍaṃ paḍuccā, doṇha vi vaggāṇa garahito vāso|
jai vasai jāṇao ū, tattha u dosā ime hoti|| eka vagaḍā athavā eka dvāra vāle grāma ādi meṃ donoṃ vargoṃ-śramaṇavarga aura śramaṇīvarga kā rahanā garhita hai, niṣiddha hai| jo varga jānabūjhakara vahāṃ rahatā hai to ye doṣa hote haiṃ| 2133.egavagaḍegadāre, egayara ṭhiyammi jo tahiṃ ṭhāi|
gurugā jai vi ya dosā, na hojja puṭṭho taha vi so u|| eka vagaḍā aura eka dvāra vāle kṣetra meṃ pahale eka varga-- śramaṇīvarga athavā śramaṇavarga sthita hoṃ aura vahāṃ bāda meṃ ākara koī ṭhaharatā hai use caturguru kā prāyaścitta ātā hai| yadyapi vakṣyamāṇa doṣa na bhī hoṃ, phira bhī use bhāvataḥ una doṣoṃ se spṛṣṭa mānanā cāhie| 2134.soūṇa ya samudāṇaṃ, gacchaṃ āṇittu deule ṭhāi|
___ṭhāyaṃtagāṇa gurugā, tattha vi āṇāiṇo dosā||
jahāṃ pahale se hī śramaṇīvarga sthita hai aura vahāṃ samudāna arthāt bhikṣā kī sulabhatā hai, yaha sunakara koī ācārya gaccha ko lekara usa kṣetra meṃ ākara devakula ādi sthāna meṃ ṭhahara jāte haiṃ to unheṃ caturguru kā prāyaścitta tathā ājñābhaṃga ādi doṣa hote haiṃ| 2135.phaḍḍagapaipesaviyā, duvihovahi-kajjaniggayā vā vi|
uvasaṃpajjiukāmā, aticchamāṇā va te sāhū|| 2136.saṃjaibhāviyakhette, samudāṇeūṇa bahuguṇaṃ naccā|
saṃpunnamāsakappaṃ, biṃti gaṇiṃ puṭṭha'paṭṭhā vā||